ออง ซาน ซูจี อดีตนักเคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตย นักการเมืองชาวเมียนมา และประธานพรรคสันนิบาตแห่งชาติเพื่อประชาธิปไตย (NLD) เกิดเมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 1945 ที่นครย่างกุ้ง ประเทศเมียนมา โดยบิดาคือ นายพล ออง ซาน และมารดาชื่อ ดอว์ ขิ่น จี
ซูจีเป็นลูกคนเล็กและเป็นบุตรสาวคนเดียวของครอบครัว มีพี่ชาย 2 คน คือ ออง ซาน ลิน และ ออง ซาน อู
เมื่อเธออายุได้ 2 ขวบ นายพล ออง ซาน ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากญี่ปุ่น ภายหลังช่วยให้ญี่ปุ่นยึดครองเมียนมาจากสหราชอาณาจักรได้ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ถูกลอบสังหาร ส่งผลให้มารดาต้องรับภาระเลี้ยงดูบุตรชายหญิงรวม 3 คนโดยลำพัง ซึ่งภายหลังบิดาเสียชีวิตไม่นาน ออง ซาน ลิน พี่ชายคนรองของเธอ ก็ประสบอุบัติเหตุจมน้ำตายในบริเวณบ้านพัก
ซูจีจบการศึกษาระดับมัธยมจากโรงเรียนที่กรุงนิวเดลี ประเทศอินเดีย และระดับปริญญาตรี สาขาเศรษฐศาสตร์การเมืองและปรัชญา ที่เซนต์ฮิวส์คอลเลจ สหราชอาณาจักร โดยแต่งงานกับ ไมเคิล อริส นักประวัติศาสตร์ชาวอังกฤษ และมีบุตรด้วยกัน 2 คน
ซูจีเข้าร่วมกิจกรรมทางการเมืองเป็นครั้งแรกหลังเดินทางกลับย่างกุ้งเพื่อเยี่ยมมารดาในปี 1988 ซึ่งเป็นช่วงที่เกิดภาวะเศรษฐกิจตกต่ำและมีความวุ่นวายทางการเมืองในเมียนมา กดดันให้นายพล เนวิน ต้องลาออก หลังยึดอำนาจการปกครองประเทศมานานถึง 26 ปี
โดยเธอได้ส่งจดหมายเปิดผนึกเรียกร้องสิทธิในการขึ้นปกครองประเทศของตนเองจากความดีความชอบของบิดาผู้ล่วงลับ และขึ้นกล่าวปราศรัยต่อฝูงชนเป็นครั้งแรกที่เจดีย์ชเวดากอง ก่อนจะพยายามเคลื่อนไหวเรียกร้องให้มีการจัดตั้งรัฐบาลประชาธิปไตย โดยได้ร่วมจัดตั้งพรรคสันนิบาตแห่งชาติเพื่อประชาธิปไตย (National League for Democracy: NLD) และได้รับเลือกให้ดำรงตำแหน่งเลขาธิการพรรค
ซูจีถูกรัฐบาลภายใต้กฎอัยการศึกสั่งกักบริเวณให้อยู่แต่ในบ้านพักเป็นครั้งแรกเป็นเวลา 3 ปี ตั้งแต่วันที่ 20 กรกฎาคม 1989 ซึ่งต่อมาขยายเป็น 6 ปี ขณะที่สามีของเธอเสียชีวิตจากโรคมะเร็งในเดือนมีนาคม ปี 1999 ระหว่างที่เธอถูกกักบริเวณ
หลังถูกกักตัวทั้งสิ้น 3 ครั้ง รวมระยะเวลากว่า 15 ปี ซูจีได้รับการปล่อยตัวจากการกักบริเวณในบ้านพักเมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2010 โดยหลังจากนั้นเธอได้นำพรรค NLD ลงสมัครในการเลือกตั้งทั่วไปปี 2012 และได้เข้าสู่สภาในฐานะ ส.ส. เป็นครั้งแรก
ต่อมาในปี 2015 พรรค NLD คว้าชัยชนะในการเลือกตั้งอย่างถล่มทลาย ทำให้เธอได้รับตำแหน่งรัฐมนตรีต่างประเทศและที่ปรึกษาแห่งรัฐ รวมทั้งเป็นผู้นำรัฐบาลพลเรือนของเมียนมา ก่อนที่จะเกิดการรัฐประหารยึดอำนาจโดยกองทัพเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2021 ซึ่งเธอและผู้นำรัฐบาลพลเรือนหลายคนถูกจับกุมตัวและดำเนินคดีในหลายข้อหา
ภาพ: Suzanne Plunkett – WPA Pool / Getty Images
