สีหศักดิ์เตรียมเยือนเมียนมา ย้ำเร่งแก้ปัญหาแม่น้ำกก-สาย จับตาไทยร่วมประชุม ASEAN-APEC พร้อมต้อนรับนายกฯ จีนเยือนกรุงเทพฯ

วันนี้ (11 พฤศจิกายน) สีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ และใจไทย อุปการนิติเกษตร อธิบดีกรมสารนิเทศ และโฆษกกระทรวงการต่างประเทศ ร่วมแถลงข่าวประจำสัปดาห์ ณ ห้องแถลงข่าว กระทรวงการต่างประเทศ

 

 
 

การแถลงข่าวครั้งนี้มีประเด็นสำคัญ ได้แก่ กำหนดการเยือนเมียนมาเพื่อหารือสถานการณ์ภายในประเทศ ปัญหาความรุนแรงตามแนวชายแดน การค้าชายแดน และมลพิษในแม่น้ำกก-สาย รวมถึงความกังวลของไทยต่อกรณีที่กัมพูชาอาจนำเสนอประเด็นความขัดแย้งระหว่างสองประเทศผ่านเวที Francophonie

 

นอกจากนี้ กระทรวงการต่างประเทศยังเปิดเผยกำหนดการเยือนไทยของหลี่เฉียง นายกรัฐมนตรีจีน การเข้าร่วมประชุมสุดยอดอาเซียนที่ฟิลิปปินส์ และการประชุม APEC ที่จีน

 

สีหศักดิ์เตรียมเยือนเมียนมา หารือ 4 ประเด็นสำคัญ

 

สีหศักดิ์เปิดเผยว่า ในวันพรุ่งนี้ (12 พฤศจิกายน) ตนจะเดินทางเยือนกรุงเนปิดอว์ ประเทศเมียนมา ซึ่งเป็นการเยือนแบบไปเช้าเย็นกลับ โดยมีกำหนดพบหารือกับรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศเมียนมา รวมถึงมิน อ่อง หล่าย ประธานาธิบดีเมียนมา และรองประธานาธิบดี โดยมีประเด็นสำคัญในการหารือ 4 เรื่อง ได้แก่

 

1. พัฒนาการและสถานการณ์ภายในเมียนมา

 

ไทยต้องการรับทราบพัฒนาการและสถานการณ์ล่าสุดในเมียนมา เพื่อนำข้อมูลไปประกอบการหารือในการประชุมสุดยอดอาเซียนที่กำลังจะมีขึ้น โดยก่อนการประชุมระดับผู้นำ จะมีการประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียนเพื่อหารือสถานการณ์เมียนมาโดยเฉพาะ ทั้งการประเมินความคืบหน้าของสถานการณ์ แนวทางดำเนินการในขั้นต่อไป และการสร้างปฏิสัมพันธ์กับรัฐบาลเมียนมา

 

2. สถานการณ์ความรุนแรงบริเวณชายแดนไทย-เมียนมา

 

ไทยมีความกังวลต่อสถานการณ์การสู้รบตามแนวชายแดน โดยเฉพาะการใช้เครื่องบินทิ้งระเบิดและเหตุการณ์ยิงกระสุนข้ามเข้ามาในเขตประเทศไทย ซึ่งส่งผลกระทบต่อความปลอดภัยของประชาชนฝั่งไทย และมีประชาชนไทยได้รับบาดเจ็บจากเหตุการณ์ดังกล่าว

 

สีหศักดิ์ระบุว่า แม้เข้าใจได้ว่า เหตุการณ์ที่กระทบฝั่งไทยไม่ได้เกิดขึ้นโดยเจตนา แต่ทั้งสองฝ่ายเคยมีความเข้าใจร่วมกันว่า การปฏิบัติการทางทหารของเมียนมาจะต้องไม่ส่งผลกระทบต่อประเทศไทย ซึ่งจะนำประเด็นดังกล่าวไปย้ำกับฝ่ายเมียนมาอีกครั้ง

 

นอกจากนี้ ไทยยังต้องการเห็นการลดระดับความรุนแรงภายในเมียนมา โดยเฉพาะพื้นที่ใกล้ชายแดน เพื่อสร้างบรรยากาศที่เอื้อต่อการเจรจาและกระบวนการปรองดองภายในประเทศ

 

3. การค้าชายแดนและอุปสรรคในการขนส่งสินค้า

 

การค้าชายแดนไทย-เมียนมามีมูลค่าสูง แม้ปัจจุบันจะมีการเปิดด่านชายแดนแล้ว แต่ยังเผชิญปัญหาด้านความปลอดภัยและการขนส่งสินค้า โดยเฉพาะเส้นทางผ่านด่านแม่สอด-เมียวดี

 

นอกจากนี้ ยังมีอุปสรรคจากข้อกำหนดของฝ่ายเมียนมาที่กำหนดให้ต้องมีใบอนุญาตนำเข้าสินค้า (Import License) ซึ่งส่งผลกระทบต่อการส่งออกสินค้าของไทย รวมถึงผู้ประกอบการไทยที่มีฐานการผลิตในเมียนมาและจำเป็นต้องนำเข้าชิ้นส่วนหรือวัตถุดิบจากประเทศไทย

 

4. ปัญหามลพิษในแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย

 

อีกหนึ่งประเด็นเร่งด่วนคือปัญหามลพิษในแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย ซึ่งไทยให้ความสำคัญอย่างมาก เนื่องจากสถานการณ์มีแนวโน้มรุนแรงขึ้น โดยเฉพาะคุณภาพน้ำในแม่น้ำสายที่แย่ลงอย่างมาก

 

สีหศักดิ์ระบุว่า จากข้อมูลที่ได้รับ มีความเข้าใจว่าอาจมีน้ำเสียจากกิจกรรมเหมืองแร่ไหลลงสู่แม่น้ำสาย ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วน

 

ที่ผ่านมา ไทยได้หยิบยกปัญหาดังกล่าวขึ้นหารือกับรัฐมนตรีต่างประเทศเมียนมาแล้ว ขณะที่นายกรัฐมนตรีไทยได้หารือเรื่องนี้กับมิน อ่อง หล่าย ระหว่างการเดินทางเยือนไทยด้วยเช่นกัน

 

ทั้งสองฝ่ายตกลงจัดตั้งคณะทำงานร่วมกันเพื่อแก้ไขปัญหา โดยขณะนี้อยู่ระหว่างหารือขอบเขตการดำเนินงานของคณะทำงาน และมีกำหนดประชุมภายในสิ้นเดือนพฤศจิกายน อย่างไรก็ตาม ไทยต้องการเร่งรัดให้การประชุมเกิดขึ้นเร็วที่สุด เนื่องจากสถานการณ์มลพิษมีความรุนแรงและจำเป็นต้องได้รับการแก้ไขโดยเร็ว

 

ไทยยังไม่ขอพบอองซานซูจี หวังเมียนมาเดินหน้าการเจรจาปรองดอง

 

ในช่วงตอบคำถามสื่อมวลชน ผู้สื่อข่าวสอบถามว่า ไทยได้ยื่นคำขอเข้าพบอองซานซูจี ระหว่างการเยือนเมียนมาครั้งนี้หรือไม่ ซึ่งสีหศักดิ์ยืนยันว่า ไทยยังไม่ได้ยื่นคำขอเข้าพบอองซานซูจี แต่จะใช้โอกาสในการเยือนครั้งนี้แสดงความหวังว่า สถานการณ์ที่เกี่ยวข้องกับอองซานซูจีจะมีพัฒนาการเชิงบวกเพิ่มเติม

 

เมื่อถูกถามถึงความคืบหน้าในการให้เมียนมากลับมามีส่วนร่วมในอาเซียน ทางสีหศักดิ์กล่าวว่า ไทยต้องการเห็นเมียนมากลับมามีบทบาทในอาเซียนอีกครั้ง แต่การตัดสินใจว่าจะกลับมาเมื่อใดและในรูปแบบใด ขึ้นอยู่กับพัฒนาการภายในเมียนมาและการตัดสินใจของฝ่ายเมียนมาเอง

 

สีหศักดิ์ระบุว่า ที่ผ่านมา เมียนมามีพัฒนาการเชิงบวกบางส่วน ทั้งการให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมและการเปิดโอกาสให้ผู้แทนพิเศษอาเซียนเข้าถึงพื้นที่เพื่อติดตามการส่งมอบความช่วยเหลือ อย่างไรก็ตาม ไทยยังต้องการเห็นความคืบหน้าเพิ่มเติม โดยเฉพาะการเจรจากับฝ่ายต่อต้านรัฐบาล การลดระดับความรุนแรง และกระบวนการพูดคุยที่มีความน่าเชื่อถือ

 

สีหศักดิ์ยังยอมรับว่า เป็นเรื่องยากที่จะกำหนดเกณฑ์ชี้วัดอย่างเฉพาะเจาะจงว่า เมียนมาต้องมีความคืบหน้ามากเพียงใดจึงจะสามารถกลับมามีส่วนร่วมในอาเซียนได้ เพราะจังหวะและความเร็วของการเปลี่ยนแปลงขึ้นอยู่กับรัฐบาลและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องภายในเมียนมา

 

นอกจากนี้ สีหศักดิ์ยังเน้นย้ำว่า ประเทศสมาชิกอาเซียนควรมีบทบาทในการติดต่อสื่อสารกับเมียนมาอย่างต่อเนื่อง โดยไม่จำเป็นต้องพึ่งพาผู้แทนพิเศษอาเซียนเพียงช่องทางเดียว แต่ควรใช้โอกาสในการพบหารือกับผู้มีอำนาจตัดสินใจในกรุงเนปิดอว์ เพื่อส่งเสริมให้เกิดความคืบหน้าในการแก้ไขปัญหา

 

สำหรับคำถามเกี่ยวกับความคาดหวังในการแก้ปัญหามลพิษแม่น้ำสาย สีหศักดิ์ยอมรับว่า ปัญหาดังกล่าวไม่ได้เกิดขึ้นภายในวันเดียวและต้องอาศัยเวลา รวมถึงความเชี่ยวชาญด้านเทคนิคในการแก้ไข

 

อย่างไรก็ตาม ไทยต้องการให้ทั้งสองฝ่ายตระหนักถึงความเร่งด่วนของสถานการณ์ และเริ่มดำเนินการแก้ไขปัญหาในพื้นที่อย่างจริงจัง โดยย้ำว่าไม่สามารถปล่อยให้เวลาผ่านไปโดยไม่มีการดำเนินการใดๆ ได้อีก

 

ไทยกังวลกัมพูชานำข้อพิพาทสองประเทศเข้าสู่เวที Francophonie

 

สีหศักดิ์กล่าวถึงการที่กัมพูชาจะเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมสุดยอดกลุ่มประเทศที่ใช้ภาษาฝรั่งเศส (Francophonie) ระหว่างวันที่ 14-16 พฤศจิกายน ณ กรุงพนมเปญ โดยระบุว่า ไทยมีสถานะเป็นประเทศผู้สังเกตการณ์ และยินดีที่กัมพูชาจะเป็นเจ้าภาพจัดการประชุม พร้อมเตรียมส่งผู้แทนระดับสูงเข้าร่วม

 

อย่างไรก็ตาม สีหศักดิ์แสดงความกังวลว่า กัมพูชาอาจใช้เวทีดังกล่าวนำเสนอประเด็นความขัดแย้งระหว่างสองประเทศในลักษณะที่เข้าข้างฝ่ายตนเอง โดยเฉพาะการกล่าวหาฝ่ายไทยด้วยข้อมูลที่ไทยมองว่าไม่ตรงกับข้อเท็จจริง

 

สีหศักดิ์ระบุว่า ฝ่ายไทยได้รับทราบว่า ร่างเอกสารผลลัพธ์ของการประชุมมีข้อความหลายย่อหน้าที่พาดพิงถึงความขัดแย้งไทย-กัมพูชา รวมถึงท่าทีและการดำเนินการของฝ่ายไทย โดยเป็นการนำเสนอข้อมูลจากมุมมองของกัมพูชาเพียงฝ่ายเดียว ซึ่งขัดกับความพยายามสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจระหว่างกัน หลังทั้งสองประเทศตกลงที่จะไม่นำข้อพิพาททวิภาคีไปขยายเป็นประเด็นความขัดแย้งในเวทีระหว่างประเทศ

 

โดยเฉพาะในช่วงที่ทั้งสองฝ่ายอยู่ระหว่างกระบวนการประนอมข้อพิพาทภาคบังคับ (Compulsory Conciliation) ซึ่งมีการประชุมครั้งที่สองที่กรุงเฮก และได้ตกลงร่วมกันว่าจะส่งเสริมมาตรการสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจ

 

ล่าสุด ไทยได้แสดงข้อกังวลอย่างเป็นทางการต่อสำนักเลขาธิการองค์การระหว่างประเทศของกลุ่มประเทศที่ใช้ภาษาฝรั่งเศส (OIF) แล้ว ขณะที่ ศรัณย์ เจริญสุวรรณ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการต่างประเทศ ได้เชิญเอกอัครราชทูตและผู้แทนจาก 11 ประเทศเข้ารับฟังท่าทีของไทย

 

หลี่เฉียง นายกรัฐมนตรีจีน เตรียมเยือนไทย 13-15 พฤศจิกายน หารือความร่วมมือเศรษฐกิจ-ความมั่นคง

 

ส่วน ใจไทย อุปการนิติเกษตร อธิบดีกรมสารนิเทศและโฆษกกระทรวงการต่างประเทศเปิดเผยว่า หลี่เฉียง นายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีน มีกำหนดเดินทางเยือนประเทศไทยอย่างเป็นทางการระหว่างวันที่ 13-15 พฤศจิกายน ในฐานะแขกของรัฐบาล ตามคำเชิญของอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี

 

การเดินทางครั้งนี้นับเป็นการเยือนประเทศไทยอย่างเป็นทางการครั้งแรกของหลี่เฉียง นับตั้งแต่เข้ารับตำแหน่ง โดยมีกำหนดหารือทวิภาคีกับนายกรัฐมนตรีไทยที่ทำเนียบรัฐบาล รวมถึงพิธีลงนามในเอกสารความร่วมมือสำคัญ และการพบหารือกับภาคเอกชนไทยและจีน

 

อนึ่ง ไทยมองว่า การเยือนดังกล่าวจะเป็นโอกาสในการผลักดันความเป็นหุ้นส่วนความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์อย่างรอบด้าน (Comprehensive Strategic Cooperative Partnership) ระหว่างสองประเทศ ซึ่งต่อยอดจากการเดินทางเยือนจีนของนายกรัฐมนตรีไทยเมื่อเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา

 

ส่วนประเด็นการหารือจะครอบคลุมทั้งเศรษฐกิจ ความเชื่อมโยง เทคโนโลยีและนวัตกรรม ความมั่นคง การศึกษา การรับมือกับปัญหาข้ามพรมแดน ตลอดจนความร่วมมือในระดับภูมิภาคและพหุภาคี

 

ไทยเตรียมร่วมประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 49 ที่ฟิลิปปินส์

 

กระทรวงการต่างประเทศยังเปิดเผยว่า อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี พร้อมด้วยสีหศักดิ์ มีกำหนดเข้าร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 49 รวมถึงการประชุมที่เกี่ยวข้อง ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ ระหว่างวันที่ 14-17 พฤศจิกายน ภายใต้แนวคิด Navigating Our Future Together

 

การประชุมครั้งนี้ครอบคลุมการประชุมสุดยอดอาเซียนกับประเทศคู่เจรจา ได้แก่ จีน ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ อินเดีย ออสเตรเลีย และสหรัฐอเมริกา รวมถึงการประชุมร่วมกับสหประชาชาติ การประชุมอาเซียนบวกสาม และการประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก

 

ขณะที่สีหศักดิ์จะเข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียน การประชุมคณะมนตรีประชาคมการเมืองและความมั่นคงอาเซียน การประชุมคณะมนตรีประสานงานอาเซียน และการหารืออย่างไม่เป็นทางการแบบขยายเกี่ยวกับการดำเนินการตามฉันทามติ 5 ข้อเพื่อแก้ไขวิกฤตเมียนมา

 

สำหรับท่าทีของไทย จะมุ่งผลักดันให้อาเซียนสามารถรับมือกับสถานการณ์ระหว่างประเทศที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว พร้อมรักษาบทบาทแกนกลางของอาเซียน และเตรียมความพร้อมสู่การเป็นประธานอาเซียนของไทยในปี 2571

 

หนึ่งในผลลัพธ์สำคัญที่คาดว่าจะเกิดขึ้นในการประชุมครั้งนี้คือ การลงนามความตกลงกรอบเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียน (ASEAN Digital Economy Framework Agreement: DEFA) ซึ่งไทยทำหน้าที่ประธานคณะกรรมการเจรจา

 

กระทรวงการต่างประเทศระบุว่า DEFA จะเป็นความตกลงด้านเศรษฐกิจดิจิทัลระดับภูมิภาคฉบับแรกของโลก และมีศักยภาพในการขยายมูลค่าเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียนให้สูงถึง 2 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ

 

นายกรัฐมนตรีเตรียมร่วมประชุม APEC ที่จีน 18-19 พฤศจิกายน

 

นอกจากนี้ นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศยังมีกำหนดเดินทางเข้าร่วมการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจ APEC ครั้งที่ 33 ที่เมืองเซินเจิ้น ประเทศจีน ระหว่างวันที่ 18-19 พฤศจิกายน

 

ตามกำหนดการเบื้องต้น นายกรัฐมนตรีมีกำหนดเข้าร่วมการประชุมสุดยอดผู้นำภาคธุรกิจ APEC และกล่าวปาฐกถาพิเศษภายใต้หัวข้อ To Prosper and Win the Future Together ในวันที่ 18 พฤศจิกายน ก่อนเข้าร่วมการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจ APEC ในวันที่ 19 พฤศจิกายน

 

นอกจากนี้ ยังมีกำหนดพบหารือทวิภาคีกับผู้นำเขตเศรษฐกิจ APEC และผู้แทนภาคเอกชน รวมถึงเข้าร่วมงานเลี้ยงอาหารค่ำที่ประธานาธิบดีสีจิ้นผิงและภรรยาเป็นเจ้าภาพ

 

สำหรับประเด็นที่ไทยจะผลักดัน ได้แก่ การสนับสนุนระบบการค้าพหุภาคี การส่งเสริมความเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจ การใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีและนวัตกรรม รวมถึงความร่วมมือในการต่อต้านอาชญากรรมออนไลน์และการฉ้อโกงทางการเงิน

 

ขณะเดียวกัน ไทยจะย้ำบทบาทในการขับเคลื่อนการพัฒนาอย่างยั่งยืน ผ่านการสานต่อเป้าหมายกรุงเทพฯ ว่าด้วยเศรษฐกิจ BCG (Bangkok Goals on BCG Economy) ซึ่งเป็นผลลัพธ์สำคัญจากการเป็นเจ้าภาพ APEC ของไทยเมื่อปี 2565