ภาพอาหารที่สร้างด้วยปัญญาประดิษฐ์ (AI) เพื่อโปรโมตร้านกำลังโผล่ให้เห็นทั่วสหรัฐฯ ตั้งแต่เมนูสั่งกลับบ้านไปจนถึงตู้โชว์ในร้านขายแซนด์วิชและอาหารสำเร็จรูป ทว่าภาพจำนวนมากกลับดึงความสนใจได้ในทางที่ร้านไม่ได้ตั้งใจ เพราะแทนที่จะทำให้ลูกค้าหิว กลับทำให้รู้สึกขนลุก
ประเด็นสำคัญ
เจนลี มอนต์โกเมอรี เล่าว่าขณะเดินเที่ยวงานคาร์นิวัลกับเพื่อนใกล้เมืองบัฟฟาโล รัฐนิวยอร์ก เธอหิวและแวะรถขายอาหารฮาลาล แต่ภาพที่แปะอยู่หน้ารถทำให้รู้สึกเหมือนหลุดเข้าไปในซีรีส์แนวลึกลับ เพราะชื่ออาหารคุ้นเคย หน้าตาก็พอจำได้ แต่มีอะไรบางอย่างที่ผิดแปลกไป
ที่น่าขนลุกเป็นพิเศษคือภาพชวาร์มา ซึ่งเธอเปรียบว่าเหมือนแผ่นตอร์ตียาม้วนใส่ถั่วลูกไก่ที่มีลวดลายวงกลมเต็มไปหมด โดยระบุว่า “มันดูเหมือนอาหารที่มนุษย์ต่างดาวคิดว่าพวกเรากิน”
สำหรับร้านอาหาร เทคโนโลยีนี้เป็นทางออกที่รวดเร็วระหว่างรอภาพจากช่างภาพมืออาชีพ หรือเป็นทางเลือกที่ประหยัดกว่าการจ้างทำสื่อการตลาด แต่บนโซเชียลมีเดีย ภาพสลัดร็อกเก็ตที่สมมาตรจนน่าสงสัย และเส้นก๋วยเตี๋ยวที่เงาวาวผิดปกติ ได้กลายเป็นไวรัล และถูกหยิบมาเป็นตัวอย่างของความล้มเหลวของ AI
ภาพกุ้งที่หน้าตาเหมือนห่วงยางชูชีพ และชิ้นไก่ที่ผิวเหมือนหนังไดโนเสาร์ ทำให้ผู้คนรู้สึกขยะแขยงและคลื่นไส้ โดยผู้ใช้ X รายหนึ่งเขียนว่า “ปีกไก่พวกนั้นดูเหมือนเก็บกู้มาจากแกนเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์”
ทำไม AI ถึงสร้างภาพอาหารที่ดูน่าขนลุก
แม้เครื่องมือสร้างภาพด้วย AI จะพัฒนาไปมากจากยุคที่มักวาดคนให้มี 6 นิ้วหรือมีเท้าเกิน แต่ก็ยังพลาดอยู่บ้าง
จอรี ชอสโซ นักวิจัยด้าน AI อธิบายว่าโมเดลภาษาขนาดใหญ่และเครื่องมือสร้างภาพที่เกี่ยวข้องเป็น “เครื่องคาดเดารูปแบบ” เมื่อจับรูปแบบและรายละเอียดได้ไม่ดีพอ โมเดลก็จะหันไปพึ่งความเข้าใจแบบคร่าวๆ เช่น “กุ้งที่สุกแล้วมีรูปร่างค่อนข้างกลมและมีลายเป็นปล้อง” จนภาพที่ออกมากลายเป็น “กุ้งที่ดูเหมือนห่วงเนื้อจากต่างดาว”
ในบางกรณี เครื่องมือสร้างภาพยังทำลวดลายซ้ำกันอย่างสม่ำเสมอเกินไป จนกระตุ้นอาการกลัวรูหรือ Trypophobia ซึ่งเป็นความรู้สึกรังเกียจอย่างรุนแรงเมื่อเห็นกลุ่มของปุ่มหรือรูที่อยู่รวมกัน
ส่วนหนึ่งที่ยังเป็นปริศนาคือทำไมภาพเหล่านี้ยังมีอยู่ ทั้งที่มีเครื่องมือที่สร้างภาพอาหารได้สมจริงแล้ว
ชอสโซทดลองให้ Nano Banana ของ Google สร้างภาพมักกะโรนีชีสและกุ้งผัดกระเทียม ซึ่งผลที่ได้ “ดูน่าเชื่อถือทีเดียว” เขาจึงคาดว่าภาพไวรัลจำนวนมากน่าจะสร้างจากโมเดลรุ่นเก่า
ร้านในซานฟรานซิสโกโดนถล่มจนต้องปลดป้าย
ร้านอาหารบางแห่งที่หันมาใช้เทคโนโลยีนี้ต้องเจอกับเสียงตอบรับที่ไม่ดี
ลินด์ซีย์ โลซาโน ซึ่งเปิดคาเฟ่กับสามีในซานฟรานซิสโกเมื่อปีนี้ ใช้ AI สร้างภาพโฆษณาแซนด์วิชเบคอนไข่ชีส, แซนด์วิชหมูฉีก และเครื่องดื่มเย็น เพื่อให้ลูกค้าเห็นภาพว่าร้านขายอะไรบ้าง
“คนแทบคลั่งกับมันเลย” เธอเล่า “พวกเขารับไม่ได้ ซึ่งก็ตลกดี เพราะซานฟรานซิสโกเป็นเมืองที่ล้ำหน้าด้านเทคโนโลยีมาก”
ผู้ใช้ Reddit พากันวิจารณ์ภาพเหล่านั้น โดยรายหนึ่งเขียนว่า “โคลสลอว์ดูแย่มาก ส่วนขนมปังทั้งหมดดูเหมือนหนังสัตว์เลื้อยคลาน” ขณะที่อีกรายบอกว่า “ขนมปังโฟกาชชาทำให้ฉันหงุดหงิดมาก” สุดท้ายด้านนอกคาเฟ่ถูกพ่นสีทำลาย และร้านต้องปลดป้ายลง
ปฏิกิริยาเหล่านี้สอดคล้องกับกระแสที่ใหญ่กว่า เพราะแม้คนอเมริกันจะใช้ AI มากกว่าที่เคย แต่เสียงต่อต้านเทคโนโลยีนี้ก็เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ทั้งจากความกังวลด้านสิ่งแวดล้อม, ความกลัวตกงาน และคำเตือนเรื่องวันสิ้นโลก
ปีเตอร์ ทูธส์ ผู้ช่วยทนายความวัย 36 ปี เจอโปสเตอร์ภาพอาหารจาก AI ตั้งอยู่หน้าร้านอาหารตะวันออกกลางในย่าน The Wharf กรุงวอชิงตัน ดี.ซี.
เขาตั้งข้อสังเกตว่าภาพอาหารจาก AI หลายภาพมีลักษณะคล้ายกัน “มักมีลวดลายซ้ำกันอย่างสมบูรณ์แบบแบบแปลกๆ ในเฟรนช์ฟรายส์ หรือขนมปังที่มีพื้นผิวมากเกินไป”
แต่ความรู้สึกไม่ชอบของทูธส์ยังมาจากความรู้สึกที่ซับซ้อนต่อ AI ด้วย “มันรู้สึกเหมือนมีประโยชน์ที่ดีอยู่ไม่กี่อย่าง แต่มีการใช้งานอีก 100 อย่างที่อาจไม่จำเป็น และอาจทำให้คุณภาพชีวิตแย่ลง”
ด้านผู้ดูแลร้านดังกล่าวระบุว่าป้ายนี้เป็นทางแก้ชั่วคราวระหว่างรอภาพที่มีคุณภาพดีกว่า
บางร้านยืนยัน AI คือเครื่องมือที่ช่วยได้จริง
อย่างไรก็ตาม เจ้าของร้านบางรายไม่ได้รู้สึกผิดที่ใช้ AI
จอร์แดน โบ เจ้าของร้าน Daisy’s Diner & Bar ในบรูคลิน ระบุว่าการใช้ AI ทำสื่อการตลาดช่วยให้ใช้งบได้คุ้มที่สุด และดึงลูกค้ารุ่นใหม่เข้าร้านได้
เขาระบุว่าโฆษณาของร้านเริ่มต้นจากภาพอาหารจริงก่อน ขณะที่วิดีโอบน TikTok ของร้านก็มีร่องรอยของ AI ให้เห็นหลายจุด ตั้งแต่แพนเค้กอูเบะราดซอสสีม่วงที่ดูเหมือนกำลังเต้นเป็นจังหวะ ไปจนถึงบาร์เทนเดอร์ที่มี 3 มือ
“ผมไม่ได้ฉลาดพอจะรู้ว่า AI จะอยู่ต่อไปหรือจะหายไป” โบระบุ “แต่สิ่งที่ผมพูดได้คือ AI เป็นเครื่องมือที่วิเศษมากสำหรับเรา”
ภาพ: AI Generate
อ้างอิง:
