วันนี้ (12 พฤศจิกายน) เอกภพ เพียรพิเศษ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยถึงการเดินทางเยือนไทยอย่างเป็นทางการของนายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีน ซึ่งจะมีการลงนาม MOU สนับสนุนห้องปฏิบัติการตรวจสารพิษในสิ่งแวดล้อมกับมหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง ในการแก้ปัญหาน้ำ จ.เชียงราย ว่า เรื่องนี้เป็นหนึ่งใน 9 เรื่องที่จะมีการเซ็นร่วมกัน คือ การให้ความร่วมมือและการสนับสนุนตั้งห้องแล็บ เพื่อแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นใน จ.เชียงราย และพื้นที่ภาคเหนือ ที่ผ่านมาผู้ว่าราชการจังหวัดพร้อมทีมงานลงพื้นที่ตรวจสอบและพูดคุยอย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกันกรมควบคุมมลพิษตรวจสอบคุณภาพน้ำ พร้อมพูดคุยกับเมียนมา ซึ่งฝั่งไทยพบว่ามีปัญหา แต่ฝั่งเมียนมายังไม่มีการตรวจ และยังไม่มีการให้ข้อมูลประชาชนในพื้นที่ จึงเชื่อว่าหากประชาชนทั้งสองฝั่งรับรู้ข้อมูลร่วมกันจะได้ช่วยกันแก้ไข
ขณะเดียวกัน ในด้านการต่างประเทศ ซึ่งแม่น้ำกก แม่น้ำสาย เริ่มต้นจากประเทศเมียนมา ที่ผ่านมารัฐบาลเริ่มดำเนินการแล้ว เมื่อพบว่าน้ำมีปัญหา จึงเปลี่ยนให้ จ.เชียงราย ย้ายแหล่งผลิตน้ำประปาจากการใช้น้ำกกไปใช้แม่น้ำลาว ซึ่งมีการอนุมัติงบประมาณไปแล้ว ส่วนแม่น้ำสายมีแผนดำเนินการที่จะเชื่อมต่อพื้นที่ใกล้เคียง ทั้งแม่จันและฝั่งแม่น้ำโขง เป็นระบบน้ำครบวงจรและจะลดความเสี่ยง ซึ่งมีการวางแผนไว้แล้ว แต่ในส่วนกระทรวงการต่างประเทศ ได้มีการนำประเทศอาเซียนให้เริ่มพูดคุยกับประเทศเมียนมา ซึ่งหลังจากที่เมียนมามีปัญหาภายในประเทศและเกิดการสู้รบ อาเซียนจึงไม่ได้เข้าไปยุ่งเกี่ยวมากนัก แต่เมื่อรัฐบาลปัจจุบันชนะการเลือกตั้งเข้ามา ทั้งประเทศไทยและอาเซียนก็เริ่มเข้าไปพูดคุย ทั้งการแก้ปัญหาการสู้รบชายแดนที่ไทยได้รับผลกระทบและสารพิษในแม่น้ำ
เอกภพกล่าวอีกว่า วันนี้ สีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ได้เดินทางไปประเทศเมียนมา พร้อมนำทีมเหล่าทัพและกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพื่อพูดคุยประเด็นเหล่านี้ และคาดว่าจะมีผลที่ดีกลับมา
สำหรับการเดินทางไปพูดคุยครั้งนี้มีกรอบในการพูดคุยเรื่องใดบ้าง เอกภพกล่าวว่า การประชุมคณะรัฐมนตรีครั้งที่ผ่านมา มีการกำหนดแล้วว่ากรอบการพูดคุยจะมีเรื่องอะไรบ้าง ทั้งเรื่องการสู้รบตามแนวชายแดน โดยจะพูดคุยเรื่องนี้เป็นหลัก นอกจากนี้ยังมีเรื่องมลพิษข้ามแดนในแม่น้ำ โดยเฉพาะการทำเหมืองในประเทศเมียนมา ซึ่งจะพูดคุยครบทุกเรื่องที่มีปัญหาต่อกัน
ขณะเดียวกัน เมื่อถามว่ารัฐบาลจะพูดคุยกับรัฐฉานเรื่องเหมืองได้หรือไม่ เอกภพกล่าวว่า การทำงานในเชิงพื้นที่ได้พูดคุยประมาณหนึ่ง แต่เราปฏิเสธไม่ได้ว่าการทำงานระหว่างประเทศต้องอาศัยความร่วมมือหลายด้าน ทั้งระหว่างพื้นที่และภูมิภาค ซึ่งช่องทางที่ทำได้ดีที่สุดคือ เราต้องติดต่อกับรัฐบาลกลางก่อนเพื่อให้เป็นตัวประสาน ไม่สามารถให้กระทรวงการต่างประเทศไปคุยกับรัฐฉานได้โดยตรง นอกจากนี้จะมีการประสานกับสาธารณรัฐประชาชนจีนผ่าน “แม่โขง-ล้านช้าง” เป็นการใช้ทุกองคาพยพในการมีส่วนร่วม
เมื่อถามว่ามีการกำหนดกรอบเวลาหรือไม่ว่าประเทศเมียนมาจะต้องแก้ไขปัญหาภายในระยะเวลาเท่าไร เอกภพกล่าวว่า ต้องรอสีหศักดิ์กลับมา เพราะเป็นเรื่องสำคัญที่จะพูดคุยกันวันนี้ และในการประชุมผู้นำอาเซียนในสัปดาห์หน้าที่ประเทศฟิลิปปินส์ ก็จะมีการนำเรื่องนี้มาพูดคุยในความร่วมมือด้านสิ่งแวดล้อม ซึ่งจะเป็นภาพใหญ่ทั้งฝุ่นควันข้ามแดน และมลพิษทางน้ำและทางทะเล
ส่วนการพูดคุยกับนายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีนวันพรุ่งนี้ จะมีผลสำเร็จในเรื่องของการแก้ไขปัญหาน้ำใช่หรือไม่ เอกภพกล่าวว่า เรื่องนี้มีความร่วมมือที่ชัดเจนมากขึ้นเรื่อยๆ ไม่ว่าจะเป็นทางฝั่งประเทศเมียนมาที่อาเซียนเริ่มเข้าไปร่วมมากขึ้น และประเทศไทยก็เริ่มดำเนินการมากขึ้น จีนในฐานะที่เป็นประเทศที่มีนักธุรกิจเข้าไปลงทุนหรือได้ประโยชน์จากการนำแร่ที่ผลิตไปใช้ ก็ถือว่ามีส่วนร่วม การเซ็นเอ็มโอยูแสดงให้เห็นว่าจีนเห็นความสำคัญและจะลงมือช่วยอย่างเต็มที่ และในการเยือนประเทศไทยของนายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีนวันพรุ่งนี้ ก็น่าจะมีการพูดคุยหลายประเด็น รวมถึงเรื่องสิ่งแวดล้อม
