‘เอกนิติ’ เปิดแผน STI-DEE พลิกโฉมกระทรวงการคลัง ปฏิรูปภาษี-หนุน SMEsเพิ่มโอกาสคนตัวเล็ก ตั้งเป้าเศรษฐกิจไทยโตเกิน 3%

วานนี้ (11 พฤศจิกายน) เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง พร้อมด้วย สันติธาร เสถียรไทย ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการคลัง ลวรณ แสงสนิท ปลัดกระทรวงการคลัง และคณะผู้บริหารกระทรวงการคลัง ร่วมแถลงแผน ‘MOF Transformation: ทรานส์ฟอร์มประเทศด้วย STI ทรานส์ฟอร์มคลังให้ DEE เพื่อประชาชน’ เพื่อปรับโครงสร้างเศรษฐกิจและยกระดับการทำงานของกระทรวงการคลังให้ตอบโจทย์ประชาชนและภาคธุรกิจมากขึ้น

 

 

แผนดังกล่าวครอบคลุมทั้งการปฏิรูประบบภาษี การเพิ่มโอกาสเข้าถึงแหล่งเงินทุนของประชาชนและผู้ประกอบการ SMEs การสนับสนุนการลงทุนในอุตสาหกรรมอนาคต ตลอดจนการนำเทคโนโลยีดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารงานภาครัฐ

 

กระทรวงการคลังกำหนดเป้าหมายสำคัญ 3 ประการ ได้แก่ เพิ่มศักยภาพการเติบโตของเศรษฐกิจไทยให้มากกว่า 3% ต่อปี เพิ่มสัดส่วนการลงทุนรวมของภาครัฐและเอกชนให้ถึง 30% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยให้ติดอันดับ 20 ประเทศแรกของโลก

 

ขณะเดียวกัน ยังเตรียมผลักดันโครงการเร่งด่วน (Quick Win) ที่จะเปิดตัวหรือดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 3-6 เดือน เพื่อสร้างผลลัพธ์ทั้งด้านรายได้ การลดต้นทุน การเข้าถึงบริการภาครัฐ และโอกาสทางเศรษฐกิจของประชาชน

 

เปิดยุทธศาสตร์ STI ประคองเศรษฐกิจวันนี้ เปลี่ยนผ่านสู่อนาคต

 

เอกนิติระบุว่า แนวทางขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยภายใต้แผน MOF Transformation จะใช้กรอบนโยบาย STI ซึ่งประกอบด้วย 3 ส่วนสำคัญ

 

ส่วนแรก S หรือ Stabilize Today ‘ประคองวันนี้’ มุ่งลดผลกระทบทางเศรษฐกิจและสร้างโอกาสให้ประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มเปราะบางและผู้ประกอบการรายย่อย ผ่านการสร้างสวัสดิการ งาน รายได้ และคุณภาพชีวิต ควบคู่กับการสนับสนุน SMEs และการรักษาวินัยทางการคลัง

 

ส่วนที่สอง T หรือ Transition Now ‘เปลี่ยนผ่านเดี๋ยวนี้’ มุ่งสร้างแรงจูงใจให้ประชาชนและภาคธุรกิจปรับตัวเข้าสู่เศรษฐกิจยุคใหม่ โดยเฉพาะการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานและการขนส่งที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม รวมถึงการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชน

 

ส่วนที่สาม I หรือ Invest for Tomorrow ‘ลงทุนเพื่อพรุ่งนี้’ มุ่งสร้างขีดความสามารถใหม่ให้เศรษฐกิจไทย ผ่านการสนับสนุนอุตสาหกรรมและธุรกิจแห่งอนาคต การเร่งรัดการลงทุนภาครัฐ และการส่งเสริมการออมและการเข้าถึงแหล่งเงินทุน โดยกำหนดให้ภาคเอกชนเป็นผู้นำการลงทุน และภาครัฐทำหน้าที่สนับสนุน

 

ทั้งนี้ กระทรวงการคลังระบุว่า ที่ผ่านมาได้ดำเนินมาตรการภายใต้กรอบดังกล่าวแล้ว เช่น โครงการไทยช่วยไทย พลัส ซึ่งครอบคลุมบัตรสวัสดิการแห่งรัฐและมาตรการ 60/40 รวมถึงนโยบายโซลาร์ภาคประชาชน และการปรับโครงสร้างภาษีสรรพสามิตสำหรับรถยนต์ไฟฟ้า BEV และ REEV นำเข้าจากต่างประเทศ

 

เตรียมปฏิรูป VAT-ภาษีเงินได้ ปรับโครงสร้างรายได้รัฐ

 

หนึ่งในประเด็นสำคัญของแผน MOF Transformation คือการปรับโครงสร้างรายได้และรายจ่ายภาครัฐ ภายใต้แนวทาง Fiscal Consolidation เพื่อรักษาความมั่นคงทางการคลังในระยะยาว

 

กระทรวงการคลังเตรียมผลักดันการปฏิรูประบบภาษีหลายด้าน ประกอบด้วย การปฏิรูปภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) การปรับปรุงระบบภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา (PIT) และค่าลดหย่อนภาษี ตลอดจนการปรับปรุงหลักเกณฑ์การนำผลขาดทุนสุทธิมาหักเป็นรายจ่ายทางภาษี (Loss Carry Forward)

 

ขณะเดียวกัน กรมสรรพากรเตรียมปรับปรุงสิทธิประโยชน์ทางภาษีเงินได้นิติบุคคล (CIT) สำหรับผู้ประกอบการ SMEs เพื่อเพิ่มศักยภาพในการดำเนินธุรกิจและการแข่งขัน

 

อย่างไรก็ตาม การประกาศแผนครั้งนี้ยังไม่ได้ระบุรายละเอียดของอัตราภาษีมูลค่าเพิ่มที่จะปรับเปลี่ยน หรือข้อสรุปเกี่ยวกับการเพิ่มหรือลดภาระภาษีของประชาชน โดยเป็นการกำหนดแนวทางปฏิรูปที่หน่วยงานเกี่ยวข้องจะต้องดำเนินการในระยะต่อไป

 

ดัน ‘Ari Score’ เพิ่มโอกาสคนตัวเล็กเข้าถึงสินเชื่อ

 

อีกหนึ่งมาตรการสำคัญคือ โครงการจัดทำคะแนนเครดิตอารีย์ (Ari Score) โดยสำนักงานเศรษฐกิจการคลัง เพื่อพัฒนาเครื่องมือประเมินความน่าเชื่อถือทางเครดิตและเพิ่มโอกาสให้ประชาชนเข้าถึงแหล่งเงินทุน

 

มาตรการดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของแนวทางลดข้อจำกัดการเข้าถึงสินเชื่อของประชาชนและผู้ประกอบการรายย่อย โดยเฉพาะกลุ่มที่อาจประสบอุปสรรคจากหลักเกณฑ์การพิจารณาสินเชื่อในระบบเดิม

 

นอกจากนี้ กรมบัญชีกลางเตรียมผลักดันโครงการสนับสนุนสินเชื่อแก่คู่ค้าภาครัฐผ่านระบบ PromptBiz เพื่อเพิ่มโอกาสเข้าถึงเงินทุนหมุนเวียนให้กับผู้ประกอบการที่ทำธุรกิจกับหน่วยงานของรัฐ

 

ขณะที่สำนักงานเศรษฐกิจการคลังและกรมสรรพากรจะร่วมกันผลักดันโครงการบัญชีการออมและการลงทุนส่วนบุคคล หรือ Thailand Individual Savings Account (TISA) เพื่อส่งเสริมการออมและการลงทุนของประชาชนในระยะยาว

 

ปรับภาษีรถยนต์ หนุนพลังงานสะอาด-รถจักรยานยนต์ไฟฟ้า

 

สำหรับแผนการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม กระทรวงการคลังเตรียมดำเนินมาตรการหลายด้าน โดยกรมธนารักษ์จะผลักดันโครงการพลังงานสะอาดในที่ราชพัสดุ รวมถึงการติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในพื้นที่และอาคารภาครัฐ

 

ส่วนกรมสรรพสามิตเตรียมผลักดันมาตรการสนับสนุนการใช้รถจักรยานยนต์ไฟฟ้า และมาตรการรถเก่าแลกรถกระบะใหม่ เพื่อกระตุ้นการเปลี่ยนผ่านยานยนต์และภาคการขนส่ง

 

ขณะเดียวกัน ยังมีแผนปรับโครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ รวมถึงมาตรการป้องกันการทุ่มตลาดรถยนต์ไฟฟ้า (EV) เพื่อสร้างสมดุลระหว่างการส่งเสริมเทคโนโลยียานยนต์สมัยใหม่กับการรักษาขีดความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมภายในประเทศ

 

นอกจากนี้ กรมสรรพสามิตยังเตรียมปฏิรูปโครงสร้างภาษีเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และบุหรี่ รวมถึงสนับสนุนการนำ Bio Ethanol ไปใช้ในอุตสาหกรรมอื่น เช่น อุตสาหกรรมเคมีชีวภาพ ยา และเวชสำอาง ผ่านการปรับปรุงเงื่อนไขใบอนุญาตและอัตราภาษีที่เกี่ยวข้อง

 

เปิดทางเอกชนร่วมลงทุน ลดภาระงบประมาณรัฐ

 

ในด้านการลงทุนเพื่ออนาคต กระทรวงการคลังเตรียมเพิ่มช่องทางระดมทุนสำหรับโครงการลงทุนภาครัฐ โดยไม่จำเป็นต้องพึ่งพางบประมาณแผ่นดินเพียงช่องทางเดียว

 

สำนักงานคณะกรรมการนโยบายรัฐวิสาหกิจจะผลักดันรูปแบบการร่วมลงทุนระหว่างภาครัฐและเอกชน (Public Private Partnership: PPP) รวมถึงเครื่องมือทางการเงินทางเลือก เช่น กองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐานเพื่ออนาคตประเทศไทย (TFF) ทรัสต์เพื่อการลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ (REIT) และนิติบุคคลเฉพาะกิจ (SPV)

 

แนวทางดังกล่าวมีเป้าหมายเพิ่มศักยภาพการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานและโครงการสำคัญ พร้อมลดภาระทางการคลังของรัฐบาล

 

ขณะที่กรมสรรพากรเตรียมผลักดันสิทธิประโยชน์ทางภาษีรูปแบบ Qualified Refundable Tax Credit (QRTC) เพื่อสนับสนุนการลงทุนและเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ

 

ยกเครื่องกระทรวงการคลังด้วย DEE เปิดข้อมูลรัฐ-ใช้ AI เพิ่มประสิทธิภาพ

 

นอกจากการปรับนโยบายเศรษฐกิจแล้ว กระทรวงการคลังยังประกาศปรับรูปแบบการทำงานของหน่วยงานภายใต้แนวคิด DEE เพื่อให้ภาครัฐทำงานอย่างโปร่งใส สะดวก และมีประสิทธิภาพมากขึ้น

 

หลักการแรก D หรือ Disclosure & Transparency คือการเปิดเผยข้อมูลภาครัฐและเชื่อมโยงฐานข้อมูลระหว่างหน่วยงาน โดยเฉพาะการเปิดเผยข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐของกรมบัญชีกลาง เพื่อเพิ่มโอกาสให้ประชาชนตรวจสอบการใช้จ่ายงบประมาณ

 

รวมถึงโครงการพัฒนาศูนย์กลางบริหารจัดการการแลกเปลี่ยนข้อมูลกระทรวงการคลัง (Data Exchange Bureau) โดยสำนักงานเศรษฐกิจการคลังและสำนักงานปลัดกระทรวงการคลัง

 

หลักการที่สอง E หรือ Easy คือการปรับปรุงบริการภาครัฐให้ประชาชนและผู้ประกอบการเข้าถึงได้สะดวกขึ้น ผ่านการลดขั้นตอนและนำระบบดิจิทัลมาใช้

 

ตัวอย่างสำคัญคือโครงการของกรมศุลกากรที่จะปรับพิธีการถ่ายลำสินค้าทางเรือและอากาศยานให้เป็นระบบอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อลดภาระด้านเอกสารและขั้นตอนสำหรับผู้ประกอบการ

 

ส่วนหลักการที่สาม E หรือ Efficiency & Effectiveness คือการเพิ่มประสิทธิภาพการใช้เงินและทรัพยากรภาครัฐ โดยนำข้อมูลมาประกอบการตัดสินใจเชิงนโยบายและจัดสรรงบประมาณให้ตรงกับความต้องการของประชาชน

 

โครงการสำคัญประกอบด้วย การพัฒนาระบบ MOF Data Lake เพื่อรวบรวมและเชื่อมโยงข้อมูลของกระทรวงการคลัง ควบคู่กับการนำ AI มาใช้เพิ่มประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน

 

รวมถึงการบริหารจัดการทรัพย์สินภาครัฐ เช่น โครงการบริหารจัดการลำรางสาธารณะของกรมธนารักษ์ และการบริหารหลักทรัพย์เพื่อความยั่งยืนทางการคลังของสำนักงานคณะกรรมการนโยบายรัฐวิสาหกิจ

 

ตั้งเป้าคลังเป็นกลไกขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ไม่ใช่เพียงหน่วยงานจัดเก็บรายได้

 

กระทรวงการคลังระบุว่า การดำเนินแผน MOF Transformation จะเป็นกลไกสำคัญในการสร้างการเติบโตทางเศรษฐกิจที่ทั่วถึง เพิ่มโอกาสให้ประชาชนและผู้ประกอบการ SMEs สามารถเข้าถึงแหล่งทุนและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจได้มากขึ้น

 

ขณะเดียวกัน การปรับระบบภาษี การบริหารรายจ่าย และการนำเทคโนโลยีมาใช้ในหน่วยงานภาครัฐ จะต้องดำเนินควบคู่กับการรักษาวินัยทางการคลัง เพื่อสร้างเสถียรภาพทางเศรษฐกิจในระยะยาว

 

อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของแผนดังกล่าวยังขึ้นอยู่กับการแปลงนโยบายไปสู่การปฏิบัติ โดยเฉพาะรายละเอียดการปฏิรูปภาษี ผลลัพธ์ของมาตรการเพิ่มโอกาสเข้าถึงสินเชื่อ และความสามารถในการเร่งรัดการลงทุน ซึ่งจะเป็นปัจจัยสำคัญต่อการบรรลุเป้าหมายเศรษฐกิจไทยเติบโตมากกว่า 3% ต่อปีตามที่กระทรวงการคลังกำหนดไว้