Mubadala กองทุนความมั่งคั่งแห่งชาติของอาบูดาบี เข้าลงทุนใน Luckin Coffee เชนร้านกาแฟรายใหญ่ของจีน ผ่านธุรกรรมมูลค่าราว 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 3.30 หมื่นล้านบาท) ซึ่งเป็นการขยายการมีอยู่ของกองทุนในตลาดผู้บริโภคที่ใหญ่เป็นอันดับ 2 ของโลก
ประเด็นสำคัญ
กองทุนซึ่งบริหารสินทรัพย์ราว 385,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 12.72 ล้านล้านบาท) ประกาศเมื่อวันพฤหัสบดีว่าจะเข้าร่วมกับ Centurium Capital บริษัทไพรเวทอิควิตี้ซึ่งเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ที่มีอำนาจควบคุม Luckin ในการสนับสนุนเชนกาแฟที่มีสาขาราว 36,000 แห่งทั่วโลกแห่งนี้
โดย Mubadala ไม่ได้เปิดเผยขนาดของการลงทุนในฐานะผู้ถือหุ้นส่วนน้อย ซึ่งเท่ากับเป็นการนำเงินทุนจากสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์เข้าสู่บริษัทที่เคยพัวพันกับเรื่องอื้อฉาวด้านบัญชีเมื่อ 6 ปีก่อน
โครงสร้างดีลและสิทธิที่ Mubadala ได้รับ
เอกสารที่ยื่นต่อคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์สหรัฐฯ (SEC) ระบุว่า เมื่อวันที่ 5 กันยายน มีการซื้อขายหุ้นบุริมสิทธิแปลงสภาพของ Luckin จำนวน 241 ล้านหุ้น ซึ่งเป็นหุ้นชนิดที่มีสิทธิได้รับชำระคืนก่อนหุ้นประเภทอื่น
ฝั่งผู้ซื้อคือบริษัทเฉพาะกิจที่ตั้งขึ้นมาเพื่อดีลนี้โดยเฉพาะ โดยมีกองทุนซึ่งจดทะเบียนในหมู่เกาะเคย์แมนและบริหารโดย Centurium เป็นเจ้าของทั้งหมด ส่วนฝั่งผู้ขายคือบริษัทในเครือ Centurium เอง
Mubadala เข้าลงทุนในฐานะหุ้นส่วนจำกัดความรับผิดในกองทุนดังกล่าวร่วมกับเงินทุนของ Centurium เพื่อถือหุ้น Luckin ทางอ้อม โดยการซื้อครั้งนี้ใช้เงินกู้จากธนาคารเป็นหลัก พร้อมนำหุ้นที่ซื้อมาและผลตอบแทนที่เกี่ยวข้องไปเป็นหลักประกัน
หลังการโอนหุ้น กองทุนที่ Centurium บริหารถือหุ้น Luckin ราว 9.3% ขณะที่ Centurium ยังคงเป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ที่สุดด้วยสัดส่วน 22.1% ผ่านกองทุนหลายแห่ง
ที่สำคัญกว่านั้นคือ Centurium ยังคุมอำนาจการออกเสียงไว้ได้ ผ่านหุ้นสามัญประเภท B จำนวน 136 ล้านหุ้น ซึ่งแต่ละหุ้นมีสิทธิออกเสียง 10 เสียง ทำให้บริษัทมีสิทธิออกเสียงรวม 47.8% ของทั้งหมด ณ ปลายเดือนกุมภาพันธ์
ลักษณะของดีลนี้จึงเป็นการที่ Centurium เปลี่ยนสถานะการลงทุนบางส่วนเป็นเงินสด โดยไม่ต้องสละอำนาจควบคุมการออกเสียงใน Luckin
สำหรับสิ่งที่ Mubadala ได้รับคือสิทธิเสนอชื่อกรรมการ 1 คนเข้าสู่คณะกรรมการบริษัท ตราบใดที่สัดส่วนการถือหุ้นเทียบเท่ายังสูงกว่า 5% โดย Centurium มีข้อผูกพันว่าต้องลงคะแนนสนับสนุนผู้ที่ถูกเสนอชื่อ ซึ่งจะทำให้คณะกรรมการของ Luckin ขยายจาก 9 เป็น 10 คน ขณะที่ปัจจุบันมี หลี่ ฮุย ผู้ก่อตั้ง Centurium เป็นประธานกรรมการ
ความเคลื่อนไหวนี้สอดคล้องกับแนวโน้มที่กองทุนความมั่งคั่งของกลุ่มประเทศอ่าวอาหรับเริ่มแสดงบทบาทเชิงรุกมากขึ้นในการลงทุน โดยต้องการมีเสียงในการบริหารบริษัทที่เข้าไปถือหุ้นมากกว่าเดิม
จากคดีตกแต่งบัญชีสู่เบอร์ 1 ร้านกาแฟในจีน
Luckin ก่อตั้งขึ้นในปี 2017 และขยายตัวอย่างรวดเร็วในตลาดกาแฟจีนด้วยกลยุทธ์ราคาถูก ก่อนเข้าจดทะเบียนในตลาดหุ้นนิวยอร์กเมื่อปี 2019
ทว่าเพียงปีถัดมา บริษัทก็เปิดเผยว่าพนักงานได้กุยอดขายปลอมขึ้นมามูลค่าราว 300 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 9.91 พันล้านบาท) ซึ่งบีบให้ต้องปรับโครงสร้างธุรกิจใหม่ทั้งหมด
ผลที่ตามมาคือ Luckin ต้องยื่นล้มละลายในสหรัฐฯ, ถูกถอดออกจากตลาด Nasdaq และต้องทำข้อตกลงยอมความกับ SEC
ทว่าภายใต้การสนับสนุนของ Centurium บริษัทก็พลิกฟื้นกลับมาได้ จนแซงหน้า Starbucks ขึ้นเป็นเชนร้านกาแฟที่มียอดขายสูงที่สุดในจีน
ข้อมูลจากรายงานประจำปีล่าสุดระบุว่า ณ สิ้นปีที่ผ่านมา Luckin มีสาขาในจีนและฮ่องกงเกือบ 31,000 แห่ง พร้อมสาขาในสิงคโปร์ 81 แห่ง, มาเลเซีย 70 แห่ง และสหรัฐฯ 9 แห่ง ขณะที่ Starbucks มีสาขาราว 40,000 แห่งทั่วโลก
โมฮาเหม็ด อัลบาดร์ หัวหน้าฝ่ายไพรเวทอิควิตี้ประจำเอเชียของ Mubadala ระบุว่ากองทุนยังมองเห็นโอกาสระยะยาวที่น่าสนใจในภาคผู้บริโภคของจีน โดยชี้ไปที่ความสามารถด้านดิจิทัล, ขนาดธุรกิจ และความเร็วในการออกสินค้าใหม่ของ Luckin
สำหรับ Mubadala นั้น กองทุนขยายการลงทุนในจีนมาตั้งแต่ปี 2015 และลงทุนไปแล้วมากกว่า 20,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 6.61 แสนล้านบาท) ตามข้อมูลบนเว็บไซต์ของกองทุน
ก่อนหน้านี้กองทุนเคยลงทุนในแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซอย่าง Shein และธุรกิจศูนย์การค้าของ Dalian Wanda พร้อมตั้งสำนักงานในกรุงปักกิ่งเมื่อ 4 ปีก่อน
ที่น่าสนใจคือดีลนี้ช่วยขยายการลงทุนของ Mubadala ในภาคผู้บริโภคจีน ในจังหวะที่การลงทุนในภาคยุทธศาสตร์อย่างเซมิคอนดักเตอร์และ AI ถูกจับตามากขึ้นจากการแข่งขันทางภูมิรัฐศาสตร์ระหว่างสหรัฐฯ กับจีน โดยอาบูดาบีกำลังกระชับความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจกับจีนไปพร้อมกับการพยายามเข้าถึงเทคโนโลยีขั้นสูงของสหรัฐฯ
แรงกดดันจากคู่แข่งและสงครามส่วนลดเดลิเวอรี
อย่างไรก็ตาม Luckin กำลังเผชิญการแข่งขันที่เข้มข้นขึ้นในตลาดเครื่องดื่มของจีน โดยเฉพาะจากเชนชานมอย่าง Mixue Group และ Guming Holdings ที่รุกเข้าสู่ตลาดกาแฟอย่างดุดันมากขึ้น
นักวิเคราะห์รายหนึ่งมองว่าเครือข่ายสาขาในอาคารสำนักงานยังเป็นความได้เปรียบสำคัญของ Luckin และเป็นกำแพงที่ทำให้คู่แข่งเข้ามาแย่งตลาดได้ยาก
ผลประกอบการช่วงหลังของบริษัทยังถูกกดดันจากสงครามอุดหนุนค่าส่งเดลิเวอรีเมื่อปี 2025 โดยยอดขายสาขาเดิมของร้านที่บริษัทบริหารเองลดลง 5.3% ในไตรมาส 2 ของปี 2026
แม้กระนั้นรายได้รายไตรมาสก็ยังเพิ่มขึ้น 28.5% จากปีก่อนหน้า มาอยู่ที่ 15,900 ล้านหยวน (ประมาณ 7.84 หมื่นล้านบาท) ส่วนกำไรจากการดำเนินงานที่ไม่รวมรายการพิเศษเพิ่มขึ้น 26.5% เป็น 2,400 ล้านหยวน (ประมาณ 1.18 หมื่นล้านบาท)
กัว จินอี้ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ Luckin อธิบายว่ายอดขายสาขาเดิมที่ลดลงเป็นผลจากฐานเปรียบเทียบที่สูงของธุรกิจเดลิเวอรีเมื่อปีก่อน และเป็นไปตามที่ฝ่ายบริหารคาดการณ์ไว้
ทั้งนี้ ดีลระหว่าง Mubadala กับ Luckin ยังต้องผ่านเงื่อนไขบางประการก่อนจึงจะเสร็จสมบูรณ์
หมายเหตุ : ใช้อัตราแลกเปลี่ยน 1 ดอลลาร์สหรัฐ เท่ากับ 33.04 บาท และ 1 หยวน เท่ากับ 4.93 บาท ณ วันที่ 11 กันยายน 2569
ภาพ : Andrei Iakhniuk / Shutterstock
อ้างอิง:
