Menu
230631

รู้หน้าไม่รู้ใจ เมื่อ ‘กลิ่นตัว’ บ่งบอกสิ่งที่อยู่ภายในได้มากกว่าที่คิด

29.03.2019
  • LOADING...

HIGHLIGHTS

3 Mins. Read
  • แบคทีเรียย่อยสลายโปรตีนบนร่างกาย ทำให้เกิดกรดบางอย่างที่ส่งกลิ่น และมีความเกี่ยวข้องกับเหงื่อที่ออกมากตามจุดต่างๆ ที่ก่อให้เกิดความชื้น ซึ่งเจ้าแบคทีเรียก็ชอบอุณหภูมิและความชื้นที่เหมาะสมเสียด้วย พวกมันจึงแพร่ขยายเผ่าพันธุ์และทำให้เกิดกลิ่นมากขึ้น
  • การมีโรคบางอย่างอาจทำให้เกิดสารคัดหลั่งที่ส่งกลิ่น หรือมีกลิ่นกายเช่นกัน อาทิ ภาวะลำไส้อักเสบจากการเจริญเติบโตของยีสต์ ทำให้มีกลิ่นปากเหม็น การขาดน้ำเรื้อรังทำให้มีกลิ่นของการขาดน้ำ โรคผิวหนังบริเวณมือและเท้าที่ทำให้มีรูหรือผิวลอกตามผิวหนังก็ส่งกลิ่นสาบรวมถึงการมีเชื้อโรคหลายชนิดที่เติบโตทั้งในช่องปาก ทวาร ผิว และเยื่อบุต่างๆ ก็ล้วนส่งผลต่อกลิ่นไม่พึงประสงค์
  • ทีมวิจัยของประเทศอิตาลีและออสเตรีย ทดสอบให้ผู้หญิง 64 คน ปิดตาดมกลิ่นจากผู้ชายที่แตกต่างกัน ปรากฏว่ากลิ่นที่แตกต่างกันส่งผลกระทบต่อการตัดสินใจเชิงคุณธรรม และกลไกการป้องกันตัวเองอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อผู้หญิงจะรู้สึกว่าผู้ชายที่มีกลิ่นบางอย่างนั้นเป็นภัยคุกคาม

ตลอดช่วงชีวิตที่ผ่านมาเรามักได้เห็นและได้ยินสื่อโฆษณาเกี่ยวกับสบู่ หรือน้ำยาล้างทำความสะอาดเพื่อลดกลิ่นตัวบริเวณต่างๆ ของร่างกาย ตลอดจนสเปรย์ดับกลิ่นมากมาย ซึ่งผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับความหอมต่างๆ เหล่านั้นมักออกมาในเชิงสร้างสรรค์ เน้นเรื่องความหอมที่ทำให้ได้คู่บ้าง หรือไม่โดนเทบ้าง ซึ่งออกจะเกินความเป็นจริงสักไปหน่อย โดยส่วนตัวผมก็คิดว่าคงดีกว่าการวิพากษ์วิจารณ์ในเชิงลบ เพราะบางครั้งเราอาจได้ยินการพูดถึงกลิ่นคนแก่ กลิ่นคนอ้วน กลิ่นเด็ก หรือกลิ่นคนต่างชาติต่างสายพันธุ์ในลักษณะล้อเลียน ทั้งที่กลิ่นตัวของคนเรานั้นเป็นเรื่องธรรมชาติ ไม่ว่าใครก็มีกลิ่นกันได้ ไม่เห็นต้องไปล้อเลียนเลยสักนิด

 

ที่มาของกลิ่น

ตามตำราและงานวิจัยในปัจจุบันมุ่งชี้ไปที่แบคทีเรียโดยตรง แบคทีเรียย่อยสลายโปรตีนบนร่างกาย ทำให้เกิดกรดบางอย่างที่ส่งกลิ่น และมีความเกี่ยวข้องกับเหงื่อที่ออกมากตามจุดต่างๆ ที่ก่อให้เกิดความชื้น ซึ่งเจ้าแบคทีเรียก็ชอบอุณหภูมิและความชื้นที่เหมาะสมเสียด้วย พวกมันจึงแพร่ขยายเผ่าพันธุ์และทำให้เกิดกลิ่นมากขึ้น

 

ดังนั้น ทั่วไปหากใครไม่อาบน้ำเลย แบคทีเรียก็จะเพิ่มจำนวนมากขึ้นเรื่อยๆ จนกลายเป็นกลิ่นตัว ซึ่งบริเวณที่เป็นจุดสะสมของแบคทีเรีย ได้แก่ จุดที่มีการทำงานของต่อมเหงื่อมากกว่าส่วนอื่น เช่น ขาหนีบ ร่มผ้า รักแร้ ก้น ง่ามมือและเท้า ใบหน้า รวมถึงบริเวณรอบรูทวารบางส่วน ซึ่งต่อมเหงื่อเหล่านี้ในคนปกติมักจะเริ่มทำงานพร้อมกับต่อมไขมันในช่วงวัยรุ่น

 

ใครอยู่ในวัยนั้นจึงมีทั้งสิวและกลิ่นตัว รวมถึงคนอ้วนหรือผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวข้องกับระบบเมตาบอลิซึมก็อาจจะมีกลิ่นตัวไม่พึงประสงค์ได้ง่ายกว่าคนอื่น นอกจากนี้กลิ่นตัวยังเป็นเรื่องของฮอร์โมน และการสร้างฟีโรโมน (ฮอร์โมนเพศดึงดูดต่อเพศตรงข้าม) เราจึงจะมีน้ำหอมที่ทำจากสารคัดหลั่งของสัตว์หรือพืชต่างๆ โดยเฉพาะดอกไม้ที่คนเราบอกว่าหอม ซึ่งจริงๆ แล้วกลิ่นเหล่านั้นอาจได้มาจากฮอร์โมนทางเพศของสิ่งมีชีวิตอื่น เราเลยชอบเพราะมันแปลกก็เป็นได้

 

ในทางการแพทย์ การมีโรคบางอย่างอาจทำให้เกิดสารคัดหลั่งที่ส่งกลิ่น หรือมีกลิ่นกายเช่นกัน อาทิ ภาวะลำไส้อักเสบจากการเจริญเติบโตของยีสต์ ทำให้มีกลิ่นปากเหม็น การขาดน้ำเรื้อรังทำให้มีกลิ่นของการขาดน้ำ โรคผิวหนังบริเวณมือและเท้าที่ทำให้มีรูหรือผิวลอกตามผิวหนังก็ส่งกลิ่นสาบ

 

รวมถึงการมีเชื้อโรคหลายชนิดที่เติบโตทั้งในช่องปาก ทวาร ผิว และเยื่อบุต่างๆ ก็ล้วนส่งผลต่อกลิ่นไม่พึงประสงค์

 

 

วิธีดับกลิ่นกาย คลายบรรเทา

คำแนะนำสำหรับคนทั่วไปที่มีกลิ่นกาย ประการแรก ถ้ารับรู้ว่าตนเองมีกลิ่นกายมาตั้งแต่วัยรุ่น บอกกันตรงนี้ว่าคุณเป็นคนปกติทั่วไปครับ แต่ถ้าคุณมีกลิ่นแปลกปลอมภายหลังที่เกิดขึ้นในบางช่วงของชีวิต หมอแนะว่าบางทีอาจเป็นโรคบางอย่างที่เกี่ยวข้องกับเชื้อโรคจนส่งกลิ่นออกมา

 

อีกประเด็นหนึ่งได้แก่กลิ่นตัวที่สัมพันธ์กับปริมาณเหงื่อ พูดง่ายๆ ว่ามีเหงื่อออกจนกลิ่นแรง วิธีการรักษามีตั้งแต่ฉีดโบท็อกซ์ (โบทูลินัมท็อกซิน) ในบริเวณที่เหงื่อออกมาก เพื่อลดการทำงานของต่อมเหงื่ออย่างน้อย 2-3 เดือนขึ้นไป ทำได้ตั้งแต่บริเวณใบหน้า รักแร้ ขาหนีบ มือ เท้า และส่วนต่างๆ หากเป็นวิธีการดูแลร่างกายสำหรับคนที่มีกลิ่นกายทั่วไป ลองมองหาสบู่หรือสารเหลวที่ไม่ทำลายสุขภาพผิว มีส่วนผสมของสารต้านเชื้อหรือน้ำหอมที่พอเหมาะ ไม่ก่อให้เกิดการแพ้ ไม่อาบน้ำอุ่นมากเกินไปเพราะทำลายความชุ่มชื้นของผิว การใช้ผลิตภัณฑ์เกี่ยวกับผิวหรือสารดับกลิ่นตัวก็สามารถช่วยได้

 

 

ว่าด้วยเรื่องกลิ่นตัวกับงานวิจัย 

กลิ่นตัวเป็นเรื่องตลกร้ายเพราะมักถูกนำไปใช้ในการแบ่งแยกหรือตัดสินบุคคล หลังมีงานวิจัยในเดือนมีนาคม ปี 2562 จากทีมวิจัยของประเทศอิตาลีและออสเตรีย ที่ทดสอบให้ผู้หญิง 64 คน ปิดตาดมกลิ่นจากผู้ชายที่แตกต่างกัน ปรากฏว่ากลิ่นที่แตกต่างกันส่งผลกระทบต่อการตัดสินใจเชิงคุณธรรม และกลไกการป้องกันตัวเองอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อผู้หญิงจะรู้สึกว่าผู้ชายที่มีกลิ่นบางอย่างนั้นเป็นภัยคุกคาม เช่นเดียวกับงานวิจัย เดือนเดียวกันจากประเทศสวีเดน ซึ่งเป็นการสำรวจออนไลน์ในกลุ่มตัวอย่าง 800 คน พบว่าการได้กลิ่นสาบของผู้อพยพสร้างความรังเกียจ ซึ่งความรังเกียจหรือความเหยียด แท้จริงแล้วมีที่มาจากสัญชาตญาณของมนุษย์ ที่ทำให้เกิดการหลีกเลี่ยงภยันอันตรายจากสิ่งแวดล้อม ตัวอย่างง่ายๆ ทุกวันนี้ หากผู้คนเดินไปไหนมาไหนแล้วได้กลิ่นไหม้ เราก็จะเกิดความระวังตัวขึ้นมาทันที และบางคนยังเชื่อมโยงกับความเชื่อเหนือธรรมชาติ ที่ทำให้เกิดความระแวงหรือระวังมากขึ้น

 

 

การได้กลิ่นบางอย่างยังส่งผลให้สมองเกิดการจัดกลุ่มของสิ่งแปลกปลอม กลุ่มของศัตรู หรือกลุ่มของคนที่เรารู้สึกไม่ดีด้วย เมื่อมีงานวิจัยจากออสเตรเลีย เดือนกุมภาพันธ์ 2562 ที่สำรวจพบว่า ‘ผู้ชายโสดจะมีกลิ่นตัวแรงกว่าผู้ชายที่มีคู่’ ซึ่งกลิ่นตัวของคนก็เกี่ยวพันกับระดับฮอร์โมนเพศที่มากขึ้นด้วย จึงมีการแสดงออกทางกลิ่นที่รุนแรง

 

และมีอีกงานวิจัยหนึ่งจากประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งเป็นที่น่าเห็นใจ เมื่อพวกเขานำกลุ่มตัวอย่างที่เป็นโรคทางพันธุกรรมจำนวน 54 คน ที่มีกลิ่นกายเป็นกลิ่นสาบปลาอย่างรุนแรง เมื่อศึกษาพบว่ากลุ่มนี้มีแนวโน้มที่จะมีปัญหาทางจิตใจมากกว่า 70% ซึ่งอาจสัมพันธ์กันทั้งในระดับยีสต์ กลิ่นอันไม่พึงประสงค์ เข้าสังคมลำบาก จนกลายเป็นปัญหาด้านจิตเวชตามมา         

      

ภาพ: THE STANDARD, SHUTTERSTOCK

พิสูจน์อักษร: ลักษณ์นารา พักตร์เพียงจันทร์     

อ้างอิง:

1.

Front Psychol. 2019 Feb 13;10:261. doi: 10.3389/fpsyg.2019.00261. eCollection2019.

Do Single Men Smell and Look Different to Partnered Men?

Mahmut MK, Stevenson RJ.

2.

PhysiolBehav. 2019 Mar 15;201:212-220. doi: 10.1016/j.physbeh.2019.01.007. Epub2019 Jan 11.

Women smelling men’s masked body odors show enhanced harm aversion in moral dilemmas.

Cecchetto C, Lancini E, Rumiati RI, Parma V.

3.

J NervMent Dis. 2019 Mar;207(3):145-151. doi: 10.1097/NMD.0000000000000933.

The Nose Knows… or Does it? Olfactory Reference Syndrome in Patients Presenting for Assessment of Unusual Body Odor.

McNiven V, Mamane S, Zai G, So J.

4.

PhysiolBehav. 2019 Mar 15;201:221-227. doi: 10.1016/j.physbeh.2019.01.006. Epub2019 Jan 11.

Body odor disgust sensitivity is associated with prejudice towards a fictive group of immigrants.

Zakrzewska M, Olofsson JK, Lindholm T, Blomkvist A, Liuzza MT.

5.

Microbiome. 2018 Nov 29;6(1):213. doi: 10.1186/s40168-018-0588-z.

Understanding the microbial basis of body odor in pre-pubescent children and teenagers.

Lam TH, Verzotto D, Brahma P, Ng AHQ, Hu P, Schnell D, Tiesman J, Kong R, Ton TMU, Li J, Ong M, Lu Y, Swaile D, Liu P, Liu J, Nagarajan N.

  • LOADING...

READ MORE

FOLLOW US

RELATED STORIES

MOST POPULAR