เราถูกสอนมาตลอดว่า ‘จงทำในสิ่งที่ถนัด แล้วคุณจะเก่งขึ้น’ มันไม่ผิด แต่ก็ไม่ใช่ทั้งหมดของความจริง เพราะในอีกมุมหนึ่ง สมองของเราไม่ได้เติบโตตอนที่ทุกอย่างราบรื่น แต่มันเริ่มขยับตัวจริงๆ ในช่วงเวลาที่เรารู้สึกว่า ‘ทำไม่เป็น’
ความรู้สึกของการเป็นมือใหม่ไม่ค่อยสบายใจนัก มันเต็มไปด้วยความเก้ๆ กังๆ ความลังเล และเสียงในหัวที่ถามว่า ‘เราจะทำได้ไหม’ หลายครั้งเราหลีกเลี่ยงความรู้สึกนี้โดยอัตโนมัติ เลือกกลับไปอยู่กับสิ่งที่เราควบคุมได้ ทำได้ดี และไม่ต้องเสี่ยงเสียหน้า แต่สิ่งที่เราพลาดไป คือโอกาสที่สมองกำลังจะได้เติบโตในแบบที่มันควรจะเป็น
ในทางวิทยาศาสตร์ สมองของเรามีความสามารถที่เรียกว่า ‘Neuroplasticity’ หรือความยืดหยุ่นในการสร้างเส้นทางใหม่ๆ ทุกครั้งที่เราลองทำสิ่งที่ไม่คุ้นเคย สมองจะเริ่มเชื่อมต่อจุดเล็กๆ ที่ไม่เคยเชื่อมกันมาก่อน เหมือนการเปิดถนนสายใหม่ในเมืองที่เราคิดว่าเรารู้จักดีอยู่แล้ว ยิ่งมีการลองผิด ลองถูกมากเท่าไร การเชื่อมต่อเหล่านั้นก็ยิ่งแข็งแรงขึ้นเท่านั้น
ความผิดพลาดเล็กๆ จึงไม่ใช่สัญญาณของความล้มเหลว แต่มันคือหลักฐานว่าคุณกำลังเรียนรู้จริงๆ ต่างจากตอนที่เราทำสิ่งเดิมซ้ำๆ อย่างชำนาญ ซึ่งแม้จะทำได้ดี แต่สมองกลับไม่ได้ถูกท้าทายให้เติบโตมากนัก
อีกสิ่งที่น่าสนใจคือ เมื่อเรายอมรับว่าตัวเอง ‘ยังไม่เก่ง’ ความคาดหวังจะค่อยๆ เบาลง ความกดดันที่เคยแบกไว้ก็จะคลายตัว และพื้นที่เล็กๆ ของความสนุกจะกลับมา เหมือนตอนที่เราเคยเป็นเด็ก ที่ลองทำอะไรใหม่ๆ โดยไม่ต้องกลัวว่าจะต้องออกมาดีแค่ไหน ช่วงเวลาที่เราหัวเราะกับความพลาดของตัวเองได้ อาจเป็นช่วงเวลาเดียวกับที่สมองกำลังทำงานหนักที่สุดโดยที่เราไม่รู้ตัว และในขณะเดียวกัน หัวใจก็กำลังเรียนรู้ที่จะอ่อนโยนกับตัวเองมากขึ้นด้วย
