เลือกตั้ง 2569 : iLaw สรุปไทม์ไลน์เดือดชลบุรี เขต 1 เปิดหลักฐานความผิดปกติทางเทคนิคและข้อกฎหมาย จี้ กกต. สั่งนับคะแนนใหม่

วันนี้ (10 กุมภาพันธ์) โครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน (iLaw) ได้รายงานสรุปสถานการณ์และข้อเท็จจริง กรณีข้อร้องเรียนเกี่ยวกับกระบวนการนับคะแนนและการเก็บรักษาหีบบัตรเลือกตั้ง ในเขตเลือกตั้งที่ 1 จังหวัดชลบุรี ซึ่งนำไปสู่การเรียกร้องให้มีการนับคะแนนใหม่ โดยมีลำดับเหตุการณ์และประเด็นข้อสังเกตทางกฎหมาย ดังนี้

เหตุการณ์เริ่มต้นเมื่อเวลา 16.00 น. ของวันที่ 9 กุมภาพันธ์ ปรากฏรายงานข่าวในพื้นที่ว่าจะมีการนับคะแนนใหม่ แต่เมื่อประชาชนเดินทางไปติดตามสถานการณ์ ณ จุดรวมหีบบัตรบริเวณสนามแบดมินตัน เทศบาลเมืองชลบุรี เจ้าหน้าที่แจ้งว่าไม่มีกำหนดการดังกล่าว

ต่อมาเวลา 17.00 น. ประชาชนและผู้สังเกตการณ์ได้เข้าตรวจสอบสภาพหีบบัตรเลือกตั้งที่ถูกนำมารวบรวมไว้ พบข้อสังเกตว่าการปิดผนึกหีบบัตรในหลายหน่วยไม่เป็นไปตามระเบียบของคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ที่กำหนดให้ใช้วัสดุสายรัด (Cable Tie) พร้อมลงลายมือชื่อกำกับ แต่กลับพบการใช้เทปกาวปิดผนึกโดยไม่มีสายรัดและไม่มีการลงนามกำกับ

ประเด็นดังกล่าว เจ้าหน้าที่ กกต.จังหวัดชลบุรี ได้ชี้แจงเบื้องต้นว่าวัสดุสายรัดหมด อย่างไรก็ตาม ภายหลังมีการตรวจสอบพื้นที่ภายในอาคาร พบว่ายังมีวัสดุสายรัดคงเหลืออยู่ นอกจากนี้ จากการตรวจสอบยานพาหนะขนส่งหีบบัตรจำนวน 2 คัน พบว่าหีบบัตรส่วนใหญ่ไม่มีสายรัดที่มีลายมือชื่อกำกับ และพบกรณีการบรรจุถุงบัตรเลือกตั้งหลายถุงรวมกันในหีบเดียว

เวลา 21.00 – 22.00 น. วรจักร สถาพรภิญโญ นายอำเภอเมืองชลบุรี และมนัสนันท์ วิทนา ผู้อำนวยการ กกต.ประจำจังหวัดชลบุรี ได้เข้าพื้นที่เพื่อเจรจากับกลุ่มผู้ร้องเรียน โดยชี้แจงว่าไม่สามารถดำเนินการนับคะแนนใหม่ได้ทันที เนื่องจากขั้นตอนการส่งมอบหีบบัตรเสร็จสิ้นแล้ว การพิจารณานับคะแนนใหม่ต้องเสนอเรื่องไปยังคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ส่วนกลาง เพื่อพิจารณาวินิจฉัยตามระเบียบ

ต่อมาเวลา 01.30 น. (10 ก.พ.) ร.ต.อ.ชนินทร์ น้อยเล็ก รองเลขาธิการ กกต. ได้เดินทางมาตรวจสอบและยืนยันว่า การตัดสินใจเรื่องการนับคะแนนใหม่เป็นอำนาจของคณะกรรมการการเลือกตั้งชุดใหญ่ ซึ่งจะมีการประชุมพิจารณาในช่วงเช้าของวันที่ 10 กุมภาพันธ์ ส่วนประเด็นการยุบรวมหีบบัตรตามระเบียบข้อ 183 นั้น ได้รับทราบข้อสังเกตเรื่องการไม่รัดสายรัดตามระเบียบแล้ว โดยแนะนำให้ผู้ร้องเรียนรวบรวมพยานหลักฐานเพื่อยื่นเรื่องตรวจสอบ

เวลา 02.30 น. ผู้สังเกตการณ์ได้ตรวจสอบพื้นที่บริเวณจุดพักขยะและตะกร้าสิ่งของภายในสนามแบดมินตัน พบเอกสารสำคัญทางราชการ ได้แก่ แบบขีดคะแนน (สส. 5/11) และแบบขีดคะแนนบัญชีรายชื่อ (สส. 5/11 บช) รวมถึงวัสดุอุปกรณ์การเลือกตั้ง เช่น สายรัดที่มีลายมือชื่อกำกับและบัญชีรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง (สส. 1/3) ถูกวางทิ้งไว้ในลักษณะที่ไม่ได้รับการเก็บรักษาตามระเบียบ

จากการตรวจสอบของ iLaw พบประเด็นความคลาดเคลื่อนหลัก 3 ประการ ได้แก่

1. ความคลาดเคลื่อนของข้อมูลคะแนน: พบความผิดปกติในหลายหน่วยเลือกตั้ง อาทิ

• หน่วยที่ 32 ต.แสนสุข: ยอดคะแนนในแบบขีดคะแนน (สส. 5/11) ไม่ตรงกับแบบรวมคะแนน (สส. 5/18) และจำนวนบัตรเลือกตั้งเกินกว่าจำนวนผู้มาใช้สิทธิ 1 ใบ
• หน่วยที่ 23 รร.สาธิตพิบูลบำเพ็ญ: บัตรเลือกตั้งสูญหาย 1 ใบ (ผู้ใช้สิทธิ 585 คน บัตรมี 584 ใบ)
• หน่วยที่ 7 รร.วัดตาลล้อม: ไม่มีการระบุจำนวนบัตรดี
• หน่วยที่ 12 รร.วอนนภาศัพท์: บัตรเลือกตั้งเกินกว่าจำนวนผู้มาใช้สิทธิ 1 ใบ

2. การยุบรวมหีบบัตรไม่ครบถ้วนตามขั้นตอน: ตามระเบียบ กกต. ข้อ 183 กำหนดให้การยุบรวมหีบต้องปิดด้วยสายรัดหรืออุปกรณ์อื่นพร้อมลงลายมือชื่อ แต่ข้อเท็จจริงปรากฏว่าหีบส่วนใหญ่ไม่มีการดำเนินการดังกล่าว

3. การเก็บรักษาเอกสารไม่เป็นไปตามระเบียบ: การตรวจพบแบบขีดคะแนน (สส. 5/11) ภายนอกหีบบัตรและในจุดทิ้งขยะ ไม่เป็นไปตามระเบียบ กกต. ข้อ 179 และ 182 ที่กำหนดให้บรรจุเอกสารดังกล่าวในถุงใส รัดสาย และเก็บรักษาในหีบบัตรเลือกตั้งเพื่อความปลอดภัย

จากข้อเท็จจริงข้างต้น iLaw มีความเห็นว่า กรณีดังกล่าวเข้าข่ายเงื่อนไขตามกฎหมายที่สามารถสั่งให้มีการนับคะแนนใหม่ได้ ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2561 มาตรา 124 และระเบียบคณะกรรมการการเลือกตั้งว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2566 ข้อ 223

บทบัญญัติดังกล่าวระบุว่า หากปรากฏหลักฐานอันควรเชื่อได้ว่าการเลือกตั้งมิได้เป็นไปโดยสุจริตหรือเที่ยงธรรม หรือการนับคะแนนเป็นไปโดยไม่ถูกต้อง หรือจำนวนผู้มาใช้สิทธิไม่ตรงกับจำนวนบัตรเลือกตั้ง คณะกรรมการการเลือกตั้งมีอำนาจสั่งให้มีการนับคะแนนใหม่ได้ ทั้งนี้ ผลการดำเนินการจะขึ้นอยู่กับการพิจารณาวินิจฉัยของคณะกรรมการการเลือกตั้งต่อไป

อ้างอิง : https://www.facebook.com/share/p/1AZPjyCctH/?mibextid=wwXIfr