ทรัมป์ประกาศ เตรียมยุติสงครามอิหร่านภายใน 2-3 สัปดาห์ ไม่ว่าจะ...

โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกาประกาศว่า สหรัฐฯ เตรียมยุติการโจมตีอิหร่านภายใน 2-3 สัปดาห์ โดยตั้งเป้าที่จะทำให้อิหร่านถอยกลับไปสู่ ‘ยุคหิน’ (Stone Ages) เพื่อให้มั่นใจว่า อิหร่านจะไม่สามารถสร้างอาวุธนิวเคลียร์ได้อีกเป็นเวลาหลายปี

แม้ทรัมป์จะเคยอ้างว่า อิหร่านอ้อนวอนขอเจรจา แต่ล่าสุดเขาได้เปลี่ยนท่าทีโดยระบุว่า ข้อตกลงทางการทูต ‘ไม่ใช่สิ่งจำเป็น’ ในการยุติความขัดแย้ง ในขณะที่ อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศของอิหร่านออกมาโต้แย้งว่าไม่มีการเจรจาใดๆ เกิดขึ้น และย้ำว่าโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน ‘เป็นไปเพื่อสันติภาพ’ ทั้งนี้ ทรัมป์ยังมีกำหนดการที่จะแถลงข่าวความคืบหน้าสำคัญเกี่ยวกับอิหร่านในคืนวันพุธ (1 เมษายน) นี้ด้วย

สงคราม ‘ส่งผลกระทบอย่างหนัก’ ต่อเศรษฐกิจและราคาพลังงาน

ราคาน้ำมันในสหรัฐฯ พุ่งทะลุ 4 ดอลลาร์ต่อแกลลอน อันเป็นผลมาจากการที่อิหร่านโจมตีแหล่งน้ำมันในอ่าวอาหรับและบีบอุปทานเชื้อเพลิงผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันและก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) ถึง 1 ใน 5 ของโลก

หลายฝ่ายกังวลว่า หากสถานการณ์ยกระดับ จนถึงจุดที่กลุ่มฮูตีในเยเมนปิดช่องแคบบับเอลมันเดบเพิ่มเติม จะยิ่งทำให้เศรษฐกิจและราคาพลังงานโลกได้รับผลกระทบรุนแรงยิ่งขึ้น

สถานการณ์ความกดดันนี้ทำให้ ทรัมป์แสดงความไม่พอใจอย่างมากต่อชาติพันธมิตรยุโรป โดยเฉพาะสหราชอาณาจักรและฝรั่งเศส ที่ไม่ยอมส่งกำลังทหารมาช่วยรักษาความปลอดภัยในช่องแคบฮอร์มุซหรือช่วยเหลือในการโค่นล้มอิหร่าน ทรัมป์ถึงขั้นไล่ให้พันธมิตรไป ‘หาน้ำมันเอาเอง’ และขู่ว่าสหรัฐฯ จะไม่ช่วยเหลือประเทศเหล่านี้อีกต่อไปในอนาคต

ทางด้านฝรั่งเศสได้ออกมายืนยันจุดยืนเดิมตั้งแต่ต้นสงคราม ที่จะไม่ให้เครื่องบินขนส่งเสบียงทหารของอิสราเอลบินผ่านน่านฟ้าของตน และไม่อนุญาตให้ใช้ฐานทัพฝรั่งเศสโจมตีอิหร่าน ส่วนสหราชอาณาจักรก็ถูกวิจารณ์จากรัฐมนตรีกลาโหมสหรัฐฯ ถึงความไม่กระตือรือร้นของกองทัพเรือเช่นกัน แม้ทางรัฐมนตรีกลาโหมของอังกฤษจะยังคงยืนยันว่าตนเป็นพันธมิตรหลักของสหรัฐฯ ก็ตาม

ตรีตา ปาร์ซี ผู้เชี่ยวชาญด้านนโยบายต่างประเทศ จากสถาบัน Quincy Institute วิเคราะห์ว่า คำกล่าวอ้างเรื่องกรอบเวลาของทรัมป์ถูกเลื่อนออกไปอย่างต่อเนื่อง ชี้ให้เห็นถึง ‘กรอบเวลาที่ไม่แน่นอน’ ปาร์ซียังเชื่อว่า สหรัฐฯ ไม่สามารถควบคุมสถานการณ์สงครามนี้ได้แล้ว และการเดินหน้ามาตรการบีบบังคับต่อไปโดยไม่มีการเจรจาที่แท้จริงจะยิ่งทำให้เวลาถูกยืดออกไปอีก

ปาร์ซีวิเคราะห์ว่า การที่ทรัมป์ต้องการส่งอิหร่านกลับไปยุคหิน ถือเป็นการนำรูปแบบสงครามของอิสราเอลมาใช้ (Israelisation) ซึ่งเป็นเพียงความต้องการที่จะระเบิดทำลายประเทศเพื่อนบ้านให้อ่อนแอลงเป็นระยะๆ โดยปราศจากเป้าหมายทางยุทธศาสตร์ในระยะยาว

นอกจากนี้ การที่ทรัมป์อ้างว่าการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ ‘ไม่ใช่เป้าหมายของสหรัฐฯ’ เป็นเพียงการสร้าง ‘เรื่องราวความสำเร็จ’ เพื่อปกปิดความล้มเหลว และคาดว่า อิหร่านจะยังคงควบคุมช่องแคบฮอร์มุซ รวมถึงโจมตีพื้นที่บริเวณช่องแคบนี้ต่อไป

ปัจจุบันสงครามครั้งนี้ที่ดำเนินมาเป็นเวลาราว 5 สัปดาห์ได้ลุกลามไปทั่วภูมิภาคและมีผู้เสียชีวิตแล้วหลายพันคน โดยเฉพาะจากการที่อิสราเอลปฏิบัติการทิ้งระเบิดในอิหร่าน ควบคู่กับการบุกโจมตีภาคพื้นดินในเลบานอน ทางด้าน เบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอล ระบุว่า ภารกิจทางการทหารในอิหร่านดำเนินมา ‘เกินครึ่งทางแล้ว’ แต่เขาปฏิเสธที่จะกำหนดกรอบเวลาสิ้นสุดของสงครามอย่างชัดเจน

ภาพ: Evan Vucci / Reuters

อ้างอิง: