ประเทศไทยมีโอกาสขึ้นแท่นเป็นฮับ เซมิคอนดักเตอร์ และ อิเล็กทรอนิกส์ ของอาเซียน โดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ชี้ว่ามี 3 เรื่อง ที่ต้องเร่งดำเนินการเพื่อดึงดูดเม็ดเงินลงทุนระลอกใหม่ ได้แก่ การพัฒนาบุคลากร การพัฒนาห่วงโซ่อุปทาน และ การเพิ่มความสะดวกในการดำเนินธุรกิจ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการยกระดับอุตสาหกรรม ไทย สู่ศูนย์กลางเทคโนโลยีขั้นสูงอย่างยั่งยืน
ประเด็นสำคัญ
นฤตม์ เทอดสถีรศักดิ์ เลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ฉายภาพประเทศไทยในฐานะเป้าหมายการลงทุนระดับโลก ‘อะไรคือจุดแข็งที่ทำให้บริษัท เทคโนโลยี ระดับโลก เลือกลงทุน ซัพพลายเชน ในไทย แล้วประเทศไทยจะต่อยอดโอกาส สู่การเป็นศูนย์กลางเทคโนโลยีขั้นสูงได้อย่างไร’ ในหัวข้อเสวนา ‘Competing for the Future: How Thailand Can Win the Next Wave of High-Value Investment’ งาน Thailand Focus 2026: Reignite Thailand
นฤตม์ กล่าวว่า ท่ามกลางโลกที่ไม่แน่นอน จากความขัดแย้งภูมิรัฐศาสตร์ และเทคโนโลยี AI ที่มีพัฒนาการก้าวกระโดด ‘อาเซียน’ ถูกจับตาในฐานะจุดหมายการลงทุน เพื่อกระจายความเสี่ยงซัพพลายเชน ประเทศไทยเป็นหนึ่งในจุดหมายการลงทุนที่โดดเด่น สำหรับนักลงทุนต่างชาติ เนื่องจากมีความพร้อมในหลายด้าน ทั้งความยืดหยุ่นในการทำธุรกิจ และความเป็นกลางทางการเมือง
ปัจจัยเหล่านี้ทำให้ยอดขอรับส่งเสริมการลงทุนทำสถิติสูงสุดใหม่อย่างต่อเนื่อง โดยอุตสาหกรรมที่มีมูลค่าคำขอสูงสุด 5 อันดับแรก ได้แก่ ดิจิทัล, อิเล็กทรอนิกส์, วัสดุ, ยานยนต์ และ เคมีภัณฑ์
ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ประเทศไทยดึงดูดการลงทุนในอุตสาหกรรมชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็น photonic, optical transceiver, advance PCB, High capacity hard disk drive รวมถึงการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานดาต้า เซ็นเตอร์ เช่น ระบบทำความเย็น, พลังงาน การลงทุนในพลังงานสะอาดและ green tech
เมื่อพิจารณาถึงปัจจัยหนุนในประเทศ ไทยมีความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐาน ปริมาณไฟฟ้าที่เพียงพอ รวมถึงมีศักยภาพที่จะเป็นฮับพลังงานสะอาด และซัพพลายเชนที่แข็งแกร่ง โดยเฉพาะภาคยานยนต์ และชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์
ปัจจุบัน AI เข้ามามีบทบาทในหลายภาคส่วน โดยอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์, แผงวงจร PCB, AI และยานยนต์ ทั้งหมดนี้เป็นห่วงโซ่อุปทานและสายการผลิตที่เกี่ยวเนื่องกัน ซึ่งซัพพลายเชนเหล่านี้คือโอกาสต่อยอดของประเทศ
ในช่วง 3-5 ปีข้างหน้า AI ซัพพลายเชน โดยเฉพาะเซมิคอนดักเตอร์และชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ จะเป็นแรงขับเคลื่อนหลักในการดึงดูดเม็ดเงินลงทุนต่างชาติ
เนื่องจากอุตสาหกรรมเหล่านี้ จะเติบโตตามกระแสของ AI ไม่ว่าจะเป็นรถยนต์อัจฉริยะ (Smart Vehicle) อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์อัจฉริยะ (Smart Devices)
นฤตม์ กล่าวว่า ในช่วงต้นเดือนกันยายนนี้ จะมีการประชุมคณะกรรมการนโยบายอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ชั้นสูงแห่งชาติ (บอร์ดเซมิคอนดักเตอร์แห่งชาติ) ซึ่งจะมีการเสนอแผนยุทธศาสตร์เซมิคอนดักเตอร์แห่งชาติ เพื่อยกระดับอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง
โดยแผนการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมดังกล่าว จะประกอบด้วย 2 ขา ภายใต้คอนเซปต์ Build and Buy คือ สร้างแรงงานทักษะสูงในประเทศ ควบคู่ไปกับการนำเข้าแรงงานทักษะสูงจากต่างประเทศ ผ่านมาตรการวีซ่า
- BOI Visa ดึงดูดกลุ่ม expat ให้เข้ามาทำงานภายใต้โครงการที่ได้รับการส่งเสริมจาก BOI
- SMART Visa ดึงดูดกลุ่มนักลงทุน ผู้ประกอบธุรกิจสตาร์ตอัป
- Long-Term Resident (LTR) Visa ดึงดูดชาวต่างชาติศักยภาพสูงที่มีความมั่งคั่ง และแรงงานที่มีทักษะเชี่ยวชาญพิเศษ เพื่อให้สิทธิทำงานขับเคลื่อนอุตสาหกรรมไทยในระยะยาว
เปิด ‘จุดแข็ง’ ของไทยที่แตกต่างจากอาเซียน
Mr. Wei Khoe Lim, SVP and Managing Director of Infineon Technologies Thailand ให้ความเห็นว่า จุดแข็งที่ทำให้นักลงทุนต่างชาติเลือกลงทุนในไทย คือ ความพยายามของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ในการสร้างสภาพแวดล้อมทางธุรกิจที่เอื้อต่อการลงทุน ซึ่งสอดคล้องกับนโยบายของรัฐบาลที่สนับสนุนการลงทุนในอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง
นอกจากนี้ ประเทศไทยยังมีข้อได้เปรียบด้านทำเลที่ตั้งเชิงยุทธศาสตร์ รวมถึงมีเศรษฐกิจที่ยังคงเติบโต ซึ่งถือเป็นอีกหนึ่งจุดแข็งสำคัญ ทั้งนี้ อุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์มีความอ่อนไหวอย่างมากต่อทั้งคุณภาพและความเสถียรของกระแสไฟฟ้า เช่นเดียวกับอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงและดาต้าเซ็นเตอร์ หากประเทศไทยสามารถยกระดับเรื่องนี้ได้ ก็จะเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่ช่วยสร้างความแตกต่างระหว่างไทยกับประเทศเพื่อนบ้าน
3 สิ่งที่ไทยต้องทำเพิ่ม สู่หนทางฮับเซมิคอนดัคเตอร์
นฤตม์ กล่าวว่า มี 3 เรื่องที่ประเทศไทยต้องเร่งทำ เพื่อยกระดับอุตสาหกรรมไทยสู่ศูนย์กลางเทคโนโลยีขั้นสูงให้เติบโตอย่างยั่งยืน
- พัฒนาคนเพื่อดึงดูดการลงทุนที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยี บุคลากรถือเป็นปัจจัยสำคัญที่สุด ประเทศไทยต้องพัฒนาคนไทยให้มีทักษะพร้อมสำหรับอุตสาหกรรมแห่งอนาคต ควบคู่กับการดึงดูดบุคลากรและผู้เชี่ยวชาญจากทั่วโลกให้เข้ามาทำงานในประเทศไทยในอุตสาหกรรมใหม่ๆ ด้วย
- การพัฒนาห่วงโซ่อุปทาน แม้ไทยจะมีซัพพลายเชนที่แข็งแกร่งอยู่แล้วในอุตสาหกรรมเดิม เช่น ยานยนต์และอิเล็กทรอนิกส์ แต่ระหว่างสร้างรากฐานอุตสาหกรรมใหม่ โดยเฉพาะเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง ประเทศไทยจำเป็นต้องพัฒนาซัพพลายเชนใหม่ให้รองรับเทคโนโลยีเหล่านี้ และมีความยืดหยุ่นปรับตัวตามการเปลี่ยนแปลงในอนาคตได้
- ความสะดวกในการดำเนินธุรกิจ Ease of Doing Business เพราะสำหรับการลงทุนใหม่ “ความเร็ว” มีความสำคัญมาก นี่จึงเป็นเหตุผลที่ BOI เปิดตัวโครงการ Thailand Fast Pass ซึ่งเป็นกลไกใหม่ที่ช่วยปลดล็อกเงื่อนไขที่เป็นอุปสรรค อำนวยความสะดวกนักลงทุนให้ดำเนินธุรกิจในไทยได้รวดเร็วและง่ายขึ้น
