วันนี้ (1 เมษายน) นายแพทย์นเรศฤทธิ์ ขัดธะสีมา รองอธิบดีกรมอนามัย เปิดเผยถึงสถานการณ์ฝุ่น PM2.5 เมื่อวันที่ 31 มีนาคม 2569 ที่ผ่านมาว่า ยังคงพบค่าฝุ่นละอองเกินมาตรฐานอยู่ในระดับที่มีผลกระทบต่อสุขภาพ (สีแดง) ถึง 8 จังหวัด ได้แก่ น่าน, พะเยา, ลำปาง, ลำพูน, เชียงราย, เชียงใหม่, แพร่ และแม่ฮ่องสอน
โดยจุดที่พบค่าฝุ่นสูงสุดอยู่ที่ ตำบลเมืองนะ อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งพุ่งสูงถึง 330.2 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร นอกจากนี้ ยังมีอีก 12 จังหวัดในภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่มีค่าฝุ่นอยู่ในระดับเริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ (สีส้ม)
จากสถานการณ์ดังกล่าว กรมอนามัยจึงขอแนะนำให้ประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยง เช่น เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ ผู้ป่วยโรคระบบทางเดินหายใจและโรคหัวใจ จัดทำห้องปลอดฝุ่นภายในที่พักอาศัย เพื่อใช้เป็นพื้นที่ปลอดภัย โดยมีแนวทางปฏิบัติ
- เลือกทำเลที่เหมาะสม: เลือกห้องที่อยู่ห่างจากแหล่งกำเนิดฝุ่น และมีช่องว่าง ประตู หรือหน้าต่างน้อยที่สุด
- ปิดพื้นที่ให้มิดชิด: ปิดประตูและหน้าต่างให้สนิท เพื่อลดช่องว่างและป้องกันฝุ่นจากภายนอกลอยเข้ามา
- อุดรอยรั่ว: ตรวจสอบและจัดการรอยรั่วบริเวณขอบประตูและหน้าต่าง
- ปิดทึบช่องอากาศ: ใช้เทปกาวหรือผ้าปิดผนึกช่องหรือรูระบายอากาศภายนอกอาคาร เพื่อลดการรั่วไหลของฝุ่น
- เลือกระบบจัดการอากาศ: ติดตั้งระบบฟอกอากาศ, ระบบเติมอากาศ หรือใช้ทั้งสองระบบร่วมกัน
- ทำความสะอาดถูกวิธี: ใช้ผ้าชุบน้ำหมาดๆ เช็ดทำความสะอาดแทนการกวาดเพื่อไม่ให้ฝุ่นฟุ้งกระจาย
พร้อมกันนี้ ควรจัดสภาพแวดล้อมภายนอกให้เอื้อต่อการระบายอากาศ หมั่นตรวจสอบและเปลี่ยนแผ่นกรองอากาศทุก 6 เดือน รวมถึงปรับเปลี่ยนพฤติกรรม เช่น ถอดรองเท้าก่อนเข้าห้อง และลดการเปิด-ปิดประตูโดยไม่จำเป็น
ด้าน ดร.จิตติมา รอดสวาสดิ์ ผู้อำนวยการกองประเมินผลกระทบต่อสุขภาพ กรมอนามัย แนะนำให้ประชาชนติดตามสถานการณ์ค่าฝุ่นอย่างใกล้ชิดผ่านแอปพลิเคชัน Air4Thai, AirBKK หรือ Life Dee หากพบค่าฝุ่นเกิน 37.5 ไมโครกรัม/ลูกบาศก์เมตร ควรลดกิจกรรมกลางแจ้ง และหากค่าฝุ่นทะลุ 75 ไมโครกรัม/ลูกบาศก์เมตร ควรหลบเลี่ยงเข้ามาอยู่ในห้องปลอดฝุ่นเป็นหลัก และสวมหน้ากาก N95 ทันทีเมื่อมีความจำเป็นต้องออกนอกบ้าน
สำหรับประชาชนที่ไม่สะดวกจัดทำห้องปลอดฝุ่นภายในบ้าน สามารถเข้าไปใช้บริการห้องปลอดฝุ่นสาธารณะ ที่หน่วยงานต่างๆ จัดเตรียมไว้ให้ เช่น โรงเรียน ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก สถานบริการสาธารณสุข รวมถึงสถานที่เอกชนอย่างโรงแรม ร้านอาหาร และคาเฟ่ โดยสามารถค้นหาพิกัดห้องปลอดฝุ่นใกล้บ้านได้ทางเว็บไซต์ https://podfoon.anamai.moph.go.th/
ดร.จิตติมา กล่าวย้ำว่า ประชาชนกลุ่มเสี่ยงที่อาศัยอยู่ในพื้นที่สีแดง ต้องดูแลป้องกันตนเองเป็นพิเศษและของดกิจกรรมกลางแจ้งทุกชนิด หากมีความจำเป็นต้องออกไปภายนอก ให้สวมหน้ากากอนามัยป้องกันฝุ่นที่กระชับกับใบหน้า หากหน้ากากเปลี่ยนสีหรือฉีกขาดให้เปลี่ยนใหม่ทันที ทั้งนี้ หากมีอาการแพ้รุนแรง ควรรีบไปพบแพทย์ หรือใช้บริการคลินิกมลพิษในสถานพยาบาลใกล้บ้าน รวมถึงปรึกษาแพทย์ผ่านแอปพลิเคชัน DMS Telemedicine ของกรมการแพทย์ได้ทันที
