Menu
191540

ท้องเสียง่ายหรือลำไส้อักเสบเรื้อรัง? สำรวจตัวเองก่อนเป็น IBD โรคร้ายรักษาไม่หายที่คนไทยเป็นมากขึ้นเรื่อยๆ

05.02.2019
  • LOADING...
  • Loading...

HIGHLIGHTS

3 Mins. Read
  • กลุ่มโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง หรือ IBD (Inflammatory Bowel Disease) เป็นกลุ่มโรคที่มีการอักเสบบริเวณทางเดินอาหาร ในปัจจุบันพบว่ามีผู้ป่วยโรคนี้ในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เพิ่มมากขึ้น และยังพบในทุกช่วงอายุตั้งแต่เด็กจนถึงผู้สูงอายุ โดยอายุที่มักเริ่มมีอาการคือช่วงอายุ 20-40 ปี ทั้งยังมีแนวโน้มว่าจะมีผู้ป่วยโรคนี้เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ในประเทศไทย
  • สาเหตุที่แท้จริงของโรคยังไม่ชัดเจน แต่เกิดได้จากหลายปัจจัย เช่น เครื่องดื่มกาเฟอีนและแอลกอฮอล์ อาหารขยะ บุหรี่ หรือความเครียด เป็นต้น

เรามักไม่ได้เอะใจเวลามีอาการปวดท้อง ท้องเสีย หรือขับถ่ายเป็นเลือด และเผลอคิดว่าตัวเองแค่เป็นคนท้องเสียง่ายเกินไป แต่อย่าชะล่าใจไป เพราะแท้จริงแล้วเราอาจเข้าข่ายผู้ป่วยโรค ‘IBD’ อย่างไม่รู้ตัว

 

แพทยสมาคมแห่งประเทศไทยฯ เผยว่ากลุ่มโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง หรือ IBD (Inflammatory Bowel Disease) เป็นกลุ่มโรคที่มีการอักเสบบริเวณทางเดินอาหาร มักพบกับคนแถบตะวันตกและตะวันออกกลาง แต่ในปัจจุบันพบว่ามีผู้ป่วยโรคนี้ในแถบตะวันออกเฉียงใต้เพิ่มมากขึ้น และยังพบในทุกช่วงอายุตั้งแต่เด็กจนถึงผู้สูงอายุ โดยอายุที่มักเริ่มมีอาการคือช่วงอายุ 20-40 ปี อีกทั้งยังมีแนวโน้มว่าจะมีผู้ป่วยโรคนี้เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ในประเทศไทย

 

 

ด้วยความที่โรค IBD มีอาการคล้ายกับโรคทางเดินระบบอาหารอื่นๆ ในกลุ่มโรค IBS (Irritable Bowel Syndrome) อย่างโรคกระเพาะ โรคริดสีดวงทวาร และโรคลำไส้แปรปรวน จึงทำให้ผู้ป่วยไม่เฉลียวใจว่าอาการที่เกิดขึ้นเป็นอาการของกลุ่มโรค IBD ทำให้ได้รับการรักษาไม่ตรงกับโรค และเกิดอาการเรื้อรังมากยิ่งขึ้น

 

THE STANDARD พาคุณมาทำความรู้จักกับโรค IBD และเช็กตัวเองไปพร้อมๆ กัน

 

 

โรค IBD สามารถจำแนกออกได้เป็น 2 โรค ได้แก่

  • โรคลำไส้ใหญ่อักเสบเรื้อรัง (Ulcerative Colitis – UC) เกิดเฉพาะบริเวณลำไส้ใหญ่ ทำให้ผู้ป่วยมีอาการท้องเสียรุนแรงและถ่ายเป็นเลือด
  • โรคโครห์น (Crohn’s Disease – CD) สามารถพบได้ทุกส่วนของระบบทางเดินอาหาร ทำให้ผู้ป่วยปวดท้อง น้ำหนักลด และเกิดภาวะซีด

 

สาเหตุของโรค IBD

จากการสนทนาสุขภาพ ‘IBD มีเพื่อน’ ที่จัดโดยแพทยสมาคมแห่งประเทศไทยฯ มีการเผยว่ายังไม่ทราบสาเหตุที่แท้จริง แต่สันนิษฐานได้ว่าอาจเกิดจากสิ่งเหล่านี้

  • พันธุกรรมและสิ่งแวดล้อม
  • เม็ดเลือดขาวทำงานหนักผิดปกติ เพราะคิดว่าลำไส้เป็นสิ่งแปลกปลอม จึงทำให้ร่างกายเกิดการอักเสบ
  • เชื้อแบคทีเรียในร่างกายถูกกระตุ้น
  • ปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ที่กระตุ้นให้เกิดโรค เช่น นม เครื่องดื่มที่มีกาเฟอีนและแอลกอฮอล์ อาหารขยะ บุหรี่ หรือความเครียด เป็นต้น

 

 

อาการที่ควรสังเกต

  • ปวดท้องและท้องเสียเรื้อรัง
  • อุจจาระเหลวเป็นน้ำ หรือมีมูกเลือดปน
  • คลื่นไส้ อาเจียน อ่อนเพลีย น้ำหนักลด
  • มีไข้ต่ำๆ จนถึงไข้สูง
  • อาจมีภาวะโลหิตจาง

 

หากสงสัยว่าอาจเกิดโรค IBD ควรได้รับการตรวจวินิจฉัยโรค IBD แบบเฉพาะ ซึ่งมีดังนี้

  • การตรวจร่างกาย เน้นไปที่ช่องท้องและทวารหนัก
  • การตรวจเลือด
  • การตรวจอุจจาระ
  • การส่องกล้องเพื่อหาแผลบริเวณผนังลำไส้ และนำเนื้อเยื่อออกมาตรวจ

 

การรักษาโรค IBD

  • การใช้ยา มีทั้งยากดภูมิน้อยและยากดภูมิเยอะ
  • การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการกินอาหาร
  • การดูแลด้านจิตใจและสภาพอารมณ์
  • การผ่าตัดลำไส้ที่มีอาการอักเสบ

 

ข้อควรปฏิบัติเพื่อป้องกันโรค IBD

  • ระมัดระวังเรื่องอาหารการกิน เช่น งดอาหารรสจัด ของหมักดอง และรับประทานอาหารที่สะอาด ปรุงสุกแล้ว
  • พักผ่อนให้เพียงพอเพื่อให้ร่างกายสร้างเซลล์ขึ้นมาซ่อมแซม
  • หมั่นออกกำลังกายอยู่เสมอเพื่อสร้างภูมิคุ้มกันในร่างกาย

 

 

รศ.นพ.สถาพร มานัสสถิต ประธานชมรมลำไส้เล็ก ลำไส้ใหญ่ สมาคมแพทย์ระบบทางเดินอาหารแห่งประเทศไทย และนพ.จุลจักร ลิ่มศรีวิไล แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง เผยว่าโรค IBD เมื่อเรื้อรังแล้วไม่สามารถรักษาให้หายขาด แต่หากผู้ป่วยได้รับการดูแลรักษาที่ถูกต้อง เรียนรู้ที่จะอยู่กับโรค และได้รับการเยียวยาทางสภาพจิตใจ ก็จะสามารถทำให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างคนปกติอีกครั้ง

 

หากสงสัยว่าอาจเป็นโรคนี้ อย่าเพิ่งเครียดด่วนสรุปไป สามารถพูดคุย สอบถาม และประเมินตัวเองเบื้องต้นได้ที่เว็บไซต์ www.ibdthai.com โดยมีแพทย์ผู้เชี่ยวชาญจากแพทยสมาคมแห่งประเทศไทยฯ และชมรมแพทย์ลำไส้เล็ก ลำไส้ใหญ่ สมาคมแพทย์ระบบทางเดินอาหาร คอยให้คำแนะนำและข้อมูลที่น่าเชื่อถือเพื่อให้เราได้สำรวจตัวเองและเข้ารับการรักษาได้ทันท่วงที รวมไปถึงยังเป็นพื้นที่ผู้ป่วยโรค IBD ได้เข้ามาแชร์ประสบการณ์และพูดคุยกันอีกด้วย

 

ภาพประกอบ: Pichamon W.

ภาพ: Shutterstock

พิสูจน์อักษร: ภาสิณี เพิ่มพันธุ์พงศ์

  • LOADING...
  • Loading...

READ MORE

FOLLOW US

RELATED STORIES