เครื่องบินโดยสารรุ่น C919 ซึ่งพัฒนาและผลิตขึ้นเองในประเทศจีนประเดิมการบินเที่ยวบินพาณิชย์ระหว่างประเทศเป็นครั้งแรก นับเป็นหมุดหมายสำคัญของอุตสาหกรรมการบินจีน และทำให้ทั่วโลกหันมาจับตาผู้เล่นหน้าใหม่ที่อาจเขย่าบัลลังก์มหาอำนาจการบินอย่างสหรัฐฯ และยุโรป
ประเด็นสำคัญ
เมื่อวันที่ 12 สิงหาคมที่ผ่านมา เที่ยวบิน CA723 ของสายการบิน Air China ได้นำพาผู้โดยสารบนเครื่องบิน C919 ออกเดินทางจากท่าอากาศยานนานาชาติปักกิ่ง (Beijing Capital International Airport) มุ่งหน้าสู่กรุงอูลานบาตอร์ ประเทศมองโกเลีย ในเวลาประมาณ 15.00 น. ตามเวลาท้องถิ่น โดยใช้เวลาบินราว 2 ชั่วโมงเดินทางถึงจุดหมาย
ข้อมูลจาก FlightRadar24 ซึ่งเป็นเว็บไซต์มอนิเตอร์เส้นทางการบินของเครื่องบินทั่วโลก ระบุว่านี่คือครั้งแรกที่เครื่องบินลำตัวแคบรุ่นนี้บินออกนอกน่านฟ้าจีน
การขยับตัวครั้งใหญ่นี้สะท้อนถึงความพยายามของรัฐบาลปักกิ่งในการปั้นบริษัท Commercial Aircraft Corporation of China หรือ COMAC ขึ้นมาเป็นคู่แข่งในตลาดเครื่องบินโดยสารระดับโลกที่ถูกผูกขาดมาอย่างยาวนานโดยสองยักษ์ใหญ่อย่าง Boeing จากสหรัฐอเมริกา และ Airbus จากยุโรป
COMAC จะท้าทายบัลลังก์ Boeing-Airbus ได้หรือไม่
ความเคลื่อนไหวดังกล่าวได้รับความสนใจอย่างมากจากทั่วโลก ขณะที่สื่อต่างประเทศบางแห่งนำความก้าวหน้าของ C919 ไปเปรียบเทียบกับเครื่องบินของ Boeing และ Airbus โดยเครื่องบิน C919 เป็นเครื่องบินลำตัวแคบทางเดินเดียว รองรับผู้โดยสารได้สูงสุด 174 ที่นั่ง ซึ่งอยู่ในเซกเมนต์เดียวกับเครื่องบินรุ่นยอดนิยมอย่าง Boeing 737 MAX และ Airbus A320neo
อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์มองว่าหนทางสู่การเป็นคู่แข่งระดับโลกของ COMAC ยังคงต้องเผชิญกับความท้าทายอีกมาก
แอนเดรียส มิสเชอร์ นักวิเคราะห์จากสถาบัน Mercator Institute for China Studies (MERICS) กล่าวกับ CNBC ว่า การผลิตเครื่องบิน C919 ของ COMAC ยังคงต้องพึ่งพาชิ้นส่วนจากซัพพลายเออร์ต่างชาติเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะเครื่องยนต์ที่ผลิตโดย CFM International ซึ่งเป็นการร่วมทุนระหว่าง GE Aerospace ของสหรัฐฯ กับ Safran Aircraft Engines ของฝรั่งเศส
นอกจากนี้ เครื่องบินรุ่นดังกล่าวยังไม่ได้รับการรับรองจากหน่วยงานกำกับดูแลการบินรายใหญ่ของสหรัฐฯ หรือยุโรป ซึ่งกลายเป็นข้อจำกัดในการเจาะตลาดต่างประเทศ
ขณะเดียวกัน อัตราการผลิตและส่งมอบที่ยังค่อนข้างช้าก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญ แม้จีนจะเป็นหนึ่งในตลาดการบินที่ใหญ่ที่สุดในโลก ซึ่งเป็นฐานลูกค้าในประเทศที่แข็งแกร่งให้กับ COMAC แต่สายการบินจีนเองก็ยังคงพึ่งพาเครื่องบินจาก Boeing และ Airbus เป็นหลัก ล่าสุดเมื่อเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา จีนเพิ่งยืนยันคำสั่งซื้อเครื่องบิน Boeing 200 ลำ พร้อมเครื่องยนต์และอะไหล่
ปัจจุบัน COMAC มียอดสั่งจองสะสมค่อนข้างมาก ส่วนใหญ่มาจากสายการบินและบริษัทลีสซิ่งในจีนเอง แต่กำลังการผลิตยังอยู่ในระดับที่ค่อนข้างต่ำ โดย ณ สิ้นปี 2025 COMAC ส่งมอบ C919 ได้เพียง 32 ลำ เทียบกับที่ Airbus ที่ส่งมอบเครื่องบินลำตัวแคบให้จีนมากถึงราว 100 ลำในปี 2025 เพียงปีเดียว ส่วนในครึ่งปีแรกของปีนี้ COMAC ส่งมอบเพิ่มได้อีกเพียง 8 ลำ ทำให้เป้าหมายการผลิตให้ได้ 200 ลำต่อปีภายในปี 2029 ยังอยู่ “อีกไกล”
ริชาร์ด อาบูลาเฟีย กรรมการผู้จัดการบริษัทที่ปรึกษา AeroDynamic Advisory แสดงความเห็นว่า ห่วงโซ่อุปทานของการผลิตเครื่องบินนั้นมีความซับซ้อนสูงมาก แค่ชิ้นส่วนเล็กๆ อย่างน็อตหรือสกรูขาดตลาด ก็สามารถทำให้การผลิตเครื่องบินทั้งลำหยุดชะงักได้
ขณะที่ ร็อบ มอร์ริส อดีตนักวิเคราะห์ด้านการบิน เสริมว่า นอกเหนือจากการผลิตแล้ว COMAC ยังต้องพิสูจน์ตัวเองในเรื่องการให้บริการหลังการขายและการสนับสนุนทางเทคนิคตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อให้สายการบินต่างๆ มั่นใจในความปลอดภัยและประสิทธิภาพระยะยาวเช่นเดียวกับที่ Airbus และ Boeing ทำได้
สื่อจีนตอบกลับ: โลกนี้กว้างใหญ่พอสำหรับผู้เล่นรายใหม่
ด้านสื่อกระบอกเสียงของรัฐบาลจีนอย่าง Global Times ได้เผยแพร่บทความเพื่อตอบคำถามของสื่อต่างชาติ โดยระบุว่า การมองการเติบโตของ C919 ผ่านเลนส์ของ “การท้าทายและแข่งขัน” เพียงอย่างเดียว ถือเป็นมุมมองที่แคบเกินไป เพราะแรงขับเคลื่อนที่แท้จริงเบื้องหลังการพัฒนาเครื่องบินรุ่นนี้คือ “ความต้องการของตลาด” ที่กำลังเติบโตอย่างมหาศาล
Global Times อ้างอิงการคาดการณ์ของ COMAC ว่า ฝูงบินพาณิชย์ทั่วโลกจะมีจำนวนทะลุ 50,000 ลำภายในปี 2044 ซึ่งมากกว่าขนาดฝูงบินในปี 2024 ถึงสองเท่า และ 74.59% ของเครื่องบินใหม่ที่จะส่งมอบจะเป็นเครื่องบินแบบทางเดินเดียว ขณะที่ตลาดจีนเองมีความต้องการเครื่องบินลำตัวแคบราว 300 ลำต่อปีในอีก 15 ปีข้างหน้า ดังนั้น กำลังการผลิตปัจจุบันของ C919 จึงทำได้เพียงตอบสนองความต้องการแค่บางส่วนเท่านั้น การเข้ามาของจีนจึงเป็นการเติมเต็มช่องว่างของตลาดที่กำลังขยายตัว ไม่ใช่เกมการแข่งขันที่ต้องมีฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งสูญเสียประโยชน์
นอกจากนี้ สื่อจีนยังเน้นย้ำว่า ตลาดการบินพลเรือนคือ Blue Ocean หรือน่านน้ำที่กว้างใหญ่พอสำหรับผู้เล่นรายใหม่ โดยบทความได้อ้างถึง เดฟ แคลฮูน อดีตซีอีโอ Boeing ที่เคยกล่าวชื่นชม C919 ว่าเป็นเครื่องบินที่ดี และมองว่าการมีผู้เล่น 3 รายในตลาดที่เติบโตระดับนี้ไม่ใช่เรื่องน่ากังวล พร้อมทั้งระบุว่า การแข่งขันที่สมบูรณ์จะนำไปสู่การพัฒนาเทคโนโลยีเครื่องบิน การบริการที่ดีขึ้น และราคาที่สมเหตุสมผล ซึ่งท้ายที่สุดแล้วประโยชน์จะตกอยู่กับสายการบินและผู้โดยสาร
การเปิดเส้นทางบินระหว่างประเทศของ C919 ไปยังมองโกเลีย จึงเป็นผลลัพธ์ที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ตามการเติบโตของอุตสาหกรรมการบินจีน ซึ่งก่อนหน้านี้เครื่องบินภูมิภาครุ่นเล็กอย่าง C909 ก็ได้สั่งสมประสบการณ์บินในต่างประเทศมาแล้วรวม 25 เส้นทางในประเทศต่างๆ อาทิ อินโดนีเซีย ลาว และเวียดนาม ซึ่งประสบการณ์การบินในต่างประเทศเหล่านี้ถือเป็นบทเรียนอันมีค่าสำหรับการขยายตลาดของ C919
ปัจจุบัน สำนักงานความปลอดภัยการบินแห่งสหภาพยุโรป (EASA) กำลังอยู่ระหว่างการประเมินสภาพความพร้อมและความปลอดภัยของเครื่องบินรุ่นนี้ว่ามีคุณสมบัติสำหรับการปฏิบัติการบิน (airworthiness) หรือไม่ ซึ่ง Global Times ทิ้งท้ายว่า อูลานบาตอร์ของมองโกเลียเป็นเพียงจุดเริ่มต้นเท่านั้น เพราะโลกใบนี้กว้างใหญ่พอที่จะให้เครื่องบิน C919 ของ COMAC จากจีน บินเคียงข้างไปกับ Boeing และ Airbus
ภาพ: Xinhua
อ้างอิง:
- https://www.cnbc.com/2026/08/12/china-comac-boeing-airbus.html
- https://www.globaltimes.cn/page/202608/1368130.shtml
- https://asianews.network/chinas-homegrown-c919-jet-debuts-on-international-commercial-route/
