วันนี้ (17 พฤศจิกายน) ลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า ในการประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ซึ่งอยู่ระหว่างเดินทางปฏิบัติภารกิจต่างประเทศ ได้ฝากข้อสั่งการผ่าน พิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานการประชุม ใน 2 ประเด็นสำคัญ คือ การเตรียมรับมือฝนตกหนักในภาคใต้ และการกำกับดูแลคุณภาพน้ำประปาในภาคเหนือ หลังพบสารหนูในแม่น้ำสายเกินค่ามาตรฐาน
สำหรับสถานการณ์ภาคใต้
ลลิดากล่าวว่า นายกรัฐมนตรีกำชับให้กระทรวงมหาดไทย กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย และผู้ว่าราชการจังหวัดในพื้นที่เสี่ยง เตรียมพร้อมรับมือฝนตกหนักถึงหนักมากระหว่างวันที่ 18-22 พฤศจิกายน 2569 โดยให้ติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด เตรียมกำลังเจ้าหน้าที่ เครื่องมือ อุปกรณ์ แผนช่วยเหลือประชาชน และแจ้งเตือนล่วงหน้าเพื่อป้องกันน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก โดยยึดความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินของประชาชนเป็นอันดับแรก
ส่วนปัญหาสารหนูในแม่น้ำสาย จังหวัดเชียงราย นายกรัฐมนตรีสั่งการให้กระทรวงมหาดไทย กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เร่งตรวจสอบและเฝ้าระวังคุณภาพน้ำประปาอย่างใกล้ชิด จัดหาน้ำดื่มสะอาดให้เพียงพอแก่ชุมชนที่ได้รับผลกระทบ พร้อมเร่งชี้แจงผลการตรวจสอบ กระบวนการผลิต และการควบคุมคุณภาพน้ำประปาให้ประชาชนรับทราบอย่างชัดเจนและต่อเนื่อง เพื่อคลายความกังวลและสร้างความมั่นใจในการใช้น้ำอุปโภคบริโภค
ลลิดากล่าวอีกว่า รัฐบาลได้เดินหน้าแก้ไขปัญหาคุณภาพน้ำในจังหวัดเชียงราย โดยเฉพาะแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย ควบคู่กัน 3 ระดับ เพื่อแก้ปัญหาทั้งระยะสั้นและระยะยาว ได้แก่
- ระดับประเทศ: เร่งจัดหาแหล่งน้ำสำรองเพื่อลดการพึ่งพาแหล่งน้ำที่อาจได้รับผลกระทบจากมลพิษข้ามแดน โดยพื้นที่เมืองเชียงรายมีแผนใช้น้ำจากแม่น้ำลาวเป็นแหล่งน้ำทดแทน ขณะที่อำเภอแม่สายมีแนวทางขยายระบบส่งน้ำ ศึกษาการนำน้ำจากแม่น้ำโขงบริเวณเชียงแสนมาใช้ และสำรวจแหล่งน้ำใกล้เคียง เช่น ขุนน้ำนางนอน ซึ่งแต่ละโครงการอยู่ในขั้นตอนดำเนินงานที่แตกต่างกัน
นอกจากนี้ หน่วยงานด้านสิ่งแวดล้อมอยู่ระหว่างจัดซื้อจัดจ้างสถานีตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติของฝ่ายไทย เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการติดตามโลหะหนักและสนับสนุนการแจ้งเตือน ซึ่งต้องใช้เวลาอีกสักระยะถึงจะติดตั้งและเริ่มใช้งาน
- ระดับพื้นที่: จังหวัดเชียงรายประสานหน่วยงานด้านการประปา สาธารณสุข ป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย เกษตร และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เตรียมรถบรรทุกน้ำ น้ำดื่มสำรอง และแนวทางแจกจ่ายน้ำกรณีระบบผลิตหรือจ่ายน้ำประปาขัดข้อง พร้อมเฝ้าระวังผลกระทบต่อสุขภาพและการประกอบอาชีพอย่างต่อเนื่อง
ทั้งนี้ รัฐบาลเน้นย้ำการสื่อสารข้อมูลที่ถูกต้อง โดยต้องแยกปัญหาน้ำขุ่นที่กระทบระบบผลิตประปาออกจากปัญหาสารปนเปื้อนในแม่น้ำ รวมถึงแยกผลตรวจน้ำดิบออกจากผลตรวจน้ำประปาหลังผ่านกระบวนการผลิต โดยยึดผลตรวจล่าสุดของหน่วยงานรับผิดชอบในแต่ละพื้นที่เป็นหลัก
- ระดับระหว่างประเทศ: ประสานความร่วมมือกับเมียนมาผ่านกลไกคณะทำงานวิชาการร่วมไทย-เมียนมา (JWG) เพื่อกำหนดแนวทางเก็บตัวอย่างน้ำ การตรวจวิเคราะห์ การรายงานผล และการแลกเปลี่ยนข้อมูล โดยมีแนวทางจัดทำแผนปฏิบัติการในปีแรก และวางกรอบความร่วมมือระยะ 3 ปี เพื่อยกระดับการติดตามและแก้ไขปัญหามลพิษข้ามแดนอย่างเป็นระบบ ซึ่งกรอบระยะเวลาดังกล่าวเป็นแผนการทำงานร่วมกัน ไม่ใช่การกำหนดว่าปัญหาจะสิ้นสุดภายใน 3 ปี
ทั้งนี้ ยังมีแนวทางขยายความร่วมมือด้านวิชาการและผู้เชี่ยวชาญกับจีน รวมถึงใช้กลไกอาเซียนและประเทศคู่เจรจาหารือปัญหามลพิษข้ามแดนทั้งด้านคุณภาพน้ำและฝุ่นละออง เพื่อแก้ปัญหาที่ต้นเหตุควบคู่กับการดูแลประชาชน
“รัฐบาลจะเดินหน้าประสานความร่วมมือระหว่างประเทศเพื่อแก้ไขปัญหาที่ต้นเหตุ โดยยืนยันว่าการดูแลประชาชนต้องดำเนินการทันที ไม่รอให้การแก้ไขปัญหาระยะยาวแล้วเสร็จ” ลลิดากล่าว

