กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม เตรียมเปิดตัวหนังสือ ‘CHUD THAI THROUGH THE AGES WEAVING, HISTORY CRAFT AND IDENTITY’ หรือ ‘ชุดไทยแห่งยุคสมัย’ ในวันที่ 10 ตุลาคม 2569 ณ โรงแรม Le Meurice กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส เพื่อเผยแพร่องค์ความรู้เกี่ยวกับชุดไทยพระราชนิยม ตลอดจนมรดกภูมิปัญญาผ้าไทยและศิลปหัตถกรรมไทยให้เป็นที่รู้จักในระดับนานาชาติ
หนังสือเล่มนี้จัดทำขึ้นเพื่อบันทึกประวัติความเป็นมา คุณค่า และความงดงามของชุดไทยพระราชนิยม ซึ่งสะท้อนอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม ความประณีต และภูมิปัญญางานช่างไทย พร้อมถ่ายทอดความรู้ด้านประวัติศาสตร์ ศิลปวัฒนธรรม และการออกแบบ เพื่อให้คนรุ่นใหม่และผู้สนใจนำไปศึกษาและต่อยอด
ชุดไทยพระราชนิยมมีจุดเริ่มต้นจากพระราชดำริและพระวิสัยทัศน์ของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ในการฟื้นฟูและส่งเสริมศิลปวัฒนธรรมไทย ผ่านการพัฒนาเครื่องแต่งกายที่มีเอกลักษณ์และเหมาะสมกับบริบทสากล โดยเฉพาะในช่วง พ.ศ. 2503–2505
แนวพระราชดำริดังกล่าวนำไปสู่การพัฒนาชุดไทยพระราชนิยม 8 แบบ ได้แก่ ชุดไทยเรือนต้น ชุดไทยจิตรลดา ชุดไทยอมรินทร์ ชุดไทยบรมพิมาน ชุดไทยจักรี ชุดไทยดุสิต ชุดไทยศิวาลัย และชุดไทยจักรพรรดิ ซึ่งผสานรูปแบบการแต่งกายไทยเข้ากับงานหัตถศิลป์ ตั้งแต่การทอผ้าไหม การห่มสไบ การปักประดับ ไปจนถึงการตัดเย็บตามแบบแผนราชสำนัก
ภายในหนังสือรวบรวมเนื้อหาและภาพประกอบเกี่ยวกับประวัติชุดไทย พระบรมฉายาลักษณ์สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงในชุดไทยพระราชนิยม ภาพท่านหญิงในชุดไทย และภาพชุดไทยพระราชนิยมรูปแบบต่างๆ รวมถึงเนื้อหาเกี่ยวกับเสื้อพระราชทาน 3 แบบ การต่อยอดชุดไทยในมิติแฟชั่น และแพตเทิร์นชุดไทยพระราชนิยม เพื่อให้ผู้อ่านสามารถศึกษารูปแบบและองค์ประกอบของเครื่องแต่งกายได้อย่างเป็นรูปธรรม
การเปิดตัวหนังสือครั้งนี้เกิดขึ้นในช่วงที่ประเทศไทยอยู่ระหว่างเสนอรายการ ‘ชุดไทย: ความรู้ งานช่างฝีมือ และแนวปฏิบัติการแต่งกายชุดไทยประจำชาติ’ เพื่อขึ้นทะเบียนในบัญชีตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติขององค์การยูเนสโก โดยเว็บไซต์ยูเนสโกระบุว่า ชุดไทยเป็นรายการเสนอเพื่อพิจารณาในปี 2569 และยังไม่ได้รับการขึ้นทะเบียน
กรมส่งเสริมวัฒนธรรมระบุว่า หนังสือ ‘ชุดไทยแห่งยุคสมัย’ มีเป้าหมายเพื่อถ่ายทอดคุณค่าของชุดไทยพระราชนิยมในฐานะมรดกทางวัฒนธรรมที่ยังมีชีวิต และได้รับการสืบสานในสังคมร่วมสมัย พร้อมสร้างการรับรู้และแรงบันดาลใจในการอนุรักษ์และพัฒนามรดกทางวัฒนธรรมไทย
หนังสือเล่มนี้จึงเป็นทั้งบทบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่เชื่อมโยงอดีต ปัจจุบัน และอนาคตของการแต่งกายไทย และแหล่งองค์ความรู้สำหรับการต่อยอดภูมิปัญญาผ้าไทยและงานช่างฝีมือสู่เวทีสากล
