ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ โพสต์ข้อความบน Truth Social ว่า “ข้อตกลงเบื้องต้นเพื่อยุติการสู้รบระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน จะมีการลงนามในวันนี้ (14 มิถุนายน) โดยช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันทางทะเลที่สำคัญของโลกที่ถูกอิหร่านปิดกั้น จะเปิดให้ทุกฝ่ายทันทีหลังจากการลงนามเสร็จสิ้น
นายกรัฐมนตรี เชห์บาซ ชารีฟ ของปากีสถาน ซึ่งเป็นตัวกลางไกล่เกลี่ยการเจรจา เปิดเผยว่า ทั้งสองฝ่ายได้ตกลงกันในกรอบข้อตกลงสันติภาพแล้ว และปากีสถานกำลังเตรียมการลงนามทางอิเล็กทรอนิกส์ในวันนี้ ตามด้วยการเจรจาระดับเทคนิคในสัปดาห์หน้า
ประกาศของทรัมป์ มีขึ้นหลังเอสมาอิล บาเกอี โฆษกกระทรวงการต่างประเทศอิหร่าน ออกมาเตือนวานนี้ (13 มิถุนายน) เกี่ยวกับการแสดงความคิดเห็นเรื่องกำหนดเวลาในการลงนาม โดยกล่าวว่า “เราจะต้องรอและดูเกี่ยวกับวันที่แน่นอนของการลงนามในบันทึกความเข้าใจ แม้ว่าจะไม่ใช่พรุ่งนี้ก็ตาม”
“ความเป็นไปได้ที่จะเกิดขึ้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้าก็ไม่สามารถตัดทิ้งได้ อย่างไรก็ตาม เนื่องจากความลังเลของอีกฝ่าย เราจึงต้องระมัดระวังในการแสดงความคิดเห็นใดๆ เกี่ยวกับกระบวนการนี้” เขากล่าว
อย่างไรก็ตาม ครั้งนี้ไม่ใช่ครั้งแรกที่ทั้งสองฝ่ายดูเหมือนจะใกล้บรรลุข้อตกลงเบื้องต้นในการยุติสงคราม ที่เริ่มต้นตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ ด้วยการโจมตีร่วมกันของสหรัฐฯ และอิสราเอลต่ออิหร่าน
เปิดช่องแคบฮอร์มุซ ก่อนเก็บกู้ทุ่นระเบิด
อับบาส อะรอกชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่านให้สัมภาษณ์สถานีโทรทัศน์ของรัฐเมื่อวันศุกร์ (12 มิถุนายน) ว่าข้อตกลงเพื่อยุติสงครามกับสหรัฐฯ จะรวมถึงเงื่อนไขในการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ และยกเลิกการปิดล้อมท่าเรืออิหร่านของสหรัฐฯ ด้วย ส่วนการเจรจาเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านจะเริ่มต้นในภายหลัง
Reuters รายงานข้อมูลจากเจ้าหน้าที่รัฐบาลสหรัฐฯ ว่าการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ และการยกเลิกการปิดล้อมท่าเรืออิหร่านนั้นจะเกิดขึ้นพร้อมกัน
“มันจะเกิดขึ้นพร้อมกัน และส่วนหนึ่งของขั้นตอนต่อไป ระยะหลังจากนั้น จะเป็นการเก็บกู้ทุ่นระเบิดในช่องแคบ” เจ้าหน้าที่กล่าว โดยบ่งชี้ว่าประเทศในกลุ่มมหาอำนาจ G7 อาจมีบทบาทในเรื่องนี้
สหรัฐฯ จะยกเลิกอายัดทรัพย์สินอิหร่าน?
ทั้งนี้ Reuters รายงานข้อมูลจากหลายแหล่งข่าว ซึ่งเปิดเผยเนื้อหาในร่างข้อตกลง พบว่า สหรัฐฯ จะเริ่มปล่อยทรัพย์สินของอิหร่านที่ถูกอายัดไว้หลายพันล้านดอลลาร์ และยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรการส่งออกน้ำมัน เพื่อแลกกับการที่อิหร่านเปิดช่องแคบฮอร์มุซ
สำนักข่าว Fars ของอิหร่านอ้างคำพูดของบาเกอีว่า การปล่อยทรัพย์สินที่ถูกอายัดของอิหร่านเป็นส่วนสำคัญของข้อตกลง และอิหร่านจะต้องเรียกเก็บค่าบริการในช่องแคบฮอร์มุซด้วย พร้อมทั้งชี้ว่าการตั้งฐานทัพทหารต่างชาติในภูมิภาคจะต้องยุติลง แต่ไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม
ในส่วนของโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน จะถูกหยิบยกขึ้นมาหารือในระหว่างการเจรจา 60 วันหลังจากนี้ ซึ่งเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ กล่าวว่า ข้อตกลงนี้จะนำไปสู่การยุติโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านในที่สุด โดยจะทำลายและกำจัดยูเรเนียมเสริมสมรรถนะสูงที่สะสมไว้ทั้งหมด
อย่างไรก็ตาม ก่อนหน้านี้รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน กล่าวกับสถานีโทรทัศน์ของรัฐว่า อิหร่านต้องการเก็บรักษายูเรเนียมในรูปแบบเจือจาง ขณะที่แหล่งข่าวระบุว่า รัฐบาลเตหะรานยังไม่ยอมรับการยุติโครงการนิวเคลียร์
แหล่งข่าวยังระบุว่า ข้อเสนอของอิหร่าน ยังรวมถึงการหารือเกี่ยวกับการจ่ายชดเชยความเสียหายจากสงครามที่เป็นไปได้ และการให้สหรัฐฯ ยกเลิกข้อเรียกร้องที่มีมายาวนานเกี่ยวกับการจำกัดโครงการขีปนาวุธของอิหร่าน แต่เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ โต้แย้งข้อมูลดังกล่าว
ขณะที่รายงานก่อนหน้านี้จากสหรัฐฯ ยังระบุว่า เลบานอนอาจไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลงยุติสงครามครั้งนี้ โดยมีรายงานว่าอิหร่านยืนกรานที่จะให้เลบานอนเข้าร่วมด้วย
แฟ้มภาพ : REUTERS/Kevin Lamarque/File Photo
อ้างอิง :
