Menu

อ.เจษฎา แนะอย่าตื่นตระหนก ‘หนอนตัวแบนนิวกินี’ จี้ภาครัฐเข้าตรวจสอบ

10.11.2017
  • LOADING...
  • 747

     เจ้าหนอนตัวแบนนิวกินี ถูกจัดเป็น 1 ใน 100 สิ่งรุกรานต่างถิ่นที่น่ากลัวที่สุดของโลก (100 of the World’s Worst Invasive Alien Species)

     จุดเริ่มต้นของการค้นพบว่ามี ‘หนอนตัวแบนนิวกินี’ ในประเทศไทย เริ่มมาจากเมื่อวันที่ 31 ตุลาคมที่ผ่านมา ‘มงคล อันทะชัย’ ได้แปะภาพหนอนตัวแบนนิวกินีกำลังกินหอยทากในบริเวณบ้านแถบอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ในกลุ่มอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ (siamensis.org) เพื่อสอบถามว่าเป็นสัตว์ชนิดใด

 

 

     ต่อมาทางกลุ่มสยามเอ็นสิส โดย ดร.นณณ์ ผาณิตวงศ์ และจิรวัฒน์ ผลเพิ่มพูล ได้ตามไปเก็บตัวอย่างที่บ้านของมงคลเพื่อยืนยันจนมั่นใจว่าเป็นหนอนชนิดดังกล่าวจริงๆ

     ดร.นณณ์ ผาณิตวงศ์ นักวิชาการอิสระกลุ่มสยามเอ็นสิส เปิดเผยว่า หนอนชนิดนี้ออกหากินในเวลากลางคืน กินหอยทากเป็นอาหารหลัก มันล่าหอยทากโดยใช้วิธีการตามกลิ่นเมือก ส่วนการกินหอยทากนั้น หนอนจะปล่อยน้ำย่อยออกมาย่อยเนื้อหอยทากก่อนที่จะดูดกินเข้าไป แต่ถ้าไม่สามารถหาหอยทากกินได้ ยังมีรายงานว่ามันสามารถกินทากเปลือยและไส้เดือนด้วย

     ความร้ายกาจของหนอนตัวแบนนิวกินีนี้ นอกจากจะเป็นภัยต่อหอยทากท้องถิ่นของประเทศไทย ซึ่งหลายชนิดมีการกระจายพันธุ์ที่แคบและมีความสวยงามมากนั้น ยังเป็นพาหะแพร่เชื้อ Angiostrongylus Cantonensis หรือพยาธิปอดหนู และพยาธิหอยโข่ง ซึ่งติดต่อสู่คนได้

     โดยพยาธิดังกล่าวนี้มีหนูเป็นพาหะหลัก จึงไม่สามารถเจริญเติบโตจนครบวงจรในร่างกายมนุษย์ได้ แต่ตัวอ่อนจะไปอาศัยอยู่ในระบบประสาทส่วนกลางของผู้ติดเชื้อและตายลง ทำให้เกิดการอักเสบในเยื่อหุ้มสมอง

     ผู้ป่วยที่ติดเชื้อพยาธิจะมีอาการปวดหัวอย่างรุนแรง เป็นไข้ อาเจียน คอแข็ง ตาพร่ามัว ท้องเสีย และปวดกล้ามเนื้อ แต่ถ้ามีการติดเชื้ออย่างรุนแรงก็สามารถนำไปสู่อาการเรื้อรังของโรคจนอาจทำให้เสียชีวิตได้

     อย่างไรก็ตาม พยาธิดังกล่าวไม่ใช่ของใหม่ ในประเทศไทยก็มีสัตว์หลายชนิดที่เป็นพาหะอยู่แล้ว เช่น หอยทากยักษ์แอฟริกา และหอยในกลุ่มหอยโข่ง หอยขม ซึ่งพยาธิชนิดนี้จะเข้าสู่ร่างกายคนผ่านทางการกิน จึงควรหลีกเลี่ยงการกินหอยที่ไม่สุกรวมไปถึงล้างทำความสะอาดผักในบริเวณที่มีหอยทากและหนอนตัวแบนอาศัยอยู่ให้ดีก่อนรับประทาน หรือรับประทานเฉพาะผักที่สุกแล้วเท่านั้น และหลีกเลี่ยงการดื่มน้ำที่ไม่ได้ผ่านการต้มหรือกรองมาก่อน โดยเฉพาะในแหล่งที่มีหอยและหนอนตัวแบนนิวกินีอาศัยอยู่

 

 

นักวิชาการเตือน อย่าเพิ่งตื่นตระหนก แนะหากเจอ อย่าสัมผัสโดยตรง

     รศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ให้สัมภาษณ์กับ THE STANDARD ว่า อย่าเพิ่งตื่นตระหนกกับหนอนตัวแบนนิวกินีจนเกินไป ความอันตรายต่อคนมีอยู่ แต่ไม่น่ากลัวจนถึงขั้นตื่นตระหนก แม้ว่าตัวหนอนจะมีสารพยาธิปอดหนู แต่ก็ไม่ได้ติดต่อสู่คนโดยตรง มันติดต่อผ่านการกิน ซึ่งโดยทั่วไปเราไม่กินหนอนชนิดนี้กันอยู่แล้ว

     สิ่งที่อยากแนะนำคืออย่าเพิ่งตื่นตระหนกจนไปกำจัดหนอนทุกชนิดที่พบเห็น เพราะจะเป็นการทำลายระบบนิเวศ หนอนตัวแบนนิวกินีโดยหลักแล้วจะกระทบต่อระบบนิเวศมากกว่ามนุษย์โดยตรง

     แต่หากพบเห็น แนะนำว่าอย่าใช้มือสัมผัสโดยตรง เพราะตัวหนอนมีเมือกที่อาจทำให้เกิดอาการแพ้ วิธีการกำจัดที่แนะนำคือใช้น้ำร้อนราด เพราะหากใช้เกลือโรยในพื้นที่มากไปอาจส่งผลเสียทำให้ดินเค็ม

     ขณะที่หน่วยงานภาครัฐก็ควรเข้าไปตรวจสอบข้อเท็จจริงให้ชัดเจนเพื่อยืนยันอย่างเป็นทางการว่าสัตว์ชนิดดังกล่าวคือหนอนตัวแบนนิวกินีจริงหรือไม่ ถ้าใช่ ปัจจุบันมันกระจายอยู่ในพื้นที่ใดบ้าง พร้อมเผยแพร่ความรู้ถึงลักษณะหน้าตาและวิธีการกำจัดที่ถูกต้อง เพื่อไม่ให้เกิดการตื่นตระหนก

     “อยากอธิบายว่าสัตว์ที่ติดในท็อป 100 สิ่งรุกรานต่างถิ่นที่น่ากลัวที่สุดของโลกคือสัตว์ที่สามารถแพร่พันธุ์นอกถิ่นอาศัยตามธรรมชาติได้ ซึ่งมันทำลายระบบนิเวศ ไม่ใช่สัตว์ดุร้ายหรือมีพิษร้ายแรง

     ตัวอย่างเช่น หอยทากธรรมดาของบ้านเราก็ติดอันดับท็อป 100 ที่ว่านี้ ขณะที่ปลาซักเกอร์ยังมีความน่ากังวลกว่าเมื่อมันไปแพร่พันธ์ุอยู่ในแม่น้ำ ฉะนั้นอย่าเพิ่งตื่นตกใจจนเกินไป” อ.เจษฎากล่าว

 

 

     สำหรับหนอนตัวแบนนิวกินี เป็นหนอนที่มีถิ่นกำเนิดบนเกาะนิวกินี โดยพื้นที่ที่พบครั้งแรกอยู่ในจังหวัดปาปัวตะวันตกของประเทศอินโดนีเซีย เมื่อโตเต็มที่แล้วจะมีลำตัวยาวประมาณ 5-6 เซนติเมตร มีปลายแหลมทั้งสองด้าน แต่ด้านที่เป็นหัวจะแหลมเล็กกว่า สีด้านหลังเป็นสีน้ำตาลเข้มและมีลายสีน้ำตาลอ่อนพาดกลางลำตัวตามแนวยาว ด้านท้องสีขาว และมีจุดสีขาวเล็กๆ ค่อนไปทางด้านหาง ซึ่งเป็นส่วนปาก

 

Photo: siamensis.org


  • LOADING...
  • 747
READ MORE
FOLLOW US

อ.เจษฎา แนะอย่าตื่นตระหนก ‘หนอนตัวแบนนิวกินี’ จี้ภาครัฐเข้าตรวจสอบ

     เจ้าหนอนตัวแบนนิวกินี ถูกจัดเป็น 1 ใน 100 สิ่งรุกรานต่างถิ่นที่น่ากลัวที่สุดของโลก (100 of the World’s Worst Invasive Alien Species)

     จุดเริ่มต้นของการค้นพบว่ามี ‘หนอนตัวแบนนิวกินี’ ในประเทศไทย เริ่มมาจากเมื่อวันที่ 31 ตุลาคมที่ผ่านมา ‘มงคล อันทะชัย’ ได้แปะภาพหนอนตัวแบนนิวกินีกำลังกินหอยทากในบริเวณบ้านแถบอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ในกลุ่มอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ (siamensis.org) เพื่อสอบถามว่าเป็นสัตว์ชนิดใด

 

 

     ต่อมาทางกลุ่มสยามเอ็นสิส โดย ดร.นณณ์ ผาณิตวงศ์ และจิรวัฒน์ ผลเพิ่มพูล ได้ตามไปเก็บตัวอย่างที่บ้านของมงคลเพื่อยืนยันจนมั่นใจว่าเป็นหนอนชนิดดังกล่าวจริงๆ

     ดร.นณณ์ ผาณิตวงศ์ นักวิชาการอิสระกลุ่มสยามเอ็นสิส เปิดเผยว่า หนอนชนิดนี้ออกหากินในเวลากลางคืน กินหอยทากเป็นอาหารหลัก มันล่าหอยทากโดยใช้วิธีการตามกลิ่นเมือก ส่วนการกินหอยทากนั้น หนอนจะปล่อยน้ำย่อยออกมาย่อยเนื้อหอยทากก่อนที่จะดูดกินเข้าไป แต่ถ้าไม่สามารถหาหอยทากกินได้ ยังมีรายงานว่ามันสามารถกินทากเปลือยและไส้เดือนด้วย

     ความร้ายกาจของหนอนตัวแบนนิวกินีนี้ นอกจากจะเป็นภัยต่อหอยทากท้องถิ่นของประเทศไทย ซึ่งหลายชนิดมีการกระจายพันธุ์ที่แคบและมีความสวยงามมากนั้น ยังเป็นพาหะแพร่เชื้อ Angiostrongylus Cantonensis หรือพยาธิปอดหนู และพยาธิหอยโข่ง ซึ่งติดต่อสู่คนได้

     โดยพยาธิดังกล่าวนี้มีหนูเป็นพาหะหลัก จึงไม่สามารถเจริญเติบโตจนครบวงจรในร่างกายมนุษย์ได้ แต่ตัวอ่อนจะไปอาศัยอยู่ในระบบประสาทส่วนกลางของผู้ติดเชื้อและตายลง ทำให้เกิดการอักเสบในเยื่อหุ้มสมอง

     ผู้ป่วยที่ติดเชื้อพยาธิจะมีอาการปวดหัวอย่างรุนแรง เป็นไข้ อาเจียน คอแข็ง ตาพร่ามัว ท้องเสีย และปวดกล้ามเนื้อ แต่ถ้ามีการติดเชื้ออย่างรุนแรงก็สามารถนำไปสู่อาการเรื้อรังของโรคจนอาจทำให้เสียชีวิตได้

     อย่างไรก็ตาม พยาธิดังกล่าวไม่ใช่ของใหม่ ในประเทศไทยก็มีสัตว์หลายชนิดที่เป็นพาหะอยู่แล้ว เช่น หอยทากยักษ์แอฟริกา และหอยในกลุ่มหอยโข่ง หอยขม ซึ่งพยาธิชนิดนี้จะเข้าสู่ร่างกายคนผ่านทางการกิน จึงควรหลีกเลี่ยงการกินหอยที่ไม่สุกรวมไปถึงล้างทำความสะอาดผักในบริเวณที่มีหอยทากและหนอนตัวแบนอาศัยอยู่ให้ดีก่อนรับประทาน หรือรับประทานเฉพาะผักที่สุกแล้วเท่านั้น และหลีกเลี่ยงการดื่มน้ำที่ไม่ได้ผ่านการต้มหรือกรองมาก่อน โดยเฉพาะในแหล่งที่มีหอยและหนอนตัวแบนนิวกินีอาศัยอยู่

 

 

นักวิชาการเตือน อย่าเพิ่งตื่นตระหนก แนะหากเจอ อย่าสัมผัสโดยตรง

     รศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ให้สัมภาษณ์กับ THE STANDARD ว่า อย่าเพิ่งตื่นตระหนกกับหนอนตัวแบนนิวกินีจนเกินไป ความอันตรายต่อคนมีอยู่ แต่ไม่น่ากลัวจนถึงขั้นตื่นตระหนก แม้ว่าตัวหนอนจะมีสารพยาธิปอดหนู แต่ก็ไม่ได้ติดต่อสู่คนโดยตรง มันติดต่อผ่านการกิน ซึ่งโดยทั่วไปเราไม่กินหนอนชนิดนี้กันอยู่แล้ว

     สิ่งที่อยากแนะนำคืออย่าเพิ่งตื่นตระหนกจนไปกำจัดหนอนทุกชนิดที่พบเห็น เพราะจะเป็นการทำลายระบบนิเวศ หนอนตัวแบนนิวกินีโดยหลักแล้วจะกระทบต่อระบบนิเวศมากกว่ามนุษย์โดยตรง

     แต่หากพบเห็น แนะนำว่าอย่าใช้มือสัมผัสโดยตรง เพราะตัวหนอนมีเมือกที่อาจทำให้เกิดอาการแพ้ วิธีการกำจัดที่แนะนำคือใช้น้ำร้อนราด เพราะหากใช้เกลือโรยในพื้นที่มากไปอาจส่งผลเสียทำให้ดินเค็ม

     ขณะที่หน่วยงานภาครัฐก็ควรเข้าไปตรวจสอบข้อเท็จจริงให้ชัดเจนเพื่อยืนยันอย่างเป็นทางการว่าสัตว์ชนิดดังกล่าวคือหนอนตัวแบนนิวกินีจริงหรือไม่ ถ้าใช่ ปัจจุบันมันกระจายอยู่ในพื้นที่ใดบ้าง พร้อมเผยแพร่ความรู้ถึงลักษณะหน้าตาและวิธีการกำจัดที่ถูกต้อง เพื่อไม่ให้เกิดการตื่นตระหนก

     “อยากอธิบายว่าสัตว์ที่ติดในท็อป 100 สิ่งรุกรานต่างถิ่นที่น่ากลัวที่สุดของโลกคือสัตว์ที่สามารถแพร่พันธุ์นอกถิ่นอาศัยตามธรรมชาติได้ ซึ่งมันทำลายระบบนิเวศ ไม่ใช่สัตว์ดุร้ายหรือมีพิษร้ายแรง

     ตัวอย่างเช่น หอยทากธรรมดาของบ้านเราก็ติดอันดับท็อป 100 ที่ว่านี้ ขณะที่ปลาซักเกอร์ยังมีความน่ากังวลกว่าเมื่อมันไปแพร่พันธ์ุอยู่ในแม่น้ำ ฉะนั้นอย่าเพิ่งตื่นตกใจจนเกินไป” อ.เจษฎากล่าว

 

 

     สำหรับหนอนตัวแบนนิวกินี เป็นหนอนที่มีถิ่นกำเนิดบนเกาะนิวกินี โดยพื้นที่ที่พบครั้งแรกอยู่ในจังหวัดปาปัวตะวันตกของประเทศอินโดนีเซีย เมื่อโตเต็มที่แล้วจะมีลำตัวยาวประมาณ 5-6 เซนติเมตร มีปลายแหลมทั้งสองด้าน แต่ด้านที่เป็นหัวจะแหลมเล็กกว่า สีด้านหลังเป็นสีน้ำตาลเข้มและมีลายสีน้ำตาลอ่อนพาดกลางลำตัวตามแนวยาว ด้านท้องสีขาว และมีจุดสีขาวเล็กๆ ค่อนไปทางด้านหาง ซึ่งเป็นส่วนปาก

 

Photo: siamensis.org

LOADING...

RELATED STORIES