วันนี้ (18 กันยายน) ที่ศาลาว่าการกลาโหม พล.ท. อดุลย์ บุญธรรมเจริญ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ประชุมหารือร่วมกับ นิกร โสมกลาง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) พร้อมผู้บริหารกระทรวง พม. และสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ พอช. เพื่อกำหนดกรอบความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์ในการขับเคลื่อน (ร่าง) โครงการสร้างความมั่นคงที่อยู่อาศัยและคุณภาพชีวิตชุมชนชายแดนไทย พ.ศ. 2570-2574 หรือ โครงการบ้านมั่นคงชายแดน เพื่อนำข้อสรุปไปปรับปรุงรายละเอียดก่อนเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.) พิจารณา
ดูภาพข่าวโครงการดังกล่าวมุ่งเน้นการบูรณาการระหว่างฝ่ายความมั่นคงและฝ่ายพัฒนาสังคม ภายใต้แนวคิดรั้วมนุษย์ที่มีชีวิต และแนวนโยบายความมั่นคงของชาติ ต้องเดินควบคู่กับความมั่นคงของประชาชน เพื่อเปลี่ยนพื้นที่แนวกันชนให้เป็นชุมชนเข้มแข็งที่พึ่งพาตนเองได้ และร่วมดูแลความมั่นคงจากฐานราก
สำหรับกรอบการดำเนินงานและเป้าหมายโครงการ โครงการมีกำหนดระยะเวลา 5 ปี (พ.ศ. 2570-2574) ครอบคลุม 26 จังหวัดชายแดน 94 อำเภอ 225 ตำบล 752 ชุมชน/หมู่บ้าน รวมประมาณ 259,037 ครัวเรือน โดยมีกิจกรรมหลัก ได้แก่ การสร้างความเข้มแข็งขององค์กรชุมชน การสนับสนุนงบประมาณที่อยู่อาศัยและสาธารณูปโภค การจัดการทรัพยากรข้ามแดน และการบริหารจัดการโครงการ
สำหรับปี 2570 จะเริ่มดำเนินการระยะนำร่องในพื้นที่ชายแดนไทย-กัมพูชา 5 จังหวัด ได้แก่ สระแก้ว อุบลราชธานี สุรินทร์ บุรีรัมย์ และศรีสะเกษ รวม 21 ชุมชน/หมู่บ้าน 4,563 ครัวเรือน
ทั้งนี้ การดูแลกลุ่มเป้าหมายครอบคลุม 3 กลุ่มหลัก
- ประชาชนและชุมชนแนวชายแดน: สนับสนุนความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน โดยพิจารณาบูรณาการการใช้ประโยชน์ที่ดินในกำกับดูแลของฝ่ายความมั่นคงมาจัดสรรอย่างถูกต้องตามกฎหมาย มี พอช. ร่วมวางผังชุมชน และใช้ศักยภาพของหน่วยบัญชาการทหารพัฒนา (นทพ.) กรมการทหารช่าง และฝ่ายกิจการพลเรือน นำเครื่องจักร วัสดุ และกำลังพลเข้าช่วยก่อสร้าง ปรับปรุงบ้านเรือน และพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานเพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายของประชาชน
- ครอบครัวทหารผ่านศึก ทหารพราน และทหารอาสา: บูรณาการฐานข้อมูลเพื่อสำรวจและจัดทำแพ็กเกจช่วยเหลือรายครัวเรือน ทั้งการซ่อมแซมบ้านเรือน การส่งเสริมทุนประกอบอาชีพแก่คู่สมรส และการดูแลสวัสดิการสุขภาวะ เพื่อคืนเกียรติยศและสร้างความมั่นคงแก่ผู้เสียสละ
- ทหารที่ได้รับบาดเจ็บจากสงครามและกลุ่มเปราะบาง จัดระบบฟื้นฟูเยียวยาแบบไร้รอยต่อ โดย พม. นำนวัตกรรมด้านคนพิการ การจัดสภาพแวดล้อมตามหลักอารยสถาปัตย์ (Universal Design) การฟื้นฟูสภาพจิตใจ และการฝึกอบรมทักษะอาชีพใหม่ที่เหมาะสมกับสภาพร่างกาย ตลอดจนการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงและเด็กด้อยโอกาสในพื้นที่ติดชายแดน
โครงการนี้ได้รับการบูรณาการข้อเสนอแนะจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยกระทรวงสาธารณสุขเสนอให้เพิ่มการดูแลสุขภาวะองค์รวม การควบคุมโรคระบาด โรคอุบัติใหม่ และสุขภาพจิต ขณะที่สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) เสนอให้คำนึงถึงภัยคุกคามมิติใหม่ การเชื่อมโยงฐานข้อมูล ระบบเศรษฐกิจ และเส้นทางอพยพฉุกเฉิน
หลังจากนี้ ทั้งสองกระทรวงมีมติตั้งคณะทำงานร่วม เพื่อจัดทำแผนงาน กรอบงบประมาณ และกำหนดพื้นที่นำร่องให้ชัดเจน ก่อนให้กระทรวง พม. นำร่างโครงการที่ปรับปรุงสมบูรณ์แล้ว เสนอต่อคณะรัฐมนตรีเพื่ออนุมัติกรอบความร่วมมือ การใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อความมั่นคง และการจัดสรรงบประมาณบูรณาการข้ามกระทรวงต่อไป
