×
333877

นับถอยหลังเลือกตั้งสหรัฐฯ: คอคัส-ไพรมารี ต่างกันอย่างไร ดูเส้นทางเฟ้นผู้สมัครเดโมแครต-รีพับลิกัน สู่เส้นชัยทำเนียบขาว

22.02.2020
  • LOADING...

เมื่อฤดูเลือกตั้งสหรัฐฯ มาถึง หลายคนจับตาว่าใครจะได้เป็นแคนดิเดตของพรรคเดโมแครตและรีพับลิกัน ซึ่งเป็นสองพรรคการเมืองใหญ่ในการลงชิงเก้าอี้ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ในเดือนพฤศจิกายนนี้ แต่กว่าจะถึงวันนั้นยังมีเวลาหลายเดือนที่บรรดาผู้สมัครจะต้องฟันฝ่าบนเส้นทางสมรภูมิเลือกตั้งขั้นต้นซึ่งจัดขึ้นทั่วประเทศเพื่อชิงชัยสู่การเป็นตัวแทนพรรค

 

ระบบเลือกตั้งขั้นต้นที่เดโมแครตและรีพับลิกันใช้เฟ้นหาแคนดิเดตพรรคนั้นมีด้วยกันสองระบบหลักๆ คือแบบคอคัส (Caucus) และไพรมารี (Primary) ซึ่งแต่ละรัฐจะเลือกใช้ต่างกัน โดยเราได้เห็นตัวอย่างไปแล้วกับการเลือกตั้งแบบคอคัสที่รัฐไอโอวาและไพรมารีในรัฐนิวแฮมป์เชียร์ ซึ่งเป็นศึกเลือกตั้งขั้นต้นสองสนามแรกที่ผ่านพ้นไปแล้ว

 

ระบบทั้งสองแบบต่างกันอย่างไร

 

 

คอคัส

อธิบายง่ายๆ ก็คือคอคัสเป็นการประชุมของบรรดาแกนนำพรรคหรือสมาชิกพรรคตามสถานที่ต่างๆ ที่มีการนัดหมาย ซึ่งจะเป็นโรงเรียน หอประชุม โรงยิม ร้านอาหาร หรือสถานที่สาธารณะใดก็ได้ เพื่ออภิปรายเกี่ยวกับตัวเลือกผู้สมัครและนโยบายต่างๆ ก่อนจะมีการลงคะแนน ซึ่งการโหวตอาจใช้วิธีหย่อนบัตรลงในหีบหรือยกมือโหวตแบบเปิดเผย โดยผู้มีสิทธิ์โหวตจะต้องเป็นสมาชิกพรรคเท่านั้น 

 

ผู้ที่ได้คะแนนโหวตสูงสุดจะได้จำนวนตัวแทนผู้ลงคะแนน (Delegate) ในจำนวนที่ลดหลั่นกันเพื่อเข้าสู่ที่ประชุมใหญ่ระดับชาติของพรรค ซึ่งตัวแทนเหล่านี้จะไปโหวตเลือกแคนดิเดตคนสุดท้ายกันอีกที

 

รัฐใดใช้ระบบเลือกตั้งแบบคอคัส

มลรัฐที่ใช้ระบบคอคัสมีน้อยกว่าแบบไพรมารีมาก ประกอบด้วย รัฐไอโอวา, เนวาดา, นอร์ทดาโคตา และไวโอมิง (เฉพาะเดโมแครต) 

 

นอกจากมลรัฐข้างต้นแล้วยังมีดินแดนของสหรัฐฯ ที่ใช้ระบบนี้ด้วย เช่น อเมริกันซามัว, หมู่เกาะเวอร์จินของสหรัฐฯ และเกาะกวม

 

โดยผลเลือกตั้งขั้นต้นในรัฐไอโอวาที่จัดขึ้นเมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา ผู้ที่ได้คะแนนโหวตสูงสุดของฝั่งเดโมแครตคือ พีต บุตติเจจ อดีตนายกเทศมนตรีเมืองเซาท์เบนด์ รัฐอินเดียนา (26.2%) ตามมาด้วย เบอร์นี แซนเดอร์ส วุฒิสมาชิกรัฐเวอร์มอนต์ (26.1%), เอลิซาเบธ วอร์เรน วุฒิสมาชิกรัฐแมสซาชูเซตส์ (18%), โจ ไบเดน อดีตรองประธานาธิบดีในยุคบารัก โอบามา (15.8%) และเอมี โคลบูชาร์ วุฒิสมาชิกรัฐมินนิโซตา (12.3%) 

 

สำหรับสัดส่วนผู้แทนผู้ลงคะแนนที่แคนดิเดตแต่ละคนได้จากศึกคอคัสในรัฐไอโอวานั้น บุตติเจจได้ไป 14 คน ขณะที่แซนเดอร์สได้ 12 คน ส่วนวอร์เรน, ไบเดน และโคลบูชาร์ ได้ไป 8, 6 และ 1 คน ตามลำดับ

 

ขณะที่ฝั่งรีพับลิกัน ศึกเลือกตั้งคอคัสที่ไอโอวา โดนัลด์ ทรัมป์ นำโด่งเป็นที่หนึ่ง ได้คะแนนโหวตมากถึง 97.1% ทิ้งห่างคู่แข่งอย่าง บิล เวลด์ (1.3%) ขาดลอย ได้จำนวนตัวแทนผู้ลงคะแนน 39 คน ขณะที่เวลด์ได้ไปเพียง 1 คน

 

 

ไพรมารี

เป็นระบบเลือกตั้งขั้นต้นที่นิยมใช้ในหลายรัฐของประเทศ เป็นการลงคะแนนหรือกาชื่อผู้สมัครในคูหาเหมือนกับการเลือกตั้งทั่วไปเพื่อเลือกแคนดิเดตของพรรคโดยตรง ซึ่งบางรัฐกำหนดให้ผู้ที่ลงทะเบียนเป็นสมาชิกพรรคเท่านั้นจึงจะมีสิทธิ์ลงคะแนนเสียงเลือกตั้งแบบไพรมารีของพรรคนั้นๆ ได้ แต่บางรัฐก็อนุญาตให้ร่วมโหวตได้โดยไม่จำเป็นต้องเป็นสมาชิกพรรคมาก่อน

 

ส่วนสถานที่จัดการเลือกตั้งไพรมารีนั้นสามารถเป็นได้ทั้งโรงเรียน ห้องสมุด หรือสถานที่อื่นๆ ตามแต่จะกำหนด

 

รัฐใดใช้ระบบเลือกตั้งแบบไพรมารี 

ระบบไพรมารีเป็นรูปแบบที่ทั้งเดโมแดรตและรีพับลิกันเลือกใช้ในรัฐส่วนใหญ่ของประเทศ แต่ระบบนี้ยังแบ่งย่อยเป็นการโหวตแบบเปิด ซึ่งอนุญาตให้ประชาชนโหวตเลือกแคนดิเดตโดยที่ไม่จำเป็นต้องเป็นสมาชิกหรือสังกัดพรรคการเมืองนั้นๆ กับอีกแบบคือแบบปิด ซึ่งเปิดรับเฉพาะผู้ที่ลงทะเบียนเป็นสมาชิกพรรคเท่านั้นจึงจะสามารถเข้าคูหากาชื่อผู้สมัครได้ 

 

รัฐที่ใช้ระบบไพรมารี ได้แก่ อะแลสกา, แอละแบมา, อาร์คันซอ, แอริโซนา, แคลิฟอร์เนีย, คอนเนตทิคัต, โคโลราโด, เดลาแวร์, ฟลอริดา, จอร์เจีย, อิลลินอยส์, ฮาวาย, ไอดาโฮ, อินเดียนา, แคนซัส, เคนทักกี, ลุยเซียนา, เมน, มิชิแกน, แมริแลนด์, แมสซาชูเซตส์, มินนิโซตา, มิสซิสซิปปี, มิสซูรี, มอนแทนา,​ เพนซิลเวเนีย, โรดไอแลนด์, เนแบรสกา, นิวแฮมป์เชียร์, นิวยอร์ก, นิวเม็กซิโก, นิวเจอร์ซีย์, นอร์ทแคโรไลนา, โอไฮโอ, โอคลาโฮมา, ออริกอน, เซาท์แคโรไลนา, เซาท์ดาโคตา, เทนเนสซี, เท็กซัส, ยูทาห์, เวอร์มอนต์, เวอร์จิเนีย, วอชิงตัน, เวสต์เวอร์จิเนีย, วิสคอนซิน และวอชิงตัน ดี.ซี.

 

นอกจากนี้ดินแดนของสหรัฐฯ บางแห่งก็จัดการเลือกตั้งแบบไพรมารีด้วย เช่น หมู่เกาะนอร์เทิร์นมาเรียนา และเปอร์โตริโก โดยเดโมแครตยังเปิดโอกาสให้ชาวอเมริกันในต่างประเทศที่เป็นสมาชิกพรรคได้เลือกผู้สมัครด้วย ซึ่งเรียกว่า Democrats Abroad โดยชาวอเมริกันในไทยสามารถโหวตเลือกตามวันและสถานที่ที่กำหนดในกรุงเทพฯ พัทยา และเชียงใหม่

 

ยกตัวอย่างการเลือกตั้งขั้นต้นแบบไพรมารีในรัฐนิวแฮมป์เชียร์เมื่อวันที่ 11 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา ฝั่งเดโมแครตได้ผู้ชนะคือ แซนเดอร์ส (25.8%) ได้จำนวนตัวแทนผู้ลงคะแนน 9 คน ตามมาด้วยบุตติเจจ (24.5%) ได้ผู้แทน 9 คนเท่ากัน ส่วนอันดับ 3 คือโคลบูชาร์ (19.9%) ได้จำนวนผู้แทนผู้ลงคะแนน 6 คน

 

ส่วนฝั่งรีพับลิกัน ทรัมป์กวาดคะแนนเสียงในศึกไพรมารีที่นิวแฮมป์เชียร์ไปถึง 85% ได้จำนวนตัวแทนผู้ลงคะแนนจากรัฐดังกล่าวไปครบทั้ง 22 คน

 

ในขณะที่เดโมแครตยังคาดเดาได้ยากว่าใครจะได้เข้าวิน แต่ฝั่งรีพับลิกันนั้นนักวิเคราะห์คาดว่าทรัมป์จะลอยลำแบบทิ้งห่างคู่แข่งไม่เห็นฝุ่น โดยรีพับลิกันได้ยกเลิกการเลือกตั้งขั้นต้นแบบไพรมารีหรือคอคัสในรัฐอะแลสกา, แอริโซนา, ฮาวาย, แคนซัส, เนวาดา, เซาท์แคโรไลนา และเวอร์จิเนีย ซึ่งคาดว่าคณะตัวแทนผู้ลงคะแนนทั้งหมดจากรัฐเหล่านี้จะเทคะแนนโหวตให้กับทรัมป์ 

 

 

ตัวแทนผู้ลงคะแนน (Delegates)

อย่างที่กล่าวไปในตอนต้น การเลือกตั้งทั้งแบบไพรมารีและคอคัสเป็นการชิงจำนวนตัวแทนที่จะไปโหวตให้ตนในที่ประชุมใหญ่ระดับชาติของพรรค (Convention) ซึ่งใครมีผู้แทนจากรัฐต่างๆ ได้มากกว่าก็มีโอกาสได้รับเลือกเป็นแคนดิเดตของพรรคสูง โดยแต่ละรัฐจะจัดสรรตัวแทนผู้ลงคะแนนในจำนวนที่ไม่เท่ากัน และมีกฎเกณฑ์การคำนวณที่แตกต่างกัน 

 

โดยการประชุมใหญ่ของพรรคเดโมแครตจะจัดขึ้นที่เมืองมิลวอกี รัฐวิสคอนซิน ระหว่างวันที่ 13-16 กรกฎาคม 2020 ส่วนการประชุมใหญ่ระดับชาติของพรรครีพับลิกันจะจัดที่เมืองชาร์ลอตต์ รัฐนอร์ทแคโรไลนา ระหว่างวันที่ 24-27 สิงหาคม 2020

 

สำหรับพรรคเดโมแครตนั้น หากใครต้องการเป็นแคนดิเดตของพรรคเพื่อลงชิงชัยตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐฯ จะต้องได้คะแนนโหวตจากตัวแทนผู้ลงคะแนนในที่ประชุมใหญ่อย่างน้อย 1,991 คน จากทั้งหมด 3,979 คน

 

ส่วนรีพับลิกัน ผู้สมัครต้องได้คะแนนจากตัวแทนในที่ประชุมใหญ่อย่างน้อย 1,276 คน จากทั้งหมด 2,551 คน จึงจะได้เป็นตัวแทนพรรคลงสู้ศึกเลือกตั้งใหญ่

 

 

 

ศึกดีเบตประชันวิสัยทัศน์ก่อนศึกเลือกตั้งใหญ่ 3 พฤศจิกายน 2020

เมื่อได้ตัวแทนจากทั้งสองพรรคแล้ว ไฮไลต์ที่น่าจับตามองคือการดีเบตระหว่างตัวแทนพรรค ซึ่งประชาชนอเมริกันและทั่วโลกจะได้เห็นนโยบายทั้งในและต่างประเทศได้เด่นชัดขึ้น เริ่มจากเวทีแรกที่เมืองเซาท์เบนด์ รัฐอินเดียนา วันที่ 29 กันยายน จากนั้นจะดีเบตกันครั้งที่ 2 ที่เมืองแอนน์อาร์เบอร์ รัฐมิชิแกน วันที่ 15 ตุลาคม ขณะที่การดีเบตครั้งสุดท้ายจะจัดขึ้นที่เมืองแนชวิลล์ รัฐเทนเนสซี

 

ใครจะได้เป็นประธานาธิบดีสหรัฐฯ คนต่อไป หรือทรัมป์จะรักษาเก้าอี้ไว้ได้อีกสมัย น่าติดตามตั้งแต่ตอนนี้    

 

พิสูจน์อักษร: ภาสิณี เพิ่มพันธุ์พงศ์

อ้างอิง:

  • LOADING...

READ MORE




Latest Stories