Board of Peace คืออะไร ใครเป็นสมาชิกบ้าง มี ทรัมป์ นั่งเก้าอี้ ‘ประธานตลอดชีพ’

คาดว่าในวันนี้ (22 มกราคม) สหรัฐอเมริกาจะเป็นเจ้าภาพจัดพิธีลงนาม คณะกรรมการแห่งสันติภาพ (Board of Peace: BoP) ที่ได้รับการผลักดันโดยประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ซึ่งจะจัดขึ้นควบคู่กับการประชุมสภาเศรษฐกิจโลก ประจำปี 2026 (World Economic Forum Annual Meeting 2026) ที่เมืองดาวอส ประเทศสวิตเซอร์แลนด์

Board of Peace คืออะไร

คณะกรรมการแห่งสันติภาพ คือ องค์การระหว่างรัฐบาล ภายใต้การนำของสหรัฐฯ มีเป้าหมายเพื่อส่งเสริมเสถียรภาพ และสร้างหลักประกันให้เกิด ‘สันติภาพที่ยั่งยืน’ ในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบจากสงครามและความขัดแย้ง

โดยทรัมป์เสนอตั้ง BoP เป็นครั้งแรก เมื่อเดือนกันยายน 2025 นอกรอบการประชุมสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติ ก่อนที่จะประกาศจัดตั้งอย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 15 มกราคมที่ผ่านมา

ขณะที่ BoP ซึ่งมีกฎบัตรองค์กร 11 หน้า ได้รับมอบอำนาจ (Mandate) ให้สนับสนุนการบริหารจัดการ การฟื้นฟูบูรณะ และการฟื้นฟูทางเศรษฐกิจของ ฉนวนกาซา ภายหลังสิ้นสุดสงครามกาซา ตาม มติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติที่ 2803 (UNSC Resolution 2803) ที่ได้รับความเห็นชอบในเดือนพฤศจิกายน 2025

ใครเป็น สมาชิก Board of Peace บ้าง

โครงสร้างของ Board of Peace ประกอบด้วย

ประธาน
คณะกรรมการแห่งสันติภาพหลัก (ประกอบด้วยผู้นำประเทศเป็นส่วนใหญ่)
คณะกรรมการบริหารของ คณะกรรมการแห่งสันติภาพ
คณะกรรมการบริหารกาซา

โดยในตำแหน่งประธาน BoP นั้น ทรัมป์จะดำรงตำแหน่งไป ‘ตลอดชีพ’ แม้พ้นจากตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐฯ ไปแล้วก็ตาม

ขณะที่ทรัมป์ได้ส่งคำเชิญ ไปยังผู้นำอย่างน้อย 50 ประเทศทั่วโลก เพื่อชักชวนให้เข้าร่วม BoP อาทิ สหภาพยุโรป สหราชอาณาจักร แคนาดา อิสราเอล ออสเตรเลีย ญี่ปุ่น อินเดีย สิงคโปร์ ไทย เวียดนาม ตลอดจนหลายประเทศในทวีปเอเชีย ละตินอเมริกา แอฟริกาเหนือ และตะวันออกกลาง รวมถึงประเทศคู่แข่งอย่างจีนและรัสเซีย

สำหรับประเทศที่ตอบรับคำเชิญเข้าร่วมจนถึงตอนนี้ มีกว่า 20 ประเทศแล้ว โดยล่าสุดรัฐมนตรีต่างประเทศของ 8 ประเทศมุสลิม ได้แก่ ซาอุดีอาระเบีย, ตุรกี, อียิปต์, จอร์แดน, อินโดนีเซีย, ปากีสถาน, กาตาร์ และสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ได้ออกแถลงการณ์ยืนยันการเข้าร่วม

ขณะที่มีอย่างน้อย 4 ประเทศที่ยืนยันแล้วว่าจะไม่เข้าร่วม ได้แก่ ฝรั่งเศส เดนมาร์ก นอร์เวย์ และสวีเดน

ส่วนไทยยังไม่มีท่าทีชัดเจนว่าจะเข้าร่วมหรือไม่

สำหรับตำแหน่ง คณะกรรมการบริหารของ คณะกรรมการแห่งสันติภาพ (Executive Board of the Board of Peace) ทำเนียบขาวได้ประกาศสมาชิกเริ่มแรก ที่มีทั้งหมด 7 คน ได้แก่

มาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ
สตีฟ วิตคอฟฟ์ ทูตพิเศษสหรัฐฯ ประจำตะวันออกกลาง
จาเร็ด คุชเนอร์ ลูกเขยของโดนัลด์ ทรัมป์ (และที่ปรึกษาอาวุโส)
โทนี แบลร์ อดีตนายกรัฐมนตรีแห่งสหราชอาณาจักร
มาร์ก โรแวน ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) ของบริษัท Apollo Global Management
อาเจย์ บังกา ประธานธนาคารโลก (World Bank)
โรเบิร์ต กาเบรียล จูเนียร์ ที่ปรึกษาทางการเมืองชาวอเมริกัน (รองที่ปรึกษาความมั่นคงแห่งชาติ)

ส่วน ‘คณะกรรมการบริหารกาซา’ (Gaza Executive Board: GEB) มีสมาชิกทั้งหมด 11 คน ได้แก่

สตีฟ วิตคอฟฟ์ ทูตพิเศษสหรัฐฯ ประจำตะวันออกกลาง
จาเร็ด คุชเนอร์ ลูกเขยของโดนัลด์ ทรัมป์ (และที่ปรึกษาอาวุโส)
ฮาคาน ฟิดาน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศตุรกี
อาลี อัล ธาวาดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกิจการยุทธศาสตร์ของกาตาร์
ฮัสซัน ราชาด ผู้อำนวยการกองอำนวยการข่าวทั่วไปของอียิปต์
โทนี แบลร์ อดีตนายกรัฐมนตรีแห่งสหราชอาณาจักร
มาร์ก โรแวน ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) ของบริษัท Apollo Global Management
รีม อัล ฮาชิมี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงความร่วมมือระหว่างประเทศของสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์
นิโคไล มลาเดนอฟ ผู้แทนระดับสูงประจำฉนวนกาซา (High Representative for Gaza)
ยาคีร์ กาบาย มหาเศรษฐีและนักพัฒนาด้านอสังหาริมทรัพย์ชาวอิสราเอล ผู้แทนภาคธุรกิจ
ซิกริต คาก ผู้ประสานงานพิเศษของสหประชาชาติสำหรับกระบวนการสันติภาพในตะวันออกกลาง

โดยคณะกรรมการบริหารของ คณะกรรมการแห่งสันติภาพ จะมีหน้าที่ดูแลงานที่สำคัญต่อเสถียรภาพและความสำเร็จในระยะยาวของฉนวนกาซา ซึ่งรวมถึง การสร้างขีดความสามารถด้านการปกครอง ความสัมพันธ์ระดับภูมิภาค การฟื้นฟู การดึงดูดการลงทุน การระดมทุนขนาดใหญ่ และการระดมทุน

ส่วนคณะกรรมการบริหารกาซา มีภารกิจหลักคือ “สนับสนุนการปกครองที่มีประสิทธิภาพ” ในกาซา โดยจะทำหน้าที่เป็น ‘ฟันเฟือง’ ที่เชื่อมโยงระหว่าง BoP กับ คณะกรรมการแห่งชาติเพื่อการบริหารปกครองกาซา (National Committee for the Administration of Gaza: NCAG) ซึ่งจะเปรียบเสมือนกับ ผู้นำในพื้นที่จริง ที่ทำหน้าที่เป็น ‘รัฐบาลชั่วคราว’ ในช่วงการเปลี่ยนผ่าน

เบื้องต้นยังไม่มีการเปิดเผยรายละเอียดที่แน่ชัด แต่คาดว่า NCAG จะประกอบด้วย กลุ่มนักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญชาวปาเลสไตน์ รวมถึงตัวแทนจากหน่วยงานระหว่างประเทศ อย่าง ธนาคารโลกและ IMF

เงื่อนไขเข้าเป็นสมาชิกมีอะไรบ้าง?

ทรัมป์กำหนดเงื่อนไขสมาชิกภาพว่า ประเทศหรือสมาชิกที่ต้องการ ‘ที่นั่งถาวร’ ในคณะกรรมการ BoP จะต้องจ่ายเงินสนับสนุนจำนวน 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ หากไม่จ่ายจะมีวาระดำรงตำแหน่งเพียง 3 ปีเท่านั้น

โดยเงินทั้งหมดที่ระดมทุนได้จะนำไปใช้ในการฟื้นฟูฉนวนกาซา พร้อมยืนยันว่า จะไม่มีการจ่ายเงินเดือนในระดับที่สูงมหาศาลหรือใช้จ่ายฟุ่มเฟือยไปกับระบบบริหารจัดการ และคาดว่า ทรัมป์และทำเนียบขาวจะประกาศสมาชิกของบอร์ดเหล่านี้เพิ่มเติมอีกในภายหลัง

ปฏิกิริยาและข้อขัดแย้งระหว่างประเทศ

เบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอล คัดค้านการเปิดโอกาสให้ ตุรกีและกาตาร์เข้ามามีบทบาทสำคัญในคณะกรรมการบริหารกาซา (GEB) โดยระบุว่าขัดต่อนโยบายของอิสราเอลและไม่ได้มีการประสานงานมาก่อน

ขณะที่บรรดาชาติยุโรปและนักการทูตจำนวนไม่น้อยต่างแสดงความกังวลว่า บอร์ดเหล่านี้อาจ ‘บั่นทอน’ การทำงานของสหประชาชาติ (UN) โดยบางส่วนมองว่า เป็นความพยายามสร้าง ‘UN ของทรัมป์’ ที่เพิกเฉยต่อกฎบัตรเดิม

ส่วนนักสิทธิมนุษยชนวิจารณ์ว่า โครงสร้างที่ให้ทรัมป์ดูแลการปกครองดินแดนต่างชาตินั้น คล้ายคลึงกับโครงสร้างแบบ ‘อาณานิคม’ และมีการวิจารณ์บทบาทในอดีตของโทนี แบลร์ ที่ตัดสินใจนำสหราชอาณาจักรเข้าร่วมสงครามอิรัก โดยอ้างถึงเรื่องอาวุธทำลายล้างสูง (WMD) แต่กลับไม่มีอาวุธเหล่านี้อยู่จริง

และถึงแม้ว่า คณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ (UNSC) จะเห็นชอบต่อ ‘แผนสันติภาพ 20 ข้อ’ ของทรัมป์ และอนุมัติให้ Board of Peace นี้ดูแลฟื้นฟูฉนวนกาซาได้ถึงปี 2027 แต่สมาชิกถาวรของ UNSC อย่างรัสเซียและจีนต่าง ‘งดออกเสียง’ เนื่องจาก ‘ความไม่ชัดเจน’ เกี่ยวกับบทบาทของ UN ต่ออนาคตของฉนวนกาซา

แฟ้มภาพ: Chip Somodevilla / Getty Images

อ้างอิง: