กทม. เดินหน้ายกระดับพื้นที่สีเขียว นิยาม ‘ต้นไม้มรดก’ เตรียมขึ้นทะเบียนคุ้มครองไม้ใหญ่ ห้ามตัด-ย้ายโดยไม่ได้รับอนุญาต

วานนี้ (31 สิงหาคม) พรพรหม ณ.ส. วิกิตเศรษฐ์ รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร เป็นประธานการประชุมขับเคลื่อนนโยบายด้านเพิ่มพื้นที่สีเขียว และต้นไม้มรดกของกรุงเทพมหานคร ที่ ศาลาว่าการกรุงเทพมหานคร (ดินแดง) โดยมีคณะผู้บริหารสำนักสิ่งแวดล้อม พร้อมด้วยภาคีเครือข่ายและผู้เชี่ยวชาญจากกรมป่าไม้ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มูลนิธิรักษ์ไม้ใหญ่ และกลุ่ม We!Park เข้าร่วมหารือเพื่อกำหนดทิศทางการอนุรักษ์ต้นไม้ในเมืองอย่างยั่งยืน

ที่ประชุมได้ร่วมกันกำหนดนิยามต้นไม้มรดกแห่งกรุงเทพมหานคร (BMA Heritage Trees) ว่าหมายถึง ต้นไม้ทรงคุณค่าที่เจริญเติบโตในพื้นที่สาธารณะ มีความโดดเด่นทั้งด้านกายภาพ นิเวศวิทยาเมือง รวมถึงมีความผูกพันทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของชุมชน ซึ่งสมควรได้รับการคุ้มครองด้วยหลักรุกขกรรมสากล

โดยแบ่งเกณฑ์การประเมินออกเป็น 2 ส่วนหลัก

• ด้านกายภาพ: ต้องมีเส้นผ่านศูนย์กลางลำต้นตั้งแต่ 60 เซนติเมตรขึ้นไป หรือคาดการณ์อายุตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป มีสุขภาพแข็งแรง มีพื้นที่แนวเขตปกป้องต้นไม้ (Tree Protection Zone) เพียงพอ และไม่กระทบต่อโครงสร้างสาธารณูปโภค
• ด้านคุณค่าอื่นๆ: เป็นพันธุ์ไม้หายาก พืชถิ่นเดียว มีความเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์ วิถีชีวิต ความเชื่อของชุมชน หรือมีคุณค่าทางภูมิทัศน์และสุนทรียภาพ

เพื่อให้การอนุรักษ์เกิดผลเป็นรูปธรรม กทม. ได้วางแนวทางการบริหารจัดการและคุ้มครองต้นไม้แบ่งออกเป็น 2 ระยะ คือ

ระยะที่ 1: จัดทำฐานข้อมูล (Tree Inventory) ขึ้นทะเบียนต้นไม้ที่มีเส้นรอบวงตั้งแต่ 60 เซนติเมตรขึ้นไป พร้อมสร้างมาตรฐานการตัดแต่ง และเปิดเผยข้อมูลให้ประชาชนร่วมตรวจสอบ

ระยะที่ 2: ประกาศขึ้นทะเบียน (Heritage Tree List) โดยกำหนดข้อบังคับอย่างเข้มงวดว่า การตัดแต่ง ล้อมย้าย หรือโค่นต้นไม้มรดกทุกต้นต้องได้รับอนุญาตจากสำนักสิ่งแวดล้อมเท่านั้น

นอกจากนี้ ที่ประชุมยังได้พิจารณาร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะกรรมการขับเคลื่อนนโยบายด้านเพิ่มพื้นที่สีเขียว ซึ่งมีรองผู้ว่าฯ พรพรหม เป็นประธาน ร่วมกับผู้ทรงคุณวุฒิด้านวนศาสตร์ รุกขกรรม และภาคีเครือข่าย เพื่อทำหน้าที่กำหนดทิศทาง เร่งรัดนโยบายปลูกต้นไม้ล้านต้น และสร้างกลไกการทำงานร่วมกันระหว่างภาครัฐและประชาชนในการดูแลพื้นที่สีเขียวของกรุงเทพฯ ต่อไป