แบงก์ชาติเตือน ‘อัตราว่างงาน’ อาจเพิ่ม เหตุการลงทุนยุคใหม่ สร้างงานน้อย เน้นจ้างต่างชาติ พนักงานชั่วคราว

แบงก์ชาติกางสถิติ BOI ชี้การลงทุนยุคใหม่สร้างงานต่ำสุดในรอบหลายปี ไม่พอชดเชยธุรกิจปิดตัว นอกจากนี้ยังเน้นจ้างต่างชาติ-พนักงานชั่วคราว พร้อมเตือน ในระยะต่อไปอาจจะเห็นทิศทางการว่างงานเพิ่มขึ้นอีก

วันนี้ (26 สิงหาคม) ดร.ดอน นาครทรรพ เลขานุการ คณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) กล่าวว่า ผลดีของวัฏจักรการลงทุนเทคโนโลยีและ AI ต่อเศรษฐกิจไทยยังอยู่ใน ‘วงจำกัด’ เนื่องมาจาก 2 ปัจจัยหลัก ได้แก่ การส่งออกของไทยใช้วัตถุดิบนำเข้า (Import Content) สูงขึ้น และการลงทุนระลอกใหม่ในช่วงที่ผ่านมาช่วยเพิ่มการจ้างงานไม่มากเท่าอดีต

ดร.ดอน อธิบายต่อว่า แม้การส่งออกสินค้าเทคโนโลยีของไทยในระยะหลังจะเพิ่มสูงขึ้นค่อนข้างมาก แต่กลับใช้วัตถุดิบนำเข้าในสัดส่วนที่สูงขึ้นมาก โดยจะเห็นว่าในปี 2561 ตัวเลขสัดส่วนของ Import Content ของการส่งออกสินค้าเทคโนโลยีอยู่ที่ประมาณ 48% แต่ในช่วง 4 เดือนแรกปี 2569 สัดส่วนนี้กลับพุ่งสูงขึ้นอย่างก้าวกระโดดจนถึง 70%

การลงทุนระลอกใหม่ในช่วงที่ผ่านมาช่วยเพิ่มการจ้างงานไม่มากเท่าอดีต

นอกจากนี้ จากผลสำรวจของ BOI ที่สำรวจโครงการที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุนพบว่า แม้ปริมาณความต้องการแรงงานรวม มีทิศทางปรับตัวเพิ่มขึ้นต่อเนื่องจากประมาณ 100,000 คนในปี 2561 ขึ้นไปอยู่ที่เกือบ 250,000 คนในปี 2568 อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาถึงสัดส่วนความต้องการแรงงานต่อเงินลงทุน (L/K ratio) พบว่า การใช้แรงงานเมื่อเทียบกับปริมาณเงินทุนที่ลงไป กลับสร้างงานได้น้อยกว่าในอดีต

“เมื่อเอาแรงงานไปหารด้วยทุน พบว่า ในระยะหลัง มีการใช้แรงงานน้อยกว่าในอดีต เช่น สมมติว่าในอดีต มีการลงทุนมา 100 จะเกิดการจ้างงานสัก 20 แต่ปัจจุบันลงทุน 100 อาจจะจ้างงานได้สัก 10”

โดยตามข้อมูลของ BOI คำนวณโดย ธปท. แสดงให้เห็นว่า สัดส่วนความต้องการแรงงานต่อเงินลงทุน เคยพุ่งสูงสุดในปี 2564 ที่ประมาณ 0.45 คน/ล้านบาท แต่หลังจากนั้นได้ปรับตัวลดลงอย่างต่อเนื่องจนใกล้แตะระดับ 0.20 คน/ล้านบาทในปี 2568

เตือนอัตราว่างงานไทยจ่อเพิ่ม

ดร.ดอน ยังเตือนอีกว่า ในระยะต่อไปอาจจะเห็นทิศทางการว่างงานที่เพิ่มขึ้นได้บ้าง เนื่องจากเห็นรูปแบบการจ้างงานที่เปลี่ยนไป ดังนี้

• จำนวนที่จ้างเพิ่มจากธุรกิจที่ลงทุนใหม่ ไม่สามารถชดเชยกับธุรกิจที่ปิดตัว
• รับพนักงานต่างชาติมากขึ้น จากข้อจำกัดด้านทักษะของคนไทยทั้งการศึกษาและภาษา รวมทั้งบางส่วนเลือกงาน
• มีการจ้างแบบชั่วคราวหรือสัญญาจ้างมากขึ้น เพราะช่วยลดค่าสวัสดิการหรือเงินเดือน รวมถึงความยืดหยุ่นในการบริหารจัดการ