วันนี้ (27 สิงหาคม) เว็บไซต์ราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่ ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการเนรเทศ พ.ศ. 2569 ซึ่งลงนามโดยนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 26 สิงหาคม 2569 โดยมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 28 สิงหาคม 2569 เป็นต้นไป
ระเบียบฉบับใหม่มีวัตถุประสงค์เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับการเนรเทศเป็นไปอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ รวมถึงรักษาความสงบเรียบร้อย ศีลธรรมอันดี และความปลอดภัยในสังคม หลังพบคนต่างด้าวทั้งที่เข้ามาในราชอาณาจักรโดยถูกต้องและไม่ถูกต้องตามกฎหมาย มีพฤติการณ์ฝ่าฝืนกฎหมายเพื่อแสวงหาประโยชน์ส่วนตน
สาระสำคัญกำหนดให้ปลัดกระทรวงมหาดไทยหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย รายงานต่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย เพื่อพิจารณาออกคำสั่งเนรเทศคนต่างด้าวที่มีพฤติการณ์ขัดต่อความสงบเรียบร้อย รวมถึงผู้ที่ใช้หรือสนับสนุนพฤติกรรมดังกล่าวให้ออกนอกราชอาณาจักร
สำหรับคนต่างด้าวที่กระทำความผิดและได้รับโทษตามคำพิพากษาถึงที่สุด ก่อนจะได้รับการปล่อยตัวจากเรือนจำ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยมีอำนาจพิจารณาสั่งเนรเทศได้ โดยความผิดที่เข้าข่าย ได้แก่ การเข้ามาหรืออยู่ในราชอาณาจักรโดยมิชอบด้วยกฎหมายคนเข้าเมือง การทำงานโดยมิชอบด้วยกฎหมาย การประกอบธุรกิจโดยมิชอบด้วยกฎหมาย การปลอมแปลงหรือใช้เอกสารราชการปลอม การกระทำความผิดที่มีโทษจำคุกตั้งแต่ 5 ปีขึ้นไป รวมถึงผู้ที่เป็นตัวการ ผู้ใช้ หรือผู้สนับสนุนในการกระทำความผิดดังกล่าว
ในส่วนของกระบวนการประสานงานกับกรมราชทัณฑ์ กำหนดให้อธิบดีกรมราชทัณฑ์แจ้งข้อมูลรายชื่อ สัญชาติ และสำนวนคดีของคนต่างด้าวกลุ่มดังกล่าวต่อปลัดกระทรวงมหาดไทย ก่อนปล่อยตัวจากเรือนจำไม่น้อยกว่า 15 วัน เพื่อพิจารณาออกคำสั่งเนรเทศโดยไม่ชักช้า โดยคำสั่งเนรเทศสามารถกำหนดระยะเวลา ห้ามเข้ามาในราชอาณาจักร ได้ด้วย
ส่วนกรณีศาลมีคำสั่งรอการลงโทษหรือสั่งปรับ ให้สำนักงานศาลยุติธรรมแจ้งข้อมูลต่อปลัดกระทรวงมหาดไทยโดยด่วน เพื่อดำเนินการตามระเบียบต่อไป
อย่างไรก็ตาม การออกคำสั่งเนรเทศต้องคำนึงถึงกฎหมาย มติคณะรัฐมนตรี และพันธกรณีระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชน โดยหลักให้ส่งตัวกลับประเทศที่มีสัญชาติ หรือหากไม่มีสัญชาติแน่นอน ให้ส่งกลับประเทศที่บุคคลนั้นแจ้งว่าเป็นสถานที่พำนักครั้งสุดท้ายก่อนเดินทางเข้าประเทศไทย
นอกจากนี้ หากมีประเทศอื่นหรือองค์การระหว่างประเทศร้องขอผ่านช่องทางการทูต ภายใน 7 วันนับแต่วันที่มีคำสั่งเนรเทศ เพื่อขอรับตัวคนต่างด้าวไปยังประเทศของตนหรือประเทศที่สาม โดยมีเหตุผลด้านความปลอดภัย เช่น เสี่ยงต่อการถูกทรมาน ถูกกระทำอย่างโหดร้าย ไร้มนุษยธรรม ย่ำยีศักดิ์ศรี หรือเสี่ยงต่อการถูกอุ้มหาย และประเทศผู้ร้องขอยินดีรับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมด โดยผู้ถูกเนรเทศยินยอมเป็นหนังสือ ก็สามารถส่งตัวไปยังประเทศหรือสถานที่ดังกล่าวได้
สำหรับกรณีเนรเทศตามคำร้องขอของต่างประเทศ กำหนดให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 30 วัน โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยสามารถขยายเวลาได้อีกไม่เกิน 2 ครั้ง ครั้งละไม่เกิน 30 วัน หากพ้นกำหนดแล้วยังไม่สามารถส่งตัวไปยังประเทศที่ร้องขอได้ ให้เจ้าพนักงานดำเนินการส่งกลับประเทศต้นทางหรือประเทศที่มีสัญชาติตามขั้นตอนปกติทันที
ส่วนค่าใช้จ่ายในการเนรเทศ ให้เป็นไปตามระเบียบที่กระทรวงมหาดไทยกำหนดโดยความเห็นชอบของกระทรวงการคลัง ขณะที่หากเกิดปัญหาในการปฏิบัติตามระเบียบฉบับนี้ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยเป็นผู้วินิจฉัย และให้ถือคำวินิจฉัยเป็นที่สุด
