กลุ่มตาลีบันออกประมวลกฎหมายอาญาฉบับใหม่ เปิดทางให้ผู้ชายลงโทษภรรยาและบุตรได้ ตราบใดที่ไม่ทำให้อีกฝ่าย ‘กระดูกหัก’ หรือ ‘มีแผลเปิด’ ส่วนกรณีที่พิสูจน์ได้ว่าเหยื่อบาดเจ็บร้ายแรง ผู้กระทำอาจได้รับโทษจำคุกไม่เกิน 15 วัน
วันนี้ (20 กุมภาพันธ์) The Telegraph รายงานว่า ไฮบาตุลเลาะห์ อัคฮุนด์ซาดา ผู้นำสูงสุดของตาลีบัน ลงนามและประกาศใช้กฎหมายประมวลอาญาฉบับใหม่ที่มีความยาว 60 หน้า โดยแจกจ่ายให้ศาลทั่วอัฟกานิสถาน
ในตอนหนึ่งของกฎหมายระบุว่า สามีสามารถลงโทษภรรยาและบุตรได้ ตราบใดที่ไม่ทำให้เกิด ‘กระดูกหัก’ หรือ ‘แผลเปิด’ โดยถือเป็นโทษประเภท ‘ตะอ์ซีร์’ (Ta’zir) หรือโทษตามดุลพินิจผู้พิพากษา
รายงานตั้งข้อสังเกตว่า กฎหมายถูกเขียนในลักษณะที่เหยื่อแทบไม่สามารถเอาผิดได้ เพราะตั้งเงื่อนไข 3 อย่างที่ยากจะเป็นไปได้ คือ ผู้หญิงต้องแสดงบาดแผลต่อผู้พิพากษาชาย, ผู้หญิงต้องปกปิดร่างกายเต็มรูปแบบ และผู้หญิงต้องมีผู้ปกครองชายไปศาลด้วย
ขณะที่กรณีที่ศาลพิสูจน์ได้ว่า มีการลงโทษจนถึงขั้นบาดเจ็บร้ายแรง ฝ่ายชายจะได้รับโทษจำคุกไม่เกิน 15 วัน
นาร์เกส อดีตนักศึกษามหาวิทยาลัยในเมืองเฮรัตให้สัมภาษณ์ว่า กฎหมายใหม่นี้ไม่ใช่แค่กฎหมายทั่วไป แต่ทำให้ร่างกายของผู้หญิงกลายเป็นพื้นที่ควบคุมของผู้มีอำนาจ ไม่มีใครเห็นความเจ็บปวด เว้นแต่กระดูกจะหัก
“พวกเขากำลังทำให้ความกลัวถูกกฎหมาย เรากำลังใช้ชีวิตอยู่ด้วยความกลัวและความเงียบงัน” เธอกล่าว
นอกจากนี้ รายงานของ The Telegraph ยังชี้ว่า ตาลีบันยังออกกฎหมายที่ลิดรอนสิทธิมนุษยชนอีกจำนวนมาก
- มาตรา 34: ห้ามหนีกลับบ้านพ่อแม่ โดยหากผู้หญิงคนใดกลับไปบ้านพ่อแม่โดยไม่ได้รับอนุญาตจากสามี (แม้จะหลีกหนีความรุนแรง) มีโทษจำคุกสูงสุด 3 เดือน
- มาตรา 59: ห้ามการเต้นรำ โดยกำหนดให้การเต้นรำ ทั้งผู้แสดง ผู้เล่นดนตรี และผู้ชม เป็นความผิดทางอาญา แต่ไม่ได้ระบุนิยามของคำว่าเต้นรำอย่างชัดเจน
- มาตรา 23: ดูหมิ่นผู้นำ หากใครดูหมิ่นผู้นำตาลีบันมีโทษเฆี่ยน 20 ครั้ง และจำคุก 6 เดือน ขณะที่ผู้ใดพบเห็นกิจกรรมต่อต้านและไม่รายงาน มีโทษจำคุก 2 ปี
- มาตรา 17: ล้อเลียนศาสนา มีโทษจำคุก 2 ปี โดยระบุว่า การล้อเลียนหลักคำสอนอิสลามเป็นความผิด โดยไม่มีนิยามชัดเจน เปิดช่องให้ศาลตีความตามดุลพินิจ
นอกจากนี้ กฎหมายยังไม่มีบทบัญญัติรับรองสิทธิในการมีทนายความ ขณะที่โครงสร้างกระบวนการยุติธรรมแบบการพิจารณาคดีแบบปกติ ถูกแทนที่ด้วยดุลพินิจของผู้พิพากษาตาลีบัน ซึ่งไม่มีระบบตรวจสอบ ไม่มีสิทธิอุทธรณ์ และมีผลบังคับใช้เต็มรูปแบบ
อนึ่ง กฎหมายอาญาฉบับใหม่นี้ได้รื้อถอนกรอบกฎหมายเก่าของรัฐบาลชุดก่อน รวมถึงกฎหมายปี 2009 ที่เคยกำหนดให้การบังคับแต่งงาน การข่มขืน และความรุนแรงบนฐานเพศเป็นความผิดอาญา โดยมีโทษจำคุก 3 เดือนถึง 1 ปีสำหรับคดีความรุนแรงในครอบครัว
นับตั้งแต่กลับสู่อำนาจในเดือนสิงหาคม 2021 ตาลีบันพยายามจำกัดสิทธิสตรีอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่บังคับคลุมหน้า, ห้ามเด็กหญิงเรียนหนังสือ, ห้ามพูดคุยกับชายที่ไม่ใช่ญาติ, ห้ามพูดเสียงดังในบ้าน และจับกุมผู้ฝ่าฝืนกฎ
ภาพ: Pvince73 / Shutterstock
อ้างอิง:
