วันนี้ (11 กุมภาพันธ์) เครือข่ายนิติธรรมและการพัฒนา (RoLD) นำโดย กฤษฎา บุญชัย สถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา RoLD รุ่นที่ 2 เสนอข้อเรียกร้องถึงคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ให้ยึดมั่นในหลักนิติธรรม โดยจัดการปัญหาการจัดการเลือกตั้งให้โปร่งใส ยุติธรรม
นับตั้งแต่การดำเนินการจัดการเลือกตั้ง ตั้งแต่การเลือกตั้งล่วงหน้า การลงประชามติ มาจนถึงการจัดการเลือกตั้งในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ และการนับคะแนนหลังจากนั้น ปรากฏข้อมูลมากมาย
รายงานสด ผลการเลือกตั้ง 2569 แบบเรียลไทม์ : ติดตามผล คะแนนเลือกตั้ง 2569 และ ผลประชามติ ได้ที่
https://election2569.thestandard.co/
จากประชาชนที่เฝ้าสังเกตการณ์เลือกตั้ง และการนับคะแนน พบความผิดปกติจนเป็นที่น่าเชื่อถือได้ว่า กระบวนการจัดการเลือกตั้งมีความบกพร่อง ขาดความโปร่งใส และมีแนวโน้มที่จะไม่อยู่บนความสุจริต ยุติธรรม ดังนี้
▪️ จำนวนบัตรเกินผู้มาใช้สิทธิ (บัตรเขย่ง)
▪️ การนับคะแนนผิด รวมคะแนนผิด
▪️ ระบบรายงานคะแนนของ กกต.ล่ม
▪️ ปิดหีบและยุบรวมหีบไม่เป็นไปตามระเบียบ
▪️ ใบขีดคะแนน เอกสารสำคัญถูกพบผิดที่ผิดทาง
▪️ ไม่ให้ผู้ใช้สิทธิเซ็นชื่อบัญชีรายชื่อ
▪️ จำกัดการสังเกตการณ์ของประชาชน
▪️ ปัญหาการขาดประชาสัมพันธ์และการออกเสียงล่วงหน้า
▪️ ปัญหาการจัดการหน่วยเลือกตั้ง
ตัวอย่างเกิดขึ้นหลายที่ ได้แก่ ปทุมธานี (กรณีถุงดำคลุมกล้องวงจรปิด บัตรเขย่ง ไฟดับ) ชลบุรีเขต 1 (หีบปิดไม่เป็นไปตามระเบียบและคะแนนเขย่ง) ลำปาง (จำนวนบัตรเสียผิดปกติ) พิจิตร (พบคะแนนเพิ่มผิดปกติ) ศรีสะเกษ (คะแนนผู้ชนะบนกระดานกับคะแนนที่ กกต.แสดงไม่ตรงกัน) ขอนแก่น มหาสารคาม พะเยา เชียงใหม่ จันทบุรี และอีกหลายพื้นที่
ทั้งหมดนี้สะท้อนปัญหาอยู่ที่การนับคะแนนที่หน่วย การจัดเก็บหีบและเอกสารหลักฐาน ระบบรายงานคะแนน และการเปิดโอกาสให้ประชาชนสังเกตการณ์อย่างโปร่งใส
กกต. ซึ่งมีหน้าที่และอำนาจหลักตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 (มาตรา 224) และ พ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการการเลือกตั้ง พ.ศ. 2560 ควบคุมดูแลการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติให้เป็นไปโดยสุจริตและเที่ยงธรรม
เมื่อมีเหตุอันควรสงสัยว่ามีการกระทำผิดกฎหมายเลือกตั้ง กกต. มีอำนาจสืบสวนและไต่สวนเพื่อหาข้อเท็จจริง และมีอำนาจสั่งระงับสิทธิสมัครหรือเลือกตั้ง ทั้งก่อนประกาศผล หากพบความไม่สุจริต สามารถสั่งระงับสิทธิสมัครรับเลือกตั้งของผู้สมัครไว้เป็นการชั่วคราว (ไม่เกิน 1 ปี) หรือสั่งให้เลือกตั้งใหม่/นับคะแนนใหม่ และหลังประกาศผล หากพบเหตุภายหลัง ต้องเสนอเรื่องต่อศาลฎีกาหรือศาลอุทธรณ์เพื่อเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งหรือสิทธิสมัครรับเลือกตั้ง
อย่างไรก็ตาม หากปัญหาความไม่พอใจของประชาชนต่อความไม่โปร่งใสในการจัดการเลือกตั้งบานปลายออกไป และอาจกลายเป็นความวุ่นวายทั้งประเทศ หากปล่อยไปเช่นนี้อาจทำให้การเลือกตั้งที่เพิ่งผ่านมาต้องล้มลง ขยายเป็นความขัดแย้งไปทั่วประเทศ หรือแม้จะตั้งรัฐบาล รัฐสภาได้ก็ขาดความชอบธรรมในสายตาประชาชน
พวกเรา RoLD และประชาชนผู้ห่วงใยต่อปัญหาความไม่โปร่งใสในการเลือกตั้งอันประกอบด้วยภาคประชาสังคม ภาควิชาการ ภาคเอกชน ภาครัฐ (ตามรายชื่อข้างล่าง) ซึ่งยึดมั่นในหลักการร่วมกันในการสร้างสรรค์ระบบการเมืองการปกครอง และนโยบายสาธารณะของไทยอยู่บนหลักนิติรัฐ นิติธรรม ที่เคารพและคุ้มครองสิทธิ เสรีภาพ และความเป็นธรรมของประชาชน
จึงขอเสนอให้ กกต. ดำเนินการตามหน้าที่รัฐธรรมนูญและกฎหมาย ด้วยการเร่งดำเนินการสร้างความโปร่งใส และน่าเชื่อถือในการจัดการเลือกตั้งให้กลับคืนมา ดังต่อไปนี้
1. กกต.ต้องเปิดเผยรายงานผลการนับคะแนนของทุกหน่วยทั่วประเทศ
2. นับคะแนนใหม่ที่เขตเลือกตั้งที่มีปัญหา
3. หากการนับคะแนนใหม่ยังไม่สามารถแก้ปัญหาความไม่โปร่งใสได้ อาจจะต้องมีการจัดเลือกตั้งซ่อมใหม่ในจุดที่เป็นปัญหา
4. หากพบปัญหามากมายหลายจุดอาจจะต้องนับคะแนนใหม่ทั้งประเทศ
5. พวกเราขอยืนยันว่า ปัญหาความไม่โปร่งใสในการเลือกตั้งนี้มีความร้ายแรง จะทำลายหลักนิติรัฐ นิติธรรมของประเทศ ดังนั้น กกต.ควรจะต้องเร่งยึดหลักนิติรัฐ นิติธรรม ด้วยการพิจารณาสร้างความโปร่งใส และน่าเชื่อถือในการจัดการเลือกตั้งให้กลับคืนมา เพื่อประเทศชาติจะได้พัฒนาอย่างก้าวหน้าและสง่างาม
เกาะติดความเคลื่อนไหว เลือกตั้ง 2569 : ข่าวล่าสุด บทวิเคราะห์ กติกาการเลือกตั้ง และรายงานสด ผลการเลือกตั้ง 2569 แบบเรียลไทม์ได้ที่นี่
https://thestandard.co/election2569/
