วานนี้ (25 มีนาคม) รศ.ทวิดา กมลเวชช รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร นำคณะสื่อมวลชนลงพื้นที่ตรวจเยี่ยม ศูนย์บริหารจัดการข้อมูลและความปลอดภัยของเมือง (BMA Command Center) เพื่อติดตามความคืบหน้าการพัฒนาระบบความปลอดภัยของเมืองหลวง ในวาระครบรอบ 1 ปี เหตุการณ์แผ่นดินไหวครั้งใหญ่เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2568 พร้อมประกาศเจตนารมณ์ในการเปลี่ยนวิกฤตให้เป็นโอกาส ยกระดับการบริหารจัดการภัยพิบัติจากรูปแบบตั้งรับ สู่การบริหารจัดการเชิงรุก ที่ครอบคลุมและทันสมัย

รศ.ทวิดา กล่าวว่า เหตุการณ์แผ่นดินไหวเมื่อปีที่ผ่านมา ถือเป็นสัญญาณเตือนและบทเรียนสำคัญที่ทำให้ กทม. ต้องเร่งอุดช่องโหว่และปรับปรุงระบบการรับมือภัยพิบัติอย่างจริงจัง โดยตลอด 1 ปีที่ผ่านมา กทม. ได้เร่งพัฒนาองค์ประกอบสำคัญ ทั้งด้านบุคลากร เครื่องมือ ข้อมูล และการบูรณาการ เพื่อให้ระบบความปลอดภัยของเมืองสามารถดูแลประชาชนได้ตลอด 24 ชั่วโมง

“1 ปีที่ผ่านมา เรามีบทเรียนหลายเรื่องที่ต้องแก้ไข การรำลึกเหตุการณ์ที่ดีที่สุด คือ แก้ไขสิ่งที่เราคิดว่าเราสามารถทำได้ดีกว่านั้นในวันนี้” รศ.ทวิดา กล่าวย้ำ

การขับเคลื่อนความเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างของ กทม. ในรอบ 1 ปีที่ผ่านมา มุ่งเน้นไปที่ 4 ด้านหลัก ดังนี้:

• พัฒนาศักยภาพบุคลากรและทีมกู้ภัยเฉพาะทาง กทม. ได้ยกระดับขีดความสามารถของทีมกู้ภัยเฉพาะทาง (USAR) ของสำนักป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย จนผ่านการรับรองมาตรฐานสากลระดับ Medium ของสหประชาชาติ พร้อมทั้งพัฒนาบุคลากรให้เป็นหน่วย EMT (Emergency Medical Technician) ที่มีความคล่องตัวสูงในรูปแบบ Hybrid สามารถปฏิบัติงานร่วมกับหน่วยมอเตอร์ไซค์ฉุกเฉินทางการแพทย์ (Motorlance) เพื่อเข้าถึงพื้นที่คับแคบได้อย่างรวดเร็ว นอกจากนี้ ยังได้ร่วมมือกับกองทัพบก บรรจุทหารเกณฑ์ปลดประจำการเข้าเป็นเจ้าหน้าที่ดับเพลิงและกู้ภัยรุ่นใหม่แล้ว 58 นายในปี 2568 และมีแผนขยายผลต่อเนื่องในปี 2569
• เสริมโครงสร้างพื้นฐาน ผสานเทคโนโลยีอัจฉริยะ กทม. ตั้งเป้าขยายสถานีดับเพลิงเพิ่มอีก 5 แห่ง ภายในปี 2568-2570 พร้อมนำเทคโนโลยีมาประยุกต์ใช้ในทุกมิติ ได้แก่:

• ความปลอดภัยอาคาร: ติดตั้งเซนเซอร์ตรวจวัดการสั่นสะเทือน (Seismic Sensor) ในอาคารสูงของโรงพยาบาลสังกัด กทม. ทุกแห่งภายในเดือนเมษายนนี้
• ฐานข้อมูลความเสี่ยง: ยกระดับ BKK Risk Map ระบุพิกัดกลุ่มเปราะบาง (ผู้ป่วยติดเตียง, ผู้พิการ) เพื่อการช่วยเหลือที่แม่นยำ
• การจัดการน้ำท่วม: พัฒนาระบบ Digital & Smart Drainage ควบคุมประตูระบายน้ำแบบเรียลไทม์ (SCADA) ควบคู่กับระบบพยากรณ์ล่วงหน้า
• มลพิษทางอากาศ: แจ้งเตือนฝุ่น PM2.5 และความร้อนเชิงรุกผ่านแอปพลิเคชัน AirBKK, LINE Alert และจอ LED ทั่วเมือง พร้อมระบบคาดการณ์ล่วงหน้า 7 วัน

• บูรณาการข้อมูลและเครือข่ายความร่วมมือไร้รอยต่อ กทม. ให้ความสำคัญกับการแชร์ข้อมูล (Data Sharing) โดยทยอยนำเข้าภาพจากกล้อง CCTV ทั่วกรุงกว่า 60,000-65,000 ตัว เข้าสู่ระบบ BMA Command Center พร้อมนำร่องโครงการ Sandbox ด้านความปลอดภัยร่วมกับตำรวจสอบสวนกลาง ในพื้นที่ท่องเที่ยว นอกจากนี้ ยังเร่งขยายระบบสัญญาณไฟจราจรอัตโนมัติ (Adaptive Control) เพิ่ม 50 ทางแยกภายในปี 2569 เพื่อช่วยลดเวลาเดินทางและเพิ่มความเร็วให้รถฉุกเฉิน รวมถึงมีแผนจัดระเบียบและจำแนกทักษะ (Skill Mapping) อาสาสมัครกู้ภัยทุกหน่วยให้เสร็จสิ้นภายในปี 2569
• BMA Command Center ศูนย์บัญชาการ 24 ชั่วโมง หัวใจสำคัญของการยกระดับในครั้งนี้คือ BMA Command Center ซึ่งทำหน้าที่รวบรวม วิเคราะห์ และเฝ้าระวังข้อมูลจากทุกระบบผ่านแผนที่บัญชาการเหตุการณ์ดิจิทัล (Incident Command Mapping) โดยเชื่อมโยงข้อมูลทั้งการจราจร สภาพอากาศ ระดับน้ำ ฝุ่น PM2.5 พิกัดหน่วยฉุกเฉิน และกลุ่มเปราะบาง ศูนย์แห่งนี้จะช่วยให้ กทม. สามารถติดตามสถานการณ์ สั่งการ และแจ้งเตือนประชาชนได้อย่างแม่นยำ ทันท่วงที ทั้งในภาวะปกติและสถานการณ์ฉุกเฉิน

รศ.ทวิดา ทิ้งท้ายว่า นอกจากการพัฒนาระบบของภาครัฐแล้ว ภาคประชาชนก็ถือเป็นจิ๊กซอว์สำคัญในระบบความปลอดภัยของเมือง โดยสถิติชี้ให้เห็นว่าเกือบ 1 ใน 3 ของเหตุเพลิงไหม้ ประชาชนสามารถช่วยควบคุมสถานการณ์ในระยะเริ่มต้นได้ กทม. จึงให้ความสำคัญกับการฝึกอบรมและเสริมศักยภาพให้กับภาคประชาชนควบคู่กันไป เพื่อสร้างเครือข่ายความปลอดภัยที่เข้มแข็งอย่างแท้จริง

The post บทเรียน 1 ปีเหตุแผ่นดินไหว กทม. เปิดศูนย์ BMA Command Center คุมกล้อง 6 หมื่นตัว-ระบบ AI สั่งการรับมือภัยพิบัติล่วงหน้า appeared first on THE STANDARD.

วานนี้ (18 ธันวาคม) รศ. ทวิดา กมลเวชช รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ร่วมเวทีเสวนา ถอดบทเรียนการจัดการมหาอุทกภัย จากปี 54 สู่ปี 68 ที่ สถาบันพระปกเกล้า

รศ. ทวิดา เผยในฐานะหนึ่งในผู้ประสบภัยปี 2554 ว่า ลักษณะของน้ำท่วมกรุงเทพฯ มีความซับซ้อนและยืดเยื้อ แตกต่างจากพื้นที่อื่นที่อาจมาไวไปไว ทำให้การประสานงานในหลายระดับเกิดความยุ่งยาก โดยเน้นย้ำว่า ไม่มีใครสามารถรับมือภัยพิบัติได้เพียงลำพัง ไม่ว่าจะเป็นหน่วยงานระดับใดก็ตาม

กทม. จึงได้นำระบบ Incident Command System (ICS) หรือระบบบัญชาการเหตุการณ์มาใช้อย่างจริงจัง เพื่อวางโครงสร้างการทำงานให้ชัดเจนว่าใครทำหน้าที่อะไรในแต่ละสถานการณ์ โดยหัวใจสำคัญของ ICS ไม่ใช่การรวมอำนาจสั่งการไว้ที่คนเดียว แต่เป็นการกระจายบทบาทให้สอดคล้องกับการปฏิบัติงานจริง ซึ่งต้องอาศัยการฝึกซ้อมมากกว่าการเรียนรู้เพียงในตำรา

รองผู้ว่าฯ ทวิดา กล่าวถึงความคืบหน้าในการนำเทคโนโลยีมาใช้ดูแลประชาชนใน 2 มิติหลัก:

1. BKK Risk Map (แผนที่ความเสี่ยงกรุงเทพฯ): การจัดทำฐานข้อมูลความเสี่ยงในรูปแบบ Open Data ที่รวบรวมตำแหน่งถังดับเพลิง หัวจ่ายน้ำ กล้อง CCTV และจุดเสี่ยงต่าง ๆ เพื่อให้ทั้งเจ้าหน้าที่และประชาชนเข้าถึงข้อมูลชุดเดียวกัน ช่วยให้การบริหารจัดการเป็นระบบและลดความรุนแรงของเหตุฉุกเฉินได้

2. การเยียวยาที่ฉับไว: ปรับเปลี่ยนรูปแบบการจ่ายเงินช่วยเหลือผู้ประสบภัยจากเงินสดเป็นการโอนเงิน ทั้งหมด เพื่อความสะดวก รวดเร็ว และลดขั้นตอนที่ซ้ำซ้อน

“การแก้ไขปัญหาไม่ควรนำข้อจำกัดมาตั้งเป็นเงื่อนไขให้เกิดความขัดแย้ง หากทุกฝ่ายร่วมมือกันทลายข้อจำกัดเหล่านั้น เราจะสามารถพัฒนาและก้าวข้ามทุกวิกฤตไปได้” รศ. ทวิดา กล่าวทิ้งท้าย

การเสวนาครั้งนี้ยังมีผู้เชี่ยวชาญร่วมให้มุมมอง ได้แก่ รศ.ดร. พนิต ภู่จินดา นายกสมาคมนักผังเมืองไทย และ รศ. พิจิตรา ศุภสวัสดิ์กุล จากสถาบันเอเชียศึกษา จุฬาฯ โดยมุ่งเน้นไปที่การออกแบบผังเมืองให้สอดคล้องกับทิศทางน้ำ การสื่อสารในภาวะวิกฤต และการบริหารงบประมาณแผ่นดินให้มีประสิทธิภาพทั้งในช่วงก่อน ระหว่าง และหลังเกิดภัยพิบัติ

The post กทม. ถอดบทเรียนมหาอุทกภัยปี 54 สู่ปี 68 ชูระบบ ICS และ BKK Risk Map ยกระดับการจัดการภัยพิบัติเมือง appeared first on THE STANDARD.

วานนี้ (27 มิถุนายน) รศ.ทวิดา กมลเวชช รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร เสวนาเรื่อง ‘การตั้งถิ่นฐานมนุษย์ที่เหมาะสม ภายใต้สภาวะการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ’ ในหัวข้อ ‘ภัยพิบัติที่เกิดขึ้นกับชุมชนในเขตกรุงเทพมหานคร’ ในงานวิชาการด้านการพัฒนาที่อยู่อาศัยเนื่องในโอกาสครบรอบ 51 ปี การเคหะแห่งชาติ

โดยมี อนุกูล ปีดแก้ว ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ เป็นประธานในพิธีเปิด และร่วมเป็นเกียรติในพิธีลงนามความร่วมมือทางวิชาการ เพื่อส่งเสริมการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพความพร้อมรับภัยพิบัติระหว่างการเคหะแห่งชาติ ศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย และเครือข่ายพัฒนาความเข้มแข็งต่อภัยพิบัติไทย ที่การเคหะแห่งชาติ เขตบางกะปิ

ทวิดากล่าวถึงภัยที่ชุมชนของกรุงเทพมหานครพบอยู่บ่อยครั้ง คือ อุทกภัยและอัคคีภัย โดยเฉพาะในช่วงเดือนเมษายนที่ผ่านมา รับแจ้งเหตุเพลิงไหม้กองหญ้าและกองขยะถึง 29 ครั้งใน 1 วัน จากเดิมที่ไม่เกิน 3 ครั้งต่อวัน จากจำนวนที่พุ่งสูงมากขนาดนี้ นอกจากจะเกิดจากกิจกรรมที่คนทำแล้ว อาจมีปัจจัยอื่นที่เป็นต้นเหตุของเพลิงไหม้ได้ เช่น ทำเลที่ตั้งไม่เหมาะสม พื้นที่นั้นอยู่ระหว่างอาคารที่เป็นกระจก หรือมีปัจจัยอื่นหรือไม่ โดยมอบหมายเจ้าหน้าที่เข้าไปตรวจสอบ

หนึ่งในเครื่องมือสำหรับการบริหารจัดการความเสี่ยงภัยด้านต่างๆ ของ กทม. คือ BKK Risk Map แผนที่ฐานข้อมูลดิจิทัลที่แสดงข้อมูลภัยจากคมนาคม (อุบัติเหตุจากการจราจรทางบก) ภัยจากอัคคีภัย ภัยจากสารเคมีและวัตถุอันตราย ภัยจากวาตภัย ภัยจากแผ่นดินไหวและอาคารถล่ม และภัยจากอุทกภัย

โดย กทม. มีการปักหมุดที่ตั้งชุมชนที่จดทะเบียนกับกรุงเทพมหานครในแผนที่ เพื่อเอาข้อมูลจำนวนประชาชน เช่น เด็ก สตรี คนชรา ผู้ป่วยติดเตียง คนไร้บ้าน นำมาประเมินความเสี่ยงของแต่ละชุมชน เพื่อจะสามารถจัดสรรทรัพยากรแก่ชุมชนให้เหมาะสมและตรงกับความเสี่ยง

ทวิดากล่าวทิ้งท้ายว่า ชุมชนที่ไม่ได้อยู่ในการจดทะเบียนของกรุงเทพมหานคร บางครั้ง กทม. ดูแลได้ยากพอสมควร ดังนั้นเราต้องร่วมมือกันออกแบบการบริหารจัดการปรับมาตรการหรือกฎระเบียบต่างๆ เพื่อสร้างสังคมที่ปลอดภัย และสามารถตอบสนองต่อเหตุการณ์ที่อาจเกิดขึ้นได้

สำหรับวิทยากรที่ร่วมเสวนาเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและประสบการณ์ในการพัฒนาที่อยู่อาศัยภายใต้สภาวะการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ได้แก่ ระเบียบ ภูผา ผู้อำนวยการกองขับเคลื่อนการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ กรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม เสวนาหัวข้อ ‘แนวทางการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของประเทศไทย’

ทวีพงษ์ วิชัยดิษฐ ผู้ว่าการการเคหะแห่งชาติ เสวนาหัวข้อ ‘แนวทางการขับเคลื่อนแผนรองรับภัยพิบัติที่อยู่อาศัยกับการอยู่อาศัยและการเตรียมความพร้อมแผนฟื้นฟู’ และ ดร.พีรนันท์ โตวชิราภรณ์ ผู้อำนวยการฝ่ายภูมิศาสตร์และสารสนเทศศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย เสวนาหัวข้อ ‘บทบาทและแนวทางการทำงานด้านการจัดการภัยพิบัติของศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย’

The post กทม. เน้นสร้างเมืองปลอดภัยดี มุ่งพัฒนา BKK Risk Map เชื่อมข้อมูลชุมชนจัดการความเสี่ยงภัยทุกรูปแบบ appeared first on THE STANDARD.