เรื่องเล่าจากโปรเจกต์ ‘ชาตินี้ไม่มีวันจน’ ที่เดอะมันนี่โค้ชเข้าไปให้ความรู้และให้สินเชื่อแก่ชาวบ้านตัวเล็กๆ ตามหมู่บ้านต่างๆ

ฟังเรื่องราวของคนตำน้ำพริก หรือแม้แต่ช่างเย็บผ้า ที่หาทางแก้หนี้และมีชีวิตทางการเงินที่ดีขึ้นได้ด้วยตัวเอง เพื่อเปลี่ยนมุมมองและลดข้ออ้างในการแก้ปัญหาเรื่องเงิน

00:58

• ในสมัยปี 2553 มันนี่โค้ชเริ่มศึกษาหาแนวทางแก้ไขปัญหาหนี้สินให้กับคนที่มาขอคำปรึกษา ตอนนั้นชื่นชอบไอเดียเกี่ยวกับธนาคารคนจน ที่ชื่อว่า ธนาคารกรามีน (Grameen Bank)

• แนวคิดของกรามีนจะให้ไฟแนนซ์แบบที่เรียกว่า ไมโครไฟแนนซ์  พัฒนาขึ้นโดย ศาสตราจารย์ มูฮัมหมัด ยูนูส เพื่อจะให้สินเชื่อกับคนที่เข้าถึงสินเชื่อได้ยาก อาจจะด้วยรายได้หรือฐานะ หลักการของแนวคิดนี้จะเชื่อว่า ทุกคนมีสัจจะ มีศักดิ์ศรี เชื่อถือได้ เพียงแต่บางครั้งขาดโอกาส การให้สินเชื่อคือการหยิบยื่นโอกาสให้เขา

• กรามีนพัฒนาการให้สินเชื่อ ระบบการคัดกรอง การติดตามกับชาวบ้านที่ไม่มีหลักทรัพย์อะไรมาค้ำประกัน แต่มีความมุ่งมั่นที่จะสร้างรายได้ เลี้ยงดูตัวเอง และขาดเงินทุนเล็กน้อย

02:35

• ด้วยความคิดอุตริเล็กน้อย และอยากจะรู้ว่ามันใช้กับบ้านเราได้รึเปล่า มันนี่โค้ชเลยตั้งโปรเจกต์ชื่อว่า ‘ชาตินี้ไม่มีวันจน’ ไฟแนนช์เริ่มต้นด้วยเงินตัวเอง 200,000 บาท

• ช่วงนั้นได้ไปช่วยพรรคการเมืองพรรคหนึ่งในการแก้ปัญหาหนี้สินให้ชาวบ้าน เลยใช้กลุ่มตัวอย่างที่มีอยู่ อย่าง สุโขทัย อุทัยธานี และอุบลราชธานี

• เริ่มจากลงพื้นที่ไปพูดคุย ในแต่ละจังหวัดจะใช้เวลา 2 วัน วันแรกอบรมให้ความรู้ วันที่สองให้คำปรึกษา ใครมีโปรเจกต์อะไร มันนี่โค้ชมีสินเชื่อให้กู้ในอัตรา 15% ต่อปี ไม่แพงเมื่อเทียบกับในตลาดตอนนั้น แต่รูปแบบเก็บตังค์คืนจะประหลาดหน่อยคือเป็นรายสัปดาห์ เพราะศึกษามาจากกรามีนที่ต้องติดตามด้วยความต่อเนื่อง  

• ที่น่าสนุกคือใน 3 จังหวัด 3 หมู่บ้านเหมือนกันเป๊ะ คือชาวบ้านที่มาฟังหน้าตาจะหงุดหงิด ดูเบื่อๆ เพราะชาวบ้านคิดว่ามันนี่โค้ชจะมาแจกเงิน เอาเงินมาให้ชาวบ้านแก้หนี้ แต่พอรู้ว่ามีเพียงสินเชื่อให้เพียงไม่มาก และไม่สามารถเอาเงินมาแก้หนี้ให้ได้ทุกคน ต้องหาทางแก้ปัญหาทางการเงินด้วยตัวเราเอง พูดแบบนี้ปุ๊บ จบวันจาก 100 คน วันต่อมา เหลือเพียง 4 คน

“เวลาทำงานเกี่ยวกับการเงิน ผมไม่ค่อยสนใจคนที่ไม่มา ไม่ใช่ เฮ้ย ทำไมคนมาน้อย ก็เอาใจไปผูกกับเค้า แต่เราเอาใจไปผูกกับคนที่มา”

• มันนี่โค้ชก็นึกสนุกอยากรู้ว่า สี่คนนี้คิดอะไร ทำไมถึงยังมา พี่ๆ เขาก็บอกว่า “มันน่าจะพอได้แล้วอาจารย์ จนมาจะตลอดชีวิตแล้ว มันต้องหยุดได้แล้ว เดี๋ยวอีกหน่อยก็ตายแล้ว อยากมีความสุขเหมือนกับคนอื่นเขาเหมือนกัน”

• มันสะท้อนอะไรหลายๆ อย่าง บางกลุ่มรอให้คนอื่นมาช่วยเหลือ แต่กลุ่มนี้แสวงหา โดยที่พวกเขายังไม่รู้เลยว่าโปรเจกต์นี้จะพาไปถึงไหน แต่รู้ว่าที่เป็นอยู่ตอนนี้มันไม่ใช่

10:20

• คนเราจะแก้ปัญหาเรื่องหนี้ได้ ลดรายจ่ายไม่มีประโยชน์แล้ว ต้องสร้างรายได้เพิ่ม พอตั้งคำถามว่า ถ้าไม่ติดปัญหาเรื่องทุนเลยนะ อยากทำอะไร หรือมีความสามารถพิเศษอะไรที่ทำเพื่อหารายได้ได้บ้าง พอถามเรื่องหารายได้ เขาคิดกันไม่ออก

• พอเปลี่ยนคำถามใหม่ มีอะไรไหมที่ทำแล้วคนชอบคนชื่นชม หรือทำให้คนมีความสุข พอเปลี่ยนคำถามเขาก็คิดกันง่ายขึ้น ง่ายแบบมีคนหนึ่งในกลุ่มคิดได้ว่า เขาเคยชนะเลิศประกวดตำน้ำพริกด้วย แต่ไม่รู้จะทำธุรกิจจากตรงนี้ยังไง เขาเคยทำแล้วไม่ประสบความสำเร็จ

• เขาบอกว่า ถ้ามีทุนซัก 5,000 บาท ซื้อพวกพริก หอม กระเทียม มาโขลกมาตำ ใส่กระปุกขาย สามารถทำมาขายได้ 10,000 บาท นี่เป็นสินค้าที่กำไรขั้นต้น 100% แต่ตอนนี้ไม่มีทุน 5,000 และอยากได้เครื่องบดมาทุ่นแรง

“บางครั้งคนเราเวลาถามว่า ทำไมไม่ทำธุรกิจ ทำไมไม่หาวิธีสร้างรายได้ เขาก็จะบอกอย่างเดียวว่าไม่มีทุน แต่พอมานั่งไล่คุยจริงๆ ของบางอย่างมันไม่ต้องใช้เงินมากมายอะไรก็ได้ บางทีโจทย์ตรงนั้นมันเป็นโจทย์ที่ตั้งมาเพื่อไม่ต้องทำอะไรเพิ่ม แล้วก็รอคอยความช่วยเหลือ”

• มันนี่โค้ชก็จัดสรรทุนให้ และถามหาเครื่องบดจากเพื่อนๆ มาให้ พอได้เครื่องบด สิ่งสำคัญของการทำธุรกิจคือการหาตลาด เขาก็ไปติดต่อตลาดวโรรสที่เชียงใหม่ เพราะพี่เค้าไปชนะประกวดที่นั่น ก็มีคนรับเอาไปขาย

• ไอเดียตอนนั้นคือมันนี่โค้ชจัดสรรเงินให้ 10,000 บาท เพื่อเป็นทุน 5,000 บาท และอีก 5,000 เพื่อใช้จ่ายหมุนเวียน แต่ขอว่าห้ามเอาไปชำระหนี้เก่า ให้เอาเงินไปทำกิน

15:26

• ปัญหาหนึ่งของรัฐบาล เวลาส่งเงินไปให้คน นึกภาพว่าคนที่มีหนี้สามสี่แสน สมมติให้เขากู้ 50,000 แล้วไม่บอกวิธีจัดการกับเงิน สิ่งที่เกิดขึ้นก็คือ เจ้าหนี้สามสี่แสนก็มาทวง คนที่กู้ก็ต้องเอาเงินไปจ่ายหนี้ซะ ซึ่งก็จ่ายไม่หมดอยู่ดี แล้วก็ยังเป็นหนี้จากที่กู้มาใหม่อยู่ดี ชีวิตก็ไม่ได้ทำอะไรเพิ่ม มองหาอีกว่าจะมีใครมาหยิบยื่น

• คนที่ทำธุรกิจส่วนตัวขนาดย่อมๆ หรือพนักงานประจำที่เอาเวลาว่างมาทำงานพิเศษ จะมีปัญหาเรื่องการบริหารเงิน เรื่องแรกคือเขาแยกไม่ออกระหว่างเงินกิจการกับเงินส่วนตัว เวลาไปลงทุนขายของ ได้เงินมาก็เอาเงินที่ขายได้มากิน มันผิด ต้องจัดสรรเหลือกำไรเท่าไหร่ค่อยมากินมาใช้

• ถ้า 5,000 เอาไปทำได้ 10,000 เราต้องกัน 5,000 ออกมาทุกครั้ง เพื่อไปลงทุนต่อ กำไร 5,000 อาจจะดูน้อย แต่สุดท้ายเราควรจัดสรรให้ได้ 3 ก้อน คือกินใช้ ใช้หนี้ และออม ถ้าทำอย่างนี้ชีวิตจะไปได้

• เขาก็ลองทำจริง แล้วก็ขายได้จริงๆ เพราะฝีมือดี พอมีกำไร มีออเดอร์เข้ามามาก มันนี่โค้ชก็จัดหาเครื่องอบมาให้ จากนั้นก็ทำสเกลใหญ่ขึ้น มียอดขาย 2-3 หมื่นบาทต่อเดือนในที่สุด เขาก็บริหารจัดการเงินได้ถูกต้อง และคืนเงินได้ตรงเวลา

• สุดท้ายเคสคนตำน้ำพริก เขาก็ไม่ได้รวยขึ้น มั่งคั่ง แต่เริ่มหายใจหายคอคล่องขึ้น หนี้ลดลง ลองเจรจาหนี้เพื่อลดดอกเบี้ย แล้วรีไฟแนนช์ พอ 2-3 ปีก็เคลียร์หนี้ได้

19:25

• อีกเคสหนึ่งจากโครงการนี้ เป็นพี่ผู้หญิงที่ตัดเย็บเสื้อผ้า พี่เค้ามีจักรเก่าๆ อยู่หนึ่งตัว มันนี่โค้ชเลยลองคำนวณว่าถ้ามีจักรเพิ่มอีกหนึ่งตัว จะมีรายได้เพิ่มเท่าไหร่

• โครงการนี้พิเศษตรงไม่ได้จ่ายเงินเลย ก็หาจักรให้เขาตัวนึง เป็นจักรถีบธรรมดา เขาก็จ้างคน อุปกรณ์ก็ซื้อจัดการเอง ทำๆ ไป สามปีเจอกันอีกที ปรากฏว่าเขามีจักรอยู่สี่ตัว แล้วก็มีคนมาช่วยทำงาน การบริหารเงินก็ตามที่มันนี่โค้ชบอกทุกอย่าง ชำระเงินคืนตรงตามกำหนดทุกอย่าง  

21:12

• เคสเหล่านี้ทำให้มุมมองของโค้ชเปลี่ยนไป จากปกติที่ทำงานกับคนในเมือง คนที่มีศักยภาพในการแก้ปัญหาสูงกว่า นึกง่ายๆ ว่า แค่มีสลิปเงินเดือนถ้ามีหนี้หนักหนาสาหัสอยู่ พวกเขาก็สามารถกู้เงินดอกเบี้ยต่ำมารีไฟแนนซ์ได้ แต่คนกลุ่มนี้แทบไม่มีโอกาสอย่างนั้นเลย พอมีโอกาสหยิบยื่นมาให้เค้าก็ทำได้ และทำได้ดี

22:36

เคสนี้สอนให้รู้ว่า

1. ถ้าจริงจังตั้งใจกับชีวิต ความทุกข์ทางการเงินโดยเฉพาะเรื่องหนี้ คนที่จะพาเราออกมาได้คือตัวเราเอง และความคิดของตัวเอง
2. เชื่อมั่นในเรื่องความรู้ทางการเงิน ความพยามยามหยิบยื่นให้กับกลุ่มคนที่มีรายได้น้อย ถ้าเราหยิบยื่นเงิน โดยไม่ให้ความรู้ทางการเงินกับเขา สุดท้ายเค้าก็ออกจากวังวนนี้ไม่ได้

“เงินที่คุณหามาได้ต้องบริหารให้เป็น ทุกครั้งที่คุณออกแรงเพิ่ม เหนื่อยเพิ่ม ต้องไม่ให้มันสูญเปล่า เงินที่ได้มาเอาไปใช้หนี้ทั้งหมดก็ทำให้เราหมดแรง …ทำงานมาทั้งเดือน หาเงินมาแทบตาย สุดท้ายอย่าให้คนอื่นหมด”

• สุดท้ายนี้คนที่อดทนแก้ปัญหาหนี้ด้วยตัวเอง คนกลุ่มนี้จะไม่กลับมาจนอีก แล้วเขาจะมีชีวิตชาตินี้ เป็นชาติเดียวที่ไม่มีวันจน

Credits

The Host จักรพงษ์ เมษพันธุ์

Show Creator จักรพงษ์ เมษพันธุ์

Episode Producer เชษฐพงศ์ ชูประดิษฐ์

Episode Editor เชษฐพงศ์ ชูประดิษฐ์

Sound Designer & Engineer ศุภณัฐ เดชะอำไพ

Coordinator & Admin อภิสิทธิ์​ หรรษาภิรมย์โชค

Art Director กริณ ลีราภิรมย์

Graphic Designer เทียนจรัส วงศ์พิเศษกุล

Music Westonemusic

The post ชาตินี้ไม่มีวันจน: โปรเจกต์แก้จนของคนตำน้ำพริกที่พลิกชีวิตได้ด้วยมือตัวเอง appeared first on THE STANDARD.

เรื่องเล่าของเด็กจบใหม่วัยเริ่มทำงานที่พื้นฐานคล้ายกัน เป็นวิศวกรเหมือนกัน เงินเดือนเท่าๆ กัน แถมไม่มีภาระทางบ้านทั้งคู่ ต่างกันที่คนแรกใช้เต็มเหนี่ยว แต่คนที่สองเลือกลงทุน นำไปสู่ชีวิตที่ต่างกันจนน่าเรียนรู้

พร้อมเกร็ดเรื่องจุดตายการเป็นหนี้ 3 ครั้งใหญ่ๆ ในชีวิต และคำแนะนำสำหรับ 10 ปีแรกในการทำงานที่จะทำให้คุณเกษียณทางการเงินได้เร็วขึ้น

01.04

• มีน้องกลุ่มหนึ่งหลังไมค์มาสอบถามเรื่องการบริหารเงินสำหรับคนที่เริ่มต้นชีวิตการทำงาน อยากเกษียณแบบมีกินมีใช้ ต้องวางแผนยังไงบ้าง
• คนกลุ่มที่ Money Coach อยากเข้าไปสอนเรื่องเงินมากที่สุดคือกลุ่มที่เริ่มต้นทำงาน เพราะก่อนหน้านี้เคยไปบรรยายให้เด็กจบใหม่ ปรากฏว่าไม่ได้ผล เพราะว่าเขายังไม่ได้เจอของจริง ยังใช้สตางค์พ่อแม่อยู่ เลยไม่ฟังกันเท่าไร จึงเปลี่ยนไปพูดกับ First Jobber แทน เพราะกลุ่มนี้เริ่มเห็นภาพ เงินเดือนหมื่นกว่าบาท ถ้าเผลอไผล ชีวิตอาจพังได้
• “ช่วงอายุ 20-30 ปี เป็นช่วงสำคัญของความสำเร็จทางด้านการเงินมากๆ ถ้าตั้งหลักดี ชีวิตมันก็จะง่าย แต่ถ้าตั้งหลักไม่ดี ชีวิตมันจะเหนื่อย”
• 10 ปีแรกของการทำงานแทบไม่มีหนี้หรือภาระอะไรเลย พออายุ 30 เริ่มมีบ้าน มีรถ ต้องแต่งงาน มีลูก แพตเทิร์นชีวิตคนเราแทบจะเหมือนกันหมดเลย พออายุ 50 ลูกเรียนจบ บ้านผ่อนหมด เพราะฉะนั้นเราควรจะใช้ชีวิตดีตั้งแต่แรกๆ

“จะรวยหรือเปล่าไม่รู้ แต่สุดท้ายขอเป็นคนที่ไม่ปวดหัวเรื่องเงินไปตลอดชีวิตน่าจะเป็นเรื่องที่ดี”

05:08

เด็กจบใหม่สองคน อายุเท่าๆ กัน เงินเดือน 14,000-15,000 บาทเท่าๆ กัน ไม่มีภาระทางบ้าน เป็นวิศวกรทั้งคู่ แต่วิธีบริหารเงินที่แตกต่างพาให้ทั้งคู่ต่างกันมาก

คนแรกใช้เต็มเหนี่ยว ทำบัตรเครดิต 3 ใบ มีสินเชื่อส่วนบุคคล 1 รายการ และออกรถอีก 1 คัน สุดท้ายเริ่มติดลบเดือนละ 4,000-5,000 บาท เลยไปยืม

“อาการติดหนี้เหมือนเสพติดยาแก้ปวด เรานอนดึก นอนน้อย ดื่มแอลกอฮอล์ นั่นคือต้นเหตุ แต่เวลาเราปวดหัว เราจะหยิบพาราฯเพราะมันง่ายกว่า เราไม่แก้ที่พฤติกรรม เป็นหนี้ก็เหมือนกัน เราขาดเงิน เราไม่ไปแก้ที่ต้นเหตุ ไม่พยายามตัดหนี้หรือหารายได้เพิ่ม แต่เราหยิบยาแก้ปวด ก็คือยืมคนอื่น”

08:32

คนที่สองใช้สลิปเงินเดือนไปซื้อคอนโดฯ เล็กๆ มา 4 ห้อง ห้องละประมาณ 2-3 แสนแล้วมาปล่อยเช่า เดือนหนึ่งต้องผ่อนธนาคาร หักค่าส่วนกลางไปก็ได้กำไรมาแค่เดือนละ 1,000 บาท รวมแล้วเป็น 4,000 บาท เพื่อนก็แซวแบบดูแคลน โอ๊ย เศรษฐีห้องเช่า แต่คนที่เขาสะสมทรัพย์สินแล้วมีส่วนต่างเพิ่มเข้ามาในแต่ละเดือนก็ทำให้ชีวิตเขาคล่องขึ้น  

Money Coach ก็แนะนำว่า คนลงทุนแล้วประสบความสำเร็จ หลักคิดก็คือเวลาได้ผลกำไรมา อย่าเพิ่งรีบเอาไปกินไปใช้ ต้องเอาไปลงทุนต่อ

“คนที่ลงทุนแล้วนึกถึงความเสี่ยงไว้ รอดทุกคน แต่ถ้าคนที่ลงทุนแล้วนึกถึงแต่ว่าจะได้อะไร ได้เท่าไร ได้มากแค่ไหน มักไม่รอด”

Money Coach เลยแนะนำคนที่สองให้เก็บเงินไว้ก่อน ถ้าเกิดคนเช่าออก ควรมีเงินซัพพอร์ตสัก 3 เดือนแล้วหาคนเช่าใหม่ พอสุดท้ายเริ่มมีเงินส่วนเกิน เขาก็เริ่มมองหาว่าจะไปลงทุนอะไรใหม่

11:01

ผ่านไป 5 ปี   

• คนแรก ชีวิตเหนื่อยยากขึ้นเรื่อยๆ หน้าที่การงานเติบโตขึ้น เครดิตสูงขึ้น แต่เขาเอาเครดิตไปสร้างหนี้หมดเลย
• คนที่สอง ทยอยขายห้องคอนโดฯ มีเงินเก็บอีกประมาณ 500,000 พอเคลียร์หนี้คอนโดฯ ได้ เขาก็เริ่มวางแผนใหม่แล้วลงทุนเพิ่ม

12.23

จุดตายในการสร้างหนี้ก้อนโต

1. กู้มาจัดงานเลี้ยงรับปริญญา
2. รถยนต์
3. หนี้แต่งงาน

15.48

7 แนวคิดทางการเงินสำหรับคนรุ่นใหม่

1. อย่าก่อหนี้จน 10 ปีแรกในการทำงานอย่าสร้างหนี้ โดยเฉพาะหนี้บริโภค เช่น หนี้บัตรเครดิต สินเชื่อส่วนบุคคล ผ่อนของ บัตรกดเงินสด นอกระบบ เพราะมันเคลียร์ไปได้ยากมาก เนื่องจากดอกเบี้ยสูง
2. ออมให้ได้ 20% ของรายได้ ถ้าทำได้ อายุ 30 จะตั้งหลักได้หมดเลย แต่ถ้าไม่ไหว เริ่มสัก 10% หรือ 5% ก่อนก็ได้
3. ต้องรู้เรื่องการลงทุน ในยุคที่การออมไม่พออีกต่อไป แบ่งเวลามาหาความรู้เรื่องการลงทุน เลือกลงทุนในแบบที่สนใจ อย่าลงทุนผิดจริต
4. ทำงานเน้นประสบการณ์ ความรู้ซื้อได้ แต่ประสบการณ์ซื้อไม่ได้ ประสบการณ์ที่เราลุยเองจะทำให้เราเก่งขึ้น เวลาผ่านไป คนที่สามารถทำเงินได้คือคนเก่ง
5. สร้างทรัพย์สินก่อนซื้อหนี้สิน เรื่องแก็ดเจ็ตต่างๆ ก็ซื้อเอาพอเหมาะ สร้างทรัพย์สินจำพวกอสังหาริมทรัพย์ กองทุน หรือสลากออมสิน  
6. ทำอะไรให้คิดถึงวันข้างหน้าไว้เสมอ มีภูมิคุ้มกัน คิดเผื่อเรื่องที่ไม่คาดฝันเข้ามากระทบการเงิน ไม่เป็นภาระคนข้างหลัง เจ็บป่วยมีเงินจ่าย
7. ลองเปลี่ยนความคิดเรื่องการเงิน วางแผนเกษียณทางการเงินตั้งแต่วันแรกที่ทำงาน ทุกอย่างที่เป็นภาระใช้จ่ายอยู่ในความควบคุมเราหมดแล้ว หมดกังวลเรื่องเงิน

29.59

“คุณอยากจะเป็นแบบตัวอย่างที่ 1 หรือตัวอย่างที่ 2….”

วิธีการของตัวอย่างที่ 2 ก็ไม่ได้ร่ำรวยอะไร แค่พอมีพอกิน ถ้าเราตัดความกังวลออกจากชีวิตได้ นั่นคือความสุขอย่างหนึ่ง เงินซื้อทุกอย่างไม่ได้ แต่หลายอย่างในชีวิตต้องใช้เงินซื้อ สมองของเราก็จะมีเวลาในกับมิติอื่นๆ ในชีวิต เช่น สุขภาพ ครอบครัว หน้าที่การงาน การพัฒนาตัวเอง

Credits

The Host จักรพงษ์ เมษพันธุ์

Show Creator จักรพงษ์ เมษพันธุ์

Episode Producer เชษฐพงศ์ ชูประดิษฐ์

Episode Editor เชษฐพงศ์ ชูประดิษฐ์

Sound Designer & Engineer ศุภณัฐ เดชะอำไพ

Coordinator & Admin อภิสิทธิ์​ หรรษาภิรมย์โชค

Art Director กริณ ลีราภิรมย์

Graphic Designer เทียนจรัส วงศ์พิเศษกุล

Music Westonemusic.com

The post FIRST-JOBBERS: เริ่มเหมือนกัน แต่ต่างกันคนละองศาภายใน 5 ปี เพราะวิธีบริหารเงิน appeared first on THE STANDARD.